Phát hiện hiệu trưởng là kẻ xâm hại, chúng tôi cùng tìm công lý – giờ đây chúng tôi là vợ chồng

Zia và Yusron mỉm cười trước ống kính – Zia đội khăn hijab màu hồng trầm và cài kính râm lên đầu, còn Yusron mặc chiếc áo sơ mi trắng cổ mở.
Chụp lại hình ảnh, Cả Zia và Yusron đều từng là học sinh ưu tú tại một trường nội trú ở Lombok
    • Tác giả, Endang Nurdin
    • Tác giả, Rebecca Henschke
    • Vai trò, BBC Eye Điều tra
  • Được đăng
  • Thời gian đọc: 11 phút

Cảnh báo: Bài viết có chứa chi tiết mô tả về hành vi xâm hại tình dục.

Giọng nói ở đầu dây bên kia khiến bụng Yusron Azzahidi cồn cào vì hoảng sợ. Anh đã gọi lại cho chị gái ngay sau khi nhận được tin nhắn của cô giục anh gọi gấp. Nhưng người nhấc máy lại không phải chị anh, mà là hiệu trưởng cũ. Ông ta đang có mặt ngay tại nhà Yusron.

"Tôi biết ngay. Tôi biết chính xác ông ấy muốn nói về chuyện gì," Yusron chia sẻ.

Ahmad Imanuddin Sumar, người được các học sinh kính trọng gọi là "Abah" (nghĩa là "Cha"), vốn có một danh tiếng cần phải giữ gìn.

Ông ta là người đứng đầu được tôn kính rộng rãi của một trường nội trú Hồi giáo trên đảo Lombok, Indonesia.

Vấn đề là Abah đã phát hiện ra chuyện Yusron cùng nhóm bạn học cũ đang thu thập lời khai từ nhiều học sinh – những người tố cáo từng bị chính ông ta xâm hại tình dục.

Nạn xâm hại tình dục tại các trường nội trú Hồi giáo đang được Ủy ban Quốc gia về Chống Bạo lực đối với Phụ nữ của Indonesia cảnh báo là một tình trạng khẩn cấp quốc gia.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia pháp lý, nhiều vụ việc không thể vượt qua cửa phòng xử án bởi nạn nhân bị thuyết phục rút lại lời tố cáo, hoặc bị sức ép phải giữ im lặng.

Và ngay lúc này, Abah đang ở bên kia đầu dây với Yusron, đưa ra chính xác loại yêu cầu như vậy.

"Hãy giúp thầy giấu chuyện xấu hổ này đi. Con người ai chẳng có lúc phạm sai lầm, con ơi," ông ta sụt sùi qua điện thoại.

Nhưng điều ông ta chẳng thể ngờ tới: Yusron đang ghi âm từng lời.

Yusron bắt đầu điều tra Abah từ một năm trước, khởi đầu từ một tiết lộ của bạn học cũ Ziadatur Rahmah vào một đêm nọ.

Cả hai từng là học sinh ưu tú tại trường Abu Barokat ở Lombok. Lúc này, khi đã lên đại học – Yusron ở thủ đô Jakarta, còn Ziadatur ở Cairo, Ai Cập – họ bắt đầu hàn huyên qua điện thoại về thời học sinh.

Đêm đó, Ziadatur (bạn bè thường gọi thân mật là Zia) đã bộc bạch với Yusron rằng cô từng bị Abah xâm hại tình dục năm 16 tuổi.

Hôm ấy, khi xin phép ra ngoài đi vệ sinh trong giờ học, cô bị Abah chặn lại ở khuôn viên trường và bảo đi cùng ông ta về nhà riêng ngay trong khu nội trú.

Vào đến bên trong, ông ta thổ lộ rằng mình yêu cô – Zia kể lại với Yusron.

"Ông ta kéo tôi ngồi lên đùi mình… Rồi bắt đầu hôn tôi… Tay ông ta sờ soạng, đụng chạm khắp cơ thể tôi," sau này Zia cũng chia sẻ lại điều này với BBC World Service, kể tiếp rằng ông ta còn ép cô làm điều tương tự với mình.

May mắn thay, cô nói, một người con của Abah bất ngờ đập cửa chính đang khóa. Abah ra hiệu cho cô rời đi và cô lập tức lao ra ngoài bằng cửa sau. Nhưng hậu quả tâm lý để lại thật khủng khiếp.

"Tôi cảm thấy mình thật dơ bẩn, tan nát và hoàn toàn mất phương hướng."

Nghe câu chuyện của Zia, Yusron bối rối không biết phải làm gì. Bởi ngôi trường cũ đã ghi sâu vào tiềm thức họ khẩu hiệu: "Sami'na wa ata'na" [Chúng con lắng nghe và chúng con phục tùng].

Yusron đứng nhìn về phía máy ảnh với phông nền là biển. Anh mặc áo hoodie đen, quần trắng và đội chiếc mũ kopiah đen; hai tay anh đút trong túi quần.

Nguồn hình ảnh, Yusron Azzahidi

Chụp lại hình ảnh, Yusron (ảnh chụp tại trường nội trú) luôn ngưỡng mộ thầy hiệu trưởng của mình

Nhưng anh cũng chẳng thể nào ngừng trăn trở về chuyện đó.

Vì vậy, anh đề nghị Zia cùng với mình và hai người bạn thân thời đi học là Wanda Hamidah và Mahima Eka bắt đầu thu thập thêm chứng cứ để củng cố cho lời tố cáo của cô.

Và rồi từng chút một, khi tìm hỏi lại các bạn học cũ, những ký ức khác dần phát lộ – nhóm bạn liên tục chia sẻ các phát hiện mới với nhau qua nhóm WhatsApp.

Manh mối đắt giá nhất đến từ một người bạn của Wanda. Cô nhớ lại vào năm cuối cấp, bản thân từng trông thấy một nữ sinh khóa dưới ngồi khóc trong nhà vệ sinh của trường vào giữa đêm. Ngay sau đó, Abah tìm đến tận nơi trong tình trạng mặt đỏ gay và thở hổn hển.

Cô gái ấy, Sukma Rohana, hiện vẫn đang theo học tại trường. Cô đã chia sẻ lại bi kịch mà mình trải qua với BBC.

Sukma đang cúi người chỉnh lại chiếc khăn hijab màu đen; trông cô có vẻ lo âu. Cô mặc chiếc áo màu xanh có họa tiết hoa trắng nhỏ.
Chụp lại hình ảnh, Sukma nói Abah đã tìm cách cưỡng hiếp cô

Sukma kể lại rằng khi cô 17 tuổi, Abah đã rủ cô cùng tham gia buổi cầu nguyện mừng năm mới. Cô cho biết khi bước vào nhà Abah, ông ta đã bịt miệng và bảo cô nằm xuống, rồi cởi bỏ quần áo phần thân dưới.

"Ông ta cứ nói mãi rằng mình không thể kiềm chế được nữa," Sukma kể.

"Ông ta sờ soạng tôi qua lớp quần lót... Ông ta đã định cưỡng hiếp tôi."

Sau đó, cô kể rằng mình đã lấy hết sức bình sinh đá mạnh vào bụng ông ta và chớp thời cơ bỏ chạy.

Trong lúc chạy trốn, cô ngoái lại và thấy ánh đèn pin của ông ta đang rọi tìm mình.

Khi những bằng chứng như vậy xuất hiện, Yusron là người đứng ra tổng hợp và xử lý thông tin – anh liên hệ với các học sinh đã đưa ra cáo buộc và ghi chép lại mọi chi tiết một cách tỉ mỉ.

Anh soạn thảo một văn bản dài bảy trang trình bày chi tiết về hành vi xâm hại được cho là đã xảy ra với Sukma, Zia và bốn cựu học sinh khác.

Wanda đã tổ chức một cuộc gặp với đại diện của Nahdlatul Wathan Diniyah Islamiyah (NWDI) – tổ chức đầy quyền lực quản lý ngôi trường của họ cùng hàng trăm trường học khác, đồng thời cũng là đơn vị tài trợ cho việc học tập của một số học sinh tại Cairo.

Cuộc gặp diễn ra suôn sẻ; nhóm bạn kể lại rằng đại diện NWDI đã hứa sẽ hỗ trợ họ trình báo vụ việc với cảnh sát.

Tuy nhiên, ba tuần sau, khi Yusron nhận được tin nhắn đầy điềm gở từ chị gái – và khi gọi lại thì thấy Abah đang cầm máy tại nhà riêng của gia đình Yusron – mọi chuyện trở nên rõ ràng: NWDI đã chuyển tài liệu bằng văn bản của Yusron cho ông ta.

"Nếu chuyện này bị lộ ra ngoài cho giới truyền thông... thầy sẽ tiêu mất," giọng Abah vang lên trong đoạn ghi âm mà Yusron đã thực hiện.

Ông ta van nài Yusron nói dối giúp mình, đồng thời gợi ý hàng loạt lý do ngụy biện để Yusron có thể dùng nhằm rút lại tài liệu bằng chứng đã nộp.

Sau đó, ông ta gọi cho Zia và cũng gây áp lực tương tự. Giống như Yusron, cô đã ghi âm lại cuộc gọi. Trong đó, Abah thừa nhận hành