رئیس جمهور امریکا و همتای ایرانی او تفاهمنامه میان دو کشور را امضاء کردند

ترامپ و پزشکیان در حال امضای تفاهم‌نامه

منبع تصویر، X White House&Irna

منتشر شده در
زمان مطالعه: ۶ دقیقه

دونالد ترامپ، رئیس جمهور امریکا که چهارشنبه شب (۱۷ جون) در کاخ الیزه میهمان ضیافت شام با امانوئل مکرون بود نسخه نهایی و منتشر شده تفاهمنامه با ایران را امضاء کرده است و از طرف ایران هم همتای او، مسعود پزشکیان این سند را امضاء کرده است.

یک مقام کاخ سفید در همین رابطه عصر چهارشنبه به خبرنگاران گفت: «تفاهم نامه روز یکشنبه به صورت دیجیتل توسط جی‌دی ونس، معاون رئیس جمهور امریکا، و محمدباقر قالیباف، رییس مجلس شورای اسلامی، امضا شد و دونالد ترامپ، رئیس جمهور امریکا، نیز به عنوان شاهد در آن حضور داشت. اکنون این تفاهم نامه به امضای دونالد ترامپ و مسعود پزشکیان، رئیس جمهور ایران، نیز رسیده است.»

ساعتی قبل از این، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران گفت: «به این نتیجه رسیدیم متن یادداشت تفاهم به امضا روسای جمهور ایران و امریکا برسد و برگزاری مراسم روز جمعه هنوز در دستور کار است اما باید ببینیم ظرف ساعات آینده به چه نتیجه‌ای می‌رسیم. به هر حال باید فاز بعدی مذاکرات آغاز شود. این نشست در سویس هنوز در دستور کار است که برگزار شود. باید ببینیم که در ساعات آینده طرفین از طریق میانجی‌ها به نتیجه‌ای می‌رسند.»

آقای بقایی و همچنین مقام‌های در کاخ‌سفید تایید کرده‌اند که همزمان با امضای روسای‌جمهور در زیر تفاهمنامه، این سند لازم الاجرا شده است.

سخنگوی وزارت خارجه ایران علت امضای این تفاهمنامه پیش از مراسم روز جمعه را چنین عنوان کرده است: «یکی از دلایلش این است که وقتی متن به امضای بالاترین مقام‌های دو کشور برسد، قاعدتا نقض آن هزینه‌های بیشتری دارد؛ و ما با توجه به تجربه‌هایی که داریم ترجیح دادیم که این اتفاق بیافتد.»

«اسرائیل نسخه‌ای از تفاهمنامه را دریافت کرده است»

ترامپ حین امضای تفاهمنامه

منبع تصویر، White House

دونالد ترامپ گفته است واشینگتن «پیش‌تر نسخه‌ای» از تفاهمنامه خود با ایران برای پایان دادن به جنگ در خاورمیانه را برای اسرائیل ارسال کرده است. رسانه‌های اسرائیلی چهارشنبه گزارش کرده بودند که این تفاهمنامه را اسرائیل رؤیت نکرده است.

اکنون دونالد ترامپ کرده است که رابطه او با بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، خوب است، اما بار دیگر از عملیات نظامی اسرائیل علیه حزب‌الله در لبنان انتقاد کرده و آن را «قابل انجام به شکلی بسیار بهتر» توصیف کرده است.

او در عین حال از «همکاری بسیار خوب» خود با بنیامین نتانیاهو گفت و او را «مردی خوب، اما گاهی کمی عصبی» توصیف کرد. ترامپ همچنین اختلاف خود با نخست وزیر اسرائیل را بر سر موضوع لبنان، «یک اختلاف کوچک» توصیف کرد.

ترامپ روز سه‌شنبه نیز از نحوه عملکرد اسرائیل در لبنان ابراز نارضایتی کرده بود. او در حاشیه نشست گروه هفت در فرانسه گفته بود: «افراد زیادی کشته شده‌اند. لازم نیست هر بار که به دنبال یک فرد هستید، یک ساختمان مسکونی کامل را ویران کنید، چون افراد زیادی در آن ساختمان‌ها هستند و همه آن‌ها حزب‌الله نیستند.» او همچنین از نتانیاهو خواسته بود در قبال لبنان «مسئولیت‌پذیرتر» عمل کند.

ایران: حضور اسرائیل در لبنان نقض توافق خواهد بود

وزارت امور خارجه ایران اعلام کرده است که ادامه حضور اسرائیل در خاک لبنان «نقض» توافق برای پایان دادن به جنگ خواهد بود.

بر اساس گزارش تلویزیون دولتی ایران، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه این کشور، گفته است اگر اسرائیل به «اشغال» لبنان ادامه دهد، «اقدامات لازم» اتخاذ خواهد شد.

لبنان به یکی از اصلی‌ترین نقاط اختلاف در توافق تبدیل شده است. اسرائیل می‌گوید لبنان بخشی از این توافق نیست، در حالی که جوزف عون، رئیس جمهور لبنان، تاکید کرده است که گفت‌وگوهای کشورش با اسرائیل «مستقل» از توافق میان امریکا و ایران است.

با این حال، ایران و پاکستان که نقش میانجی را ایفا کرده است، اصرار دارند که آتش‌بس در لبنان همچنان یکی از محورهای اصلی تفاهم‌نامه‌ای است که ممکن است ظرف دو روز آینده توسط مقام‌های امریکا و ایران امضا شود.

نسخه امریکایی این توافق خواستار «پایان فوری و دائمی عملیات نظامی در همه جبهه ها، از جمله لبنان» شده است.

در همین حال، محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ایران و مذاکره‌کننده ارشد ایران در مذاکرات ایران با امریکا در یک مصاحبه مفصل با صدا و سیما جزئیاتی از مذاکرات ایران و امریکا در اسلام‌آباد پاکستان و روندی که به تفاهمنامه منجر شد را شرح داد.

او درباره لحاظ کردن لبنان به محور مذاکرات گفت: «وقتی اظهارات ونس را هنگام سوار شدن به هواپیما دیدم که درباره لبنان صحبت کرده بود، پیش از پرواز و در فرودگاه/میدان هوایی توئیت زدم که تا وضعیت لبنان روشن نشود، مذاکره را آغاز نخواهیم کرد و اگر وارد مذاکره شویم، پیش از هر موضوعی باید درباره لبنان صحبت شود.»

او همچنین می‌گوید که داوطلب حضور در تیم مذاکره کننده نبوده و حتی برای اینکار «کراهت هم داشته است.»

آقای قالیباف درباره علت این مساله شامگاه چهارشنبه در یک مصاحبه با صدا و سیما گفت: «یکی از دلایل من برای عدم پذیرش این مسئولیت این بود که ترامپ طراح، آمر و ناظر ترور حاج قاسم است. سردار سلیمانی برای همه جهان اسلام عزیز بود اما حتما برای شخص من متفاوت بود. شما فکر می‌کنید این که بخواهم با چنین فردی، متنی را جمع کنم، کار راحتی است؟»

او همچنین گفت: «بدبینی و بی‌اعتمادی من به امریکا از همه بیشتر است.»

او درباره توافق نهایی با امریکا که قرار است بعد از امضای تفاهمنامه پایان جنگ درباره آن مذاکره کنند گفت: «حتی اگر توافق نهایی باشد و آن به تایید قطعنامه شورای امنیت برسد بازهم اصلا قابل اعتماد نیست، تضمین ما قدرت ایران است.»

آقای قالیباف گفت که کشورهای اروپایی هم در پی مذاکره با جمهوری اسلامی هستند: «قدرت ایران باعث شده سه کشور اروپایی که در برجام بدعهدی کردند و سپاه را در فهرست تروریستی قرار دادند و دنبال براندازی نظام جمهوری اسلامی بودند به دنبال مذاکره با ایران برای برداشتن تحریم‌ها هستند.»

او بر ضرورت مذاکره تاکید کرد و افزود: «ما حتما باید با عقلانیت حرکت کنیم، شعار قدرت نیست، گرهی که با دست باز می‌شود را لازم نیست با دندان باز کنیم. اگر دوبار شعار بدهیم ولی قدرت نداشته باشیم یعنی بی‌اعتباری و کمک به دشمن.»

شهباز شریف تفاهم‌نامه را به عنوان میانجی امضا کرد

شهباز شریف سند امضا شده را بدست دارد

منبع تصویر، @GovtofPakistan

در همین حال، گزارش‌ها از پاکستان حاکیست که شهباز شریف، نخست‌وزیر این‌کشور، به‌عنوان میانجی، تفاهم‌نامه میان ایران و امریکا را امضا کرده است.

پیش از این آقای شریف در پستی مفصل در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «امضای این توافق در بالاترین سطوح دو دولت نشان‌دهنده تعهد طرفین مناقشه به یافتن راه‌حلی دیپلماتیک برای اختلافات است. یادداشت تفاهم اسلام‌آباد فورا اجرایی خواهد شد و به‌عنوان نخستین گام، با اقدام ایران تنگه هرمز بازگشایی خواهد شد و همزمان امریکا هم فوراً محاصره دریایی را پایان می‌دهد.»

در این بیانیه آمده است که پاکستان با همکاری قطر، که در این روند نقش پشتیبان میانجی را بر عهده داشت، در ۱۹ جون ۲۰۲۶ میلادی میزبان مراسمی در سویس خواهد بود که به مناسبت این رویداد مهم و همچنین برای آغاز مذاکرات در سطح فنی، برگزار می‌شود.

شهباز شریف همچنین گفت: «صمیمانه‌ترین تبریک‌ها و قدردانی خود را به دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور تقدیم می‌کنم. تعهد مستمر او به دیپلماسی و ترجیح راه‌حل‌های مسالمت‌آمیز، بار دیگر به پایان دادن بحرانی کمک کرد که می‌توانست پیامدهای ویرانگری برای منطقه و فراتر از آن به همراه داشته باشد.»

او همچنین از اعضای تیم مذاکره‌کننده امریکا، از جمله جی‌دی ونس، استیو ویتکاف و جرد کوشنر، به دلیل «تلاش‌های خستگی‌ناپذیر و نقش مؤثرشان در دستیابی به این توافق» قدردانی کرد.

نخست‌وزیر پاکستان در بخش دیگری از پیام خود خطاب به مقام‌های ایرانی نوشت: «احترام و قدردانی عمیق خود را از آیت‌الله مجتبی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، و مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور، ابراز می‌کنم که با درایت، آینده‌نگری و رهبری مسئولانه خود، مسیر صلح را برگزیدند.»

او همچنین از اعضای تیم مذاکره‌کننده ایران، از جمله محمدباقر قالیباف، عباس عراقچی و اسکندر مومنی، به دلیل «صبر، پایداری و تعهد به تعامل سازنده» قدردانی کرد و گفت تلاش‌های آنان نقشی مهم در دستیابی به این توافق داشته است.

شهباز شریف همچنین از نقش قطر در تسهیل روند مذاکرات صلح تقدیر و از همکاری و حمایت عربستان سعودی، ترکیه و مصر هم قدردانی کرد.

نخست‌وزیر پاکستان در پایان نوشته است: «مایلم به‌طور ویژه از فیلد مارشال عاصم منیر یاد کنم که تلاش‌های خستگی‌ناپذیر، خدمات فداکارانه و نقش مؤثر او در دستیابی به این پیشرفت و تقویت صلح و ثبات منطقه‌ای بسیار حائز اهمیت بوده است.»