Moja kwa moja, Trump atangaza Mlango Bahari wa Hormuz kuwa eneo la Marekani

Moja kwa moja

Na Beldeen Waliaula

1. Dakika 36 zilizopitaTanzania yazindua rasmi bwawa la umeme

   

   Chanzo cha picha, Mwananchi

   Na Florian Kaijage

   Bwawa kubwa zaidi Afrika Mashariki la kufua umeme wa nguvu za maji unazinduliwa leo nchini Tanzania.

   Rais wa Tanzania, Samia Suluhu Hassan ndiye mgeni rasmi katika uzinduzi huo. Waziri Mkuu wa Misri, Mostafa Madbouly anamwakilisha Rais, Abdel Fattah el Sisi wa Misri, anakotokea mkandarasi mkuu wa mradi huo, kampuni ya Arab Contractors.

   Bwawa hilo lililopewa jina la Rais wa kwanza wa Tanzania, Mwalimu Julius Nyerere, lina uwezo wa kuzalisha megawatt 2115 za umeme, hivyo kuwa moja ya mabwawa makubwa ya kufua umeme barani Afrika.

   Mradi huo ulianza kutekelezwa Juni, 2019 baada ya mkataba kusainiwa mwaka 2018 wakati wa uongozi wa Rais John Magufuli aliyehuisha wazo na usanifu wa bwawa hilo la mwanzoni mwa miaka ya 1970, lakini utekelezaji wake ulishindikana kutokana na sababu mbalimbali ikiwemo ukosefu wa fedha na pingamizi kutoka kwa watetezi wa hifadhi ya mazingira, waliopinga ukataji wa miti kupisha ujenzi huo

   Bwawa la Mwalimu Nyerere lipo ndani ya iliyokuwa mbuga ya wanyama ya Selous, iliyopo kwenye orodha ya maeneo ya urithi wa dunia chini ya Shirika la Sayansi, Elimu na Utamaduni la Umoja wa Mataifa (UNESCO).

   Ujenzi wake pamoja na mitambo ya kufua umeme umegharimu dola za Marekani bilioni 2.9. Lipo pembezoni mwa mto Rufiji.

   Soma pia:

   Huu ndiyo muarobaini wa matatizo ya umeme Tanzania?

   Watanzania walala gizani, umeme ukikatika ghafla

2. Dakika 54 zilizopitaTanzania yaanza mchakato wa kuwarejesha raia wake nyumbani kutoka Afrika Kusini

   

   Chanzo cha picha, Getty Images

   Tanzania itaanza kuwarejesha kwa hiari raia wake wanaoishi katika mkoa wa KwaZulu-Natal, Afrika Kusini, kuanzia tarehe 26 mwezi Agosti.

   Kundi la kwanza litarejea nchini Tanzania, kupitia ndege ya Air Tanzania, kutoka uwanja wa ndege wa kimataifa wa King Shaka ulioko mjini Durban.

   Ubalozi wa Tanzania ulioko mjini Pretoria, umesema kuwa Watanzania waliosajiliwa haswa wanaoishi mjini Durban, watapitia mchakato wa kupewa vibali vya kurejea Tanzania kwa hiari, tarehe 25 na 26 mwezi huu wa Agosti.

   Zoezi hilo litawahusisha Watanzania wasio na pasipoti, ambao muda wa kutumika wa pasipoti zao umekwisha au kupotea, pamoja na watoto waliozaliwa Afrika Kusini.

   Watanzania wasio na pasipoti watapewa hati za dharura za kusafiria ili kuwawezesha kurejea nchini humo.

   Uamuzi wa kuwarejesha Watanzania nchini unakuja wakati kumekuwa na maandamano ya kupinga wahamiaji nchini Afrika Kusini.

   Mataifa kadhaa ya Afrika tayari yamewaondoa raia wao nchini humo.

   Soma pia:

   Tundu Lissu: Kuwa na kesi ya kujibu maana yake nini?

   Kazungu: Kada wa CCM azungumza na BBC alivyotekwa na kuteswa

3. Saa 1 iliyopitaZaidi ya wanajeshi 750 wa Marekani wamejeruhiwa katika vita vya Iran

   

   Chanzo cha picha, Getty Images

   Gazeti la Washington Post limeripoti kuwa idadi ya wanajeshi wa Marekani waliouawa au kujeruhiwa katika vita vya Iran imefikia 774, baada ya wizara ya ulinzi kuongeza idadi ya wanajeshi waliojeruhiwa hivi karibuni.

   Kulingana na mfumo wa wizara ya ulinzi wa kurekodi majeruhi, kufikia sasa wanajeshi 18 wa Marekani wameuawa na wengine 756 kujeruhiwa katika vita vya Iran na Marekani.

   Usitishaji mapigano kati ya Marekani na Iran ulikamilika siku ya Jumatatu na muda huo haujaongezwa, ila hakuna upande ambao umetekeleza oparesheni yoyote kubwa ya kijeshi.

   Soma pia:

   Silaha 9 za teknolojia ya juu zitakazobadili vita vya siku zijazo

   'Falcon Strike Force' ni nini, na kwa nini Marekani 'inahaha' kukiimarisha?

4. Saa 3 zilizopitaWatu 16 wauawa katika shambulio la Urusi nchini Ukraine

   

   Chanzo cha picha, DNIPROPETROVSK REGIONAL MILITARY ADMINISTRATION

   Timu ya waokoaji nchini Ukraine, inaendelea kuwatafuta manusura katika duka moja la jumla lililoshambuliwa na ndege isiyo na rubani ya Urusi.

   Kulingana na maafisa wa polisi, watu 16 wameuawa na wengine 130 kujeruhiwa katika kituo hicho cha kibiashara mjini Kryvyi Rih hapo jana. Watu tisa bado hawajulikani walipo.

