Pháp: Nửa triệu người tham gia biểu tình, hơn 1.000 người bị bắt

Bạo lực đã bùng phát trên khắp nước Pháp trong hôm 17/10 giờ địa phương, khi các cuộc biểu tình mới nhất phản đối những khó khăn tại trường học và tình trạng chi phí sinh hoạt leo thang diễn ra.

Theo chính phủ Pháp, ít nhất 1.200 người đã bị bắt giữ trong bối cảnh các cuộc biểu tình thu hút khoảng 550.000 người tham gia và chứng kiến sự "leo thang bạo lực" đáng kể.

Tại Paris, các cuộc đụng độ dữ dội giữa người biểu tình và lực lượng chống bạo động kéo dài đến tận tối. Cảnh sát đã sử dụng hơi cay và vòi rồng để giải tán đám đông.

Nhiều tòa nhà ở thủ đô cùng các địa phương khác bị phóng hỏa. Tại thành phố Limoges, một đám cháy lớn tại tòa thị chính đã khiến một phần mái công trình bị sập.

Tình trạng trộm cướp cũng xảy ra tại nhiều thành phố, trong khi hàng loạt vụ phá hoại nhằm vào trụ sở chính quyền địa phương và các cơ sở kinh doanh được ghi nhận trên diện rộng.

Thủ tướng Sébastien Lecornu cho biết 150 cảnh sát đã bị thương trong các vụ bạo động.

Tại Paris, cuộc tuần hành chính trong phần lớn thời gian buổi chiều diễn ra tương đối ôn hòa.

Trao đổi với BBC, một nhóm thanh niên tham gia biểu tình cho biết họ là những người "theo chủ nghĩa ôn hòa" và "chỉ muốn tạo ra sự thay đổi, nhưng mọi thứ vẫn không có chuyển biến".

Tuy nhiên, khi màn đêm buông xuống, một số nhóm người đã đốt lửa trên đường phố và phóng hỏa các phương tiện giao thông, kể cả tại những địa điểm mang tính biểu tượng ở trung tâm thủ đô như Quảng trường République.

Nhiều cửa hàng bị cướp phá, ít nhất một nhà hàng bị thiêu rụi, trong khi phóng viên BBC ghi nhận các vụ ẩu đả xảy ra giữa một số nhóm người trên đường phố.

Lực lượng cảnh sát chống bạo động cũng được nhìn thấy lao vào giải tán đám đông tại khu vực trung tâm Paris, sử dụng dùi cui để trấn áp và đánh nhiều người biểu tình.

Tại Lyon, Thị trưởng Grégory Doucet cho rằng vụ phóng hỏa văn phòng du lịch của thành phố là "một thảm kịch" đối với Lyon. Trả lời kênh BFMTV, ông nói: "Điều này khiến chúng tôi đau lòng vì đó là một công trình mang tính biểu tượng, nổi tiếng và có giá trị lịch sử rất lớn."

Cảnh sát địa phương cho biết một số "đối tượng thù địch" đã ngăn cản lực lượng cứu hỏa tiếp cận hiện trường và dập lửa một cách an toàn.

Trong khi đó, các đội cứu hỏa cũng phải nỗ lực khống chế đám cháy tại tòa thị chính thành phố Limoges. Theo chính quyền địa phương, vụ hỏa hoạn đã khiến một phần tòa nhà bị sập.

Tại thành phố Saint-Étienne, một thanh niên đã "bị thổi bay bàn tay bởi một quả lựu đạn", Thị trưởng Régis Juanico cho biết trên mạng xã hội, đồng thời nhấn mạnh: "Một thảm kịch như thế này lẽ ra không bao giờ được xảy ra."

Bộ Nội vụ Pháp cho biết các cuộc biểu tình đã xuất hiện những "hành vi bạo lực có chủ đích" do các "đối tượng trùm đầu" thực hiện tại nhiều địa điểm, bao gồm một số khu vực ở thủ đô Paris cũng như các thành phố Marseille, Rennes, Toulouse và Angers.

Nhiều công trình trên khắp nước Pháp được ghi nhận bị hư hại, trong đó có tại Grenoble, Avignon, Pau, Montpellier và Valence.

Tại Paris, các cửa hàng quần áo và thực phẩm đã bị đám đông cướp phá. Trong khi đó, một cửa hàng Apple ở thành phố Lille bị đột nhập và vét sạch hàng hóa.

Các đoạn video được BBC Verify xác thực cho thấy một đoàn tàu du lịch ở Grenoble đã bị những người đàn ông đeo mặt nạ điều khiển chạy trên một con phố hẹp ở trung tâm thành phố, hướng về phía ít nhất ba cảnh sát chống bạo động.

Hàng trăm ngàn học sinh đã xuống đường biểu tình trong những tuần gần đây để phản đối tình trạng thiếu giáo viên, nhân viên và cơ sở vật chất xuống cấp tại các trường trung học dành cho học sinh từ 15 đến 18 tuổi ở Pháp.

Trong ngày 17/10, các cuộc biểu tình thu hút thêm sự tham gia của các thành viên công đoàn và nhiều nhóm phản đối khác, khiến quy mô người tham gia gia tăng đáng kể.

Trong số đó có phong trào Áo vàng, lực lượng từng tổ chức các cuộc biểu tình phản đối chi phí sinh hoạt tăng cao kéo dài hơn một năm kể từ năm 2018, trở thành một trong những phong trào biểu tình có thời gian tồn tại lâu nhất trong lịch sử nước Pháp.

Dù các cuộc biểu tình và bất ổn không phải điều xa lạ tại Pháp, làn sóng phản đối lần này diễn ra trong bối cảnh nước này đang bước vào giai đoạn bất ổn chính trị sâu sắc.

Tổng thống Emmanuel Macron sẽ rời nhiệm sở vào năm tới và các cuộc thăm dò cho thấy cuộc bầu cử tổng thống vào tháng 4/2027 có thể trở thành cuộc đua song mã giữa lãnh đạo Đảng Tập hợp Quốc gia (RN) Marine Le Pen và Jean-Luc Mélenchon, thủ lĩnh đảng cánh tả cấp tiến La France Insoumise (Nước Pháp Bất khuất).

Ông Mélenchon đã tham gia các cuộc biểu tình và sau đó cáo buộc lực lượng cảnh sát "trấn áp mạnh tay" người biểu tình, đồng thời lên án các hành vi cướp bóc và phóng hỏa xảy ra trong các cuộc xuống đường.

Thủ tướng Sébastien Lecornu cho rằng những phát biểu này là "nguy hiểm và cay độc".

Trước đó, ông nói lực lượng cảnh sát đã phải đối mặt với "mức độ bạo lực cực kỳ nghiêm trọng", đồng thời cáo buộc một số nhóm đang lợi dụng các cuộc biểu tình như một màn "khởi động" cho cuộc bầu cử tổng thống sắp tới.

Ông nhấn mạnh: "Không ai có thể áp đặt chương trình nghị sự chính trị của mình thông qua bạo lực."

Trong khi đó, bà Marine Le Pen cho rằng những "đòi hỏi chính đáng" của người biểu tình đã bị "phe cực tả bắt làm con tin". Bà đồng thời cáo buộc Jean-Luc Mélenchon đã góp phần kích động làn sóng bạo lực đang diễn ra.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tuyên bố: "Những người đã phá hoại, tấn công các cơ quan đại diện nhà nước, các doanh nghiệp, cướp bóc và thậm chí phá hoại các tòa thị chính sẽ bị truy tố và trừng phạt."

Chính phủ Pháp đã có những động thái nhượng bộ nhất định nhằm xoa dịu làn sóng bất mãn. Trong một cuộc phỏng vấn trên truyền hình hôm 8/10, Bộ trưởng Giáo dục Édouard Geffray cam kết bổ sung 3.000 giáo viên thay thế để giải quyết tình trạng thiếu hụt nhân sự trong trường học.

Tuy nhiên, các cuộc biểu tình còn tiếp tục và ngày càng leo thang.