Hải quân Mỹ chặn tàu chở dầu rời Hormuz đến Việt Nam, PVOIL kêu gọi cho qua

Tổng công ty Dầu Việt Nam (PVOIL) hôm 12/5 đã gửi thư kêu gọi Hải quân Mỹ cho phép một tàu chở theo dầu thô từ Iraq đi qua vùng phong tỏa ở Vùng Vịnh để cung cấp nguồn cung thiết yếu cho một nhà máy lọc dầu của Việt Nam, theo hãng tin Reuters.

Trước đó, Reuters hôm 11/5 đưa tin rằng con tàu chở dầu thô siêu lớn (VLCC) mang tên Agios Fanourios I đang hướng đến Việt Nam để dỡ hàng tại nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn ở Thanh Hóa vào ngày 26/5, sau khi rời Eo biển Hormuz trong tình trạng tắt thiết bị theo dõi vào hôm 10/5.

Con tàu này mang cờ Malta, chở 2 triệu thùng dầu thô, đã phải quay đầu vào hôm 11/5 khi đang di chuyển trên Vịnh Oman.

Theo dữ liệu theo dõi từ nền tảng MarineTraffich mà BBC truy cập được, con tàu đã quay đầu vào lúc 21:00 ngày 11/5 theo giờ Hà Nội.

Quân đội Mỹ đã mở rộng lệnh phong tỏa hàng hải đối với Iran, bao gồm cả các mặt hàng bị coi là hàng cấm, mặc dù Mỹ nói các mặt hàng xuất khẩu dầu khác từ Vùng Vịnh vẫn được tự do đi qua.

"Lực lượng Mỹ đã điều hướng con tàu như một phần của việc thực thi lệnh phong tỏa đối với Iran," Bộ Tư lệnh Trung tâm của quân đội Mỹ cho biết trong một tuyên bố trả lời yêu cầu bình luận của Reuters về vụ việc.

Tuyên bố không nêu rõ liệu Hải quân Mỹ cuối cùng có cho phép con tàu này tiếp tục đến Việt Nam theo yêu cầu hay không.

Theo hãng thông tấn bán chính thức Tasnim của Iran, con tàu đã đi qua Eo biển Hormuz hôm 10/5 bằng tuyến đường dành riêng cho tàu chở dầu do Iran chỉ định.

Cuộc chiến giữa Mỹ-Israel và Iran đã dẫn đến việc đóng cửa Eo biển Hormuz, khiến hàng trăm con tàu bị mắc kẹt và làm gián đoạn nguồn cung năng lượng toàn cầu. Eo biển Hormuz là tuyến đường thủy trọng yếu mà 20% nguồn cung năng lượng thế giới đi qua.

Trong bức thư gửi đến các cơ quan quân sự và ngoại giao của Mỹ hôm 12/5, Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty Dầu Việt Nam - CTCP (PVOIL) Hoàng Đình Tùng nói rằng: "Lô hàng này vô cùng quan trọng đối với Nhà máy lọc dầu Nghi Sơn, đối với nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và đối với người dân Việt Nam."

"Lượng nguyên liệu đầu vào của nhà máy Nghi Sơn đang ở mức thấp nghiêm trọng; bất kỳ sự chậm trễ nào nữa đều có nguy cơ làm gián đoạn sản lượng lọc dầu, gây ra hậu quả dây chuyền cho hàng triệu người tiêu dùng, doanh nghiệp, dịch vụ công và các ngành công nghiệp của Việt Nam."

PVOIL, đơn vị thành viên của Tập đoàn Công nghiệp – Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam), cho biết họ đã "xác nhận một cách dứt khoát" rằng con tàu Agios Fanourios I đã chở dầu thô Basra của Iraq do công ty dầu khí nhà nước SOMO của Iraq bán.

Dầu Iraq được đưa lên tàu trong khoảng thời gian từ ngày 10 đến 14/4.

Trước khi rời khỏi Eo biển Hormuz vào hôm 10/5, con tàu này đã từng thử đi qua ít nhất hai lần nhưng không thành công.

Công ty Eastern Mediterranean Maritime, đơn vị quản lý tàu Agios Fanourios I, và nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn đã không trả lời ngay lập tức các đề nghị bình luận của Reuters hôm 11/5, khi hãng thông tấn này đưa tin về con tàu, dẫn dữ liệu từ Kpler và LSEG – những công ty hàng đầu thế giới trong lĩnh vực cung cấp dữ liệu, phân tích hàng hóa và theo dõi vận tải biển.

Nhà máy lọc dầu Nghi Sơn nằm tại Khu kinh tế Nghi Sơn, phường Hải Bình, tỉnh Thanh Hóa, có công suất chế biến 200.000 thùng dầu thô nhập khẩu từ Kuwait mỗi ngày (tương đương 10 triệu tấn mỗi năm).

Khi vận hành ổn định ở công suất tối đa, cơ sở này đóng góp từ 35% đến 40% tổng nhu cầu xăng dầu của toàn Việt Nam.

Cùng với tàu Agios Fanourios I, một tàu chở dầu thô siêu lớn có tên Kiara M, cũng chở 2 triệu thùng dầu thô của Iraq, đã đi qua Eo biển Hormuz vào hôm 10/5 trong trạng thái tắt định vị.

Hiện chưa rõ con tàu chở dầu mang cờ San Marino này sẽ dỡ 2 triệu thùng dầu thô ở đâu.

Kiara M được một công ty có trụ sở tại Thượng Hải, Trung Quốc quản lý và thuộc sở hữu của một pháp nhân đăng ký tại Quần đảo Marshall.

Trước đó, tàu chở dầu siêu lớn mang tên Basrah Energy đã chất 2 triệu thùng dầu thô từ cảng Zirku của Công ty Dầu khí Quốc gia Abu Dhabi (ADNOC) vào ngày 1/5 và rời Eo biển Hormuz vào ngày 6/5, theo dữ liệu của Kpler.