   Rais wa Ukraine Volodymyr Zelensky, amesema shambulio hilo “ni la kikatili” kwani lilitekelezwa kwa awamu mbili, awamu ya pili ikiwalenga wahudumu wa dharura waliokuwa wamefika katika eneo la mkasa.

   Wakati huo huo, maafisa wa polisi wa eneo hilo wamesema angalau watu wawili zaidi wameuawa katika mashambulizi mengine ya Urusi yaliyofanyika mapema hii leo. Wizara ya Ulinzi ya Urusi imesema ililenga miundombinu ya uchukuzi na maghala ya Ukraine.

   Mkuu wa utawala wa kijeshi wa eneo la Dnipropetrovsk, Oleksandr Hanzha, amesema watoto 23 ni miongoni mwa waliojeruhiwa katika shambulio la Ijumaa kwenye duka hilo la jumla la kibiashara.

   Soma pia:

   "Najiona kama Mrusi": Waukraine waliochukua silaha dhidi ya nchi yao

   Jinsi Urusi inavyojaribu kukuza ustawi na maendeleo ya Korea Kaskazini

5. Saa 4 zilizopitaRaia 13 wa Tunusia hawajulikani walipo baada ya boti lao kuzama bahari ya Mediterenia

   

   Chanzo cha picha, Getty Images

   Takriban raia 13 wa Tunisia, hawajulikani walipo baada ya boti iliyokuwa imebeba wahamiaji kuzama katika pwani ya Tunisia ikiwa inaelekea Italia, huku watu wawili wakiokolewa.

   Akizungumza na shirika la habari la Reuters, Mostafa Abdelkebir, mkuu wa shirika la Tunisian Observatory for Human Rights, alisema boti hiyo iliondoka mapema siku ya Alhamisi.

   Mmoja wa manusura hao wawili aliwaambia waokoaji kuwa walikuwa wamekwama baharini kwa saa kadhaa kabla ya chombo chao kupinduka.

   Tunisia ni mojawapo ya maeneo makuu yanayotumiwa na wahamiaji wanaovuka Bahari ya Mediterania, lakini safari hizo zimepungua kwa kiasi kikubwa katika kipindi cha miaka miwili iliyopita kutokana na operesheni kali dhidi ya uhamiaji na kuimarishwa kwa usalama wa baharini.

   Njia ya katikati ya Bahari ya Mediterania ni mojawapo ya njia hatari zaidi za uhamiaji duniani, inayotumiwa na wahamiaji kutoka Afrika na Mashariki ya Kati wanaotaka kufika Ulaya, mara nyingi wakitumia boti zisizo salama kwa safari za baharini.

   Soma pia:

   Jinsi chapisho moja la mitandao ya kijamii lilivyochochea taarifa potofu dhidi ya wahamiaji nchini Libya

   Kwa nini raia wa New Zealand wanaikimbia nchi yao?

6. Saa 4 zilizopitaMarekani yatangaza ushuru wa 50% kwa bidhaa kutoka Canada

   

   Chanzo cha picha, Reuters

   Marekani imetangaza ushuru wa asilimia 50 kwa baadhi ya bidhaa kutoka Canada, baada ya kushindwa kufikia makubaliano ya kibiashara.

   Ushuru huo, ulioanza kutekelezwa jana usiku, utaathiri bidhaa za Canada zenye thamani ya takribani dola bilioni 20 za Marekani.

   Ushuru huo mpya umeongeza mvutano kati ya Rais wa Marekani Donald Trump na Waziri Mkuu wa Canada Mark Carney, na huenda ukalemaza biashara huru kati ya mataifa hayo mawili.

   Carney amesema amesitisha mazungumzo ya kibiashara na Marekani na kwamba Canada italipiza kisasi kwa kuweka ushuru wa thamani sawa, “dola kwa dola,” dhidi ya ushuru huo mpya.

   “Nimeamua kusitisha mazungumzo ya kibiashara na Marekani na nimewaelekeza wajumbe wa Canada wanaoshiriki katika mazungumzo hayo kurejea Ottawa,” alisema Carney.

   Soma pia:

   Ushuru mpya wa Trump unamaanisha nini kwa Tanzania na nchi zingine za Afrika Mashariki?

   Ushuru ni nini na kwa nini Trump anautumia?

7. Saa 5 zilizopitaMlango Bahari wa Hormuz ni eneo la Marekani - Trump

   

   Chanzo cha picha, Getty Images

   Rais wa Marekani Donald Trump ametangaza kuwa Mlango Bahari wa Hormuz ni eneo la Marekani.

   “Kwa sasa natangaza Mlango wa Hormuz kuwa eneo la Marekani.”

   Akifanya kampeni katika jimbo la South Carolina, Trump alisisitiza kuwa hawataruhusu Iran kumiliki silaha za nyuklia.

   Kauli hizo mpya zinakuja wakati Marekani imeongeza shinikizo la kiuchumi dhidi ya Iran katika siku za hivi karibuni, huku ikiendelea kuweka kizuizi cha kijeshi katika eneo hilo la bahari.

   Washington inatarajiwa kutangaza siku ya Jumatatu vikwazo vipya vya kiuchumi dhidi ya Iran. Maafisa wa Marekani wanasema vikwazo hivyo vinaweza pia kuathiri washirika wakuu wa kibiashara wa Iran, ikiwemo China.

   Soma pia:

   Iran na Marekani kuingia awamu mpya ya vita?

   Tishio la Iran lashinikiza Trump kufichwa katika lori la chakula

8. Saa 5 zilizopitaHujambo na karibu katika matangazo yetu ya moja kwa moja