«هیئت صلح» ترامپ از طرح ۲ و نیم میلیارد دلاری بازسازی غزه رونمایی کرد

«هیئت صلح» دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در نشستی در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل، از طرح ۲/۴۵ میلیارد دلاری خود برای بازسازی غزه رونمایی کرده است. این بودجه قرار است طی شش ماه در ۶۶ برنامه مختلف توزیع شود و به حوزه‌هایی همچون مسکن، تولید گازوئیل و دفع زباله در کنار سایر نیازها، اختصاص یابد.

هیئت‌مدیره این طرح گفته است که برای پیشبرد این برنامه هنوز به کمک‌های مالی قابل‌توجهی نیاز است؛ چرا که با وجود تعهد ۱۸ میلیارد دلاری، تا کنون فقط ۲۸۰ میلیون دلار جمع شده است.

برآورد می‌شود که برای تکمیل روند بازیابی و بازسازی غزه ظرف ده سال به حدود ۷۱ میلیارد دلار بودجه نیاز باشد.

این هیئت تاریخ مشخصی را برای آغاز بازسازی غزه تعیین نکرده است.

این در حالی است که طرح پیشنهادی دونالد ترامپ برای پایان دادن به جنگ غزه، تقریبا یک سال پس از توافق اسرائیل و حماس بر سر آتش‌بس، تا حد زیادی متوقف مانده است که مانع بزرگ آن موضوع خلع سلاح حماس است.

حماس پذیرفته است که در ازای خروج مرحله‌ای نیروهای اسرائیلی از ۶۰ درصد نوار غزه که در حال حاضر در اشغال اسرائیل است، سلاح‌های خود را تحویل دهد.

اسرائیل می‌گوید که این گروه باید پیش از هرگونه عقب‌نشینی، به‌طور کامل خلع سلاح شود.

در بحبوحه این بن‌بست، حملات اسرائیل به غزه تقریبا هر روز ادامه یافته است و شرایط زندگی برای ۲/۱ میلیون نفر از ساکنان آن کماکان وخیم است.

جرد کوشنر، عضو هیئت اجرایی امور غزه و داماد دونالد ترامپ، می‌گوید که برنامه بازسازی غزه، به دلایل مختلف، با «تأخیرهای گوناگون در زمینه‌های مختلف» مواجه است.

او در جلسه اعضای هیئت‌مدیره و ذی‌نفعان این طرح گفت: «هدف امروز در واقع صرفا این بود که به شما نشان دهیم ما برای انجام این کار کاملا متعهد هستیم.»

استیو ویتکاف، فرستاده ویژه ایالات متحده، در نیویورک هم به او پیوست و گفت که طی سال گذشته «پیشرفت واقعی» حاصل شده است.

او گفت: «همه گروگان‌ها به خانه بازگشته‌اند. آتش‌بس برقرار است؛ هرچند شاید بی‌نقص نباشد، اما همچنان پابرجاست. تلاش‌های بشردوستانه به نتایج تاریخی‌ رسیده و میلیاردها دلار برای تامین نیازهای فوری و حمایت از روند طولانی بازسازی، اهدا یا به آن متعهد شده‌اند.»

این طرح، علاوه بر جمع‌آوری پول، با چالش‌های عمده‌ای روبروست؛ از جمله نحوه اطمینان از تضمین امنیت برای افرادی که در غزه فعالیت دارند، بازنگری در ساختار حکمرانی در این باریکه و دستیابی به اجماع میان مقام‌های اسرائیلی و فلسطینی.

مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، دیروز(چهارشنبه) در یک نشست خبری گفت که «شماری از کشورها پیش‌قدم شده و متعهد به ارائه کمک‌های مالی شده‌اند» و این هیئت به دنبال مشارکت کشورهای بیشتری در این زمینه است.

مایکل آیزنبرگ، عضو اسرائیلی-آمریکایی «هیئت صلح»، در گفتگویی با بی‌بی‌سی گام‌های احتمالی پیش‌رو را تشریح کرد.

او گفت: «از آنجا که غزه یک منطقه جنگی است، باید مهمات منفجرنشده پاک‌سازی شوند. علاوه بر این، صدها کیلومتر تونل نیز در زیر غزه وجود دارد که باید تخریب شوند.»

مایکل آیزنبرگ افزود: «وقتی همه این کارها انجام شود، ساکنان غزه می‌توانند دوباره به بازسازی بپردازند؛ چه مسکن باشد، چه بهبود وضعیت بهداشت یا موارد دیگر.»

در ماه اوت، نیکولای ملادینوف، نماینده ارشد صلح برای غزه، از حملات هوایی مداوم اسرائیل به این نوار و همچنین اقدامات حماس انتقاد کرد.

او هشدار داد که فروپاشی آتش‌بس ماه اکتبر گذشته، برای منطقه «نقطه بی‌بازگشت» خواهد بود.

به گفته وزارت بهداشت غزه، تحت مدیریت حماس، از زمان آغاز آتش‌بس، دست‌کم ۱۴۰۸ فلسطینی، از جمله بیش از ۳۰۰ کودک، در حملات اسرائیل به غزه کشته شده‌اند.

ارتش اسرائیل هم گفته است که از زمان برقراری آتش‌بس، پنج نفر از سربازانش در درگیری‌ها کشته شده و یک پیمانکار هم در یک «حادثه عملیاتی» جان خود را از دست داده است.

بازسازی در نوار غزه در حالی هنوز آغاز نشده است که برآورد می‌شود ۸۰ درصد از کل بناها در جنگ ویران یا دچار آسیب شده و بیش از ۶۰ میلیون تن هم آوار بر جای مانده است.

به گفته سازمان ملل، بیش از ۱/۹ میلیون نفر ، یعنی حدود ۹۰ درصد از جمعیت غزه، آواره شده‌اند؛ بعضی از آنها چندین بار.

سازمان ملل می‌گوید که ۱/۲ میلیون نفر از ساکنان غزه هم‌اکنون در چادر یا پناهگاه‌های موقت، با دسترسی محدود به آب سالم و خدمات بهداشتی، به سر می‌برند.

«هیئت صلح» به عنوان بخشی از طرح ۲۰‌ ماده‌ای صلح پیشنهادی دونالد ترامپ برای غزه تشکیل شد؛ طرحی که او در سپتامبر سال گذشته، همراه با بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، آن را رونمایی کرد.

حماس با آزادی تمامی ۴۸ گروگان باقی‌مانده در غزه در ازای آزادی زندانیان فلسطینی محبوس در زندان‌های اسرائیل و بازداشت‌شدگان اهل غزه، و همچنین با ایده واگذاری اداره غزه به تکنوکرات‌های فلسطینی موافقت کرده است.

در ماه ژوئیه، حماس اعلام کرد که طرح خلع سلاح را پذیرفته است؛ مشروط بر آنکه اسرائیل به «تمامی اشکال تجاوز» پایان دهد و نیروهای خود را هم از غزه خارج کند.

اما این پیشنهاد بعدا توسط آقای نتانیاهو رد شد؛ نخست‌وزیر اسرائیل گفت که ارتش این کشور تا زمانی که حماس «واقعا» خلع سلاح نشود، در غزه باقی خواهد ماند.

در ابتدا تصور می‌شد که هیئت صلح سازمانی بین‌المللی با هدف برقراری صلح در غزه باشد، اما دامنه فعالیت آن بعدا به مناقشات سراسر جهان گسترش یافت.

جنگ در غزه با حملهٔ ۷ اکتبر ۲۰۲۳ به رهبری حماس به جنوب اسرائیل آغاز شد که در جریان آن حدود ۱۲۰۰ نفر کشته و ۲۵۱ نفر گروگان گرفته شدند.

اسرائیل در واکنش به حمله حماس، عملیات نظامی‌ را در غزه آغاز کرد که در آن، بنا بر اعلام وزارت بهداشت غزه تحت مدیریت حماس، بیش از ۷۳ هزار و ۹۲۰ نفر کشته شده‌اند.