Oedi gwaith adnewyddu Hen Goleg Aberystwyth wrth i gostau 'gynyddu'n sylweddol'

Bydd "oedi dros dro" i waith adnewyddu'r Hen Goleg yn Aberystwyth yn dilyn "cynnydd sylweddol yng nghyfanswm costau cwblhau'r prosiect".

Pan ddatgelodd y brifysgol gynlluniau i drawsnewid yr adeilad rhestredig Gradd I yn 2018, roedd amcangyfrif y byddai'r prosiect yn costio £26.2m.

Erbyn 2023 wedi i'r gwaith caib a rhaw ddechrau, fe ddywedodd y brifysgol bod £43m yn cael ei wario ar y safle.

Mewn datganiad ddydd Llun fe gadarnhaodd llefarydd bod y brifysgol "yn ystyried y camau nesaf ar gyfer prosiect yr Hen Goleg" ar ôl derbyn amcangyfrif newydd.

Mae BBC Cymru yn deall bod angen £24m i gwblhau'r gwaith o drawsnewid adeilad yr Hen Goleg, wedi i gostau'r gwaith adeiladu gynyddu tu hwnt i'r disgwyl.

Mae'r brifysgol yn pwysleisio eu bod wedi ymrwymo i ddyfodol tymor hir y prosiect.

Dywedodd y datganiad: "Ar ôl i'r adeilad gael ei wneud yn ddiogel a diddos, bydd oedi i'r gwaith adeiladu presennol er mwyn i'r brifysgol gynnal adolygiad cynhwysfawr o'r prosiect.

"Gyda chynnydd sylweddol eisoes wedi'i wneud a buddsoddiad sylweddol wedi'i ymrwymo, bydd yr oedi dros dro yn rhoi cyfle i werthuso'r opsiynau ar gyfer y cam nesaf yng ngoleuni'r amcangyfrifon newydd o gostau uwch.

"Bydd yr adolygiad yn ystyried costau yn y dyfodol, cyllid a'r amserlen fwyaf priodol ar gyfer y gwaith sy'n weddill.

"Rydym yn parhau i fod wedi ymrwymo'n gadarn i ganlyniadau hirdymor prosiect."

Aeth y brifysgol ymlaen i ddweud: "O ystyried y cynnydd mewn costau rhagamcanedig, mae'n ddoeth mabwysiadu dull ystyriol i sicrhau bod prosiect yr Hen Goleg yn cael ei gwblhau mewn ffordd sy'n cyflawni buddiannau parhaol i'n prifysgol, tref a Chymru.

"Hoffem ddiolch i'n staff, cyllidwyr, partneriaid a rhanddeiliaid am eu cefnogaeth, dealltwriaeth, cydweithrediad ac ymrwymiad parhaus, sydd wedi helpu i yrru'r cynnydd sylweddol hyd yn hyn.

"Byddwn yn parhau i ymgysylltu'n agos â phawb a oedd yn rhan o'r adolygiad drwy gydol y broses ac yn darparu diweddariadau pellach yn ôl yr angen."

Mae'r cynllun uchelgeisiol yn cynnwys gofod ar gyfer gwesty pedair seren, ac ardaloedd ar gyfer dechrau busnes ym maes technoleg.

Mae hefyd yn cynnwys amgueddfa a fydd yn adrodd hanes y brifysgol, gofod ar gyfer celf ac arddangosfeydd, canolfan wyddoniaeth, cyfleusterau cynadledda a mannau astudio ar gyfer myfyrwyr.

Wrth ddatgelu'r cynlluniau yn 2018, fe fynegodd y brifysgol obaith y byddai'r prosiect adnewyddu yn creu hyd at 40 o swyddi a denu dros 200,000 o ymwelwyr bob blwyddyn.

Roedd yn fwriad bryd hynny i agor yr adeilad ar ei newydd wedd ym mlwyddyn academaidd 2022-2023, i nodi pen-blwydd y brifysgol yn 150, ond fe effeithiodd y pandemig yn 2020 ar y cynlluniau.

Dywedodd Glesni Hemming, o Aberystwyth, bod y diweddariad yn "drueni".

"Mae'r prom wedi newid yn y blynyddoedd diwethaf... ma fe'n edrych yn go wael i ddweud y gwir nawr," meddai.

"Dyw pobl leol ddim yn mwynhau e a sai'n credu bod nhw am wario i barcio a gweld adeilad â sgaffolding ar ben e.

"Mae lot o gwestiynau gyda phobl leol ynglŷn â beth maen nhw'n mynd i gynnig fan hyn."

Dywedodd Maer Aberystwyth, Emlyn Jones, fod yr oedi yn "siomedig".

"Rydym wedi bod yn disgwyl am amser maith am y prosiect, yn deall ei fod yn brosiect cymhleth gydag adeilad hen," meddai.

"Mae'n siomedig i glywed fod na oedi am fod. Dwi'n meddwl fod pob llun o'r prom yn cynnwys yr hen goleg, mae'n eiconig.

"Mae'n rhan mor bwysig o'r prom ac o'r dref a'i hanes."

Dywedodd llefarydd ar ran Llywodraeth Cymru sydd wedi darparu £14.7m o gyllid: "Cawsom wybod am yr oedi i'r gwaith adeiladu yn yr Hen Goleg ac mae'r penderfyniad hwn a'r camau nesaf yn fater i'r brifysgol.

"Byddwn yn parhau i weithio'n agos gyda Chyngor Sir Ceredigion a Phrifysgol Aberystwyth ar y prosiect adfywio sylweddol hwn."

Dywedodd Andrew White, Cyfarwyddwr Cymru Cronfa Treftadaeth y Loteri Genedlaethol: "Dyfarnodd Cronfa Treftadaeth y Loteri Genedlaethol grant o £17.3 miliwn i gefnogi datblygu a chyflawni'r cynllun uchelgeisiol hwn yn yr Hen Goleg ym Mhrifysgol Aberystwyth.

"Rydym yn cydnabod pwysigrwydd y prosiect hwn a'r manteision y mae'n anelu at eu cyflawni ar gyfer treftadaeth, dysgu ac ymgysylltu â'r cyhoedd.

"Rydym yn ymwybodol o'r sefyllfa bresennol a byddwn yn parhau i weithio gyda Phrifysgol Aberystwyth a'r holl bartneriaid dan sylw i ystyried y camau nesaf, yn unol â thelerau ac amodau ein grant."

Dilynwch Cymru Fyw ar Facebook, dolen allanol, X, dolen allanol, Instagram, dolen allanol neu TikTok, dolen allanol.

Anfonwch unrhyw syniadau am straeon i cymrufyw@bbc.co.uk, dolen allanol neu cysylltwch drwy WhatsApp ar 07709850033.

Lawrlwythwch yr ap am y diweddaraf o Gymru ar eich dyfais symudol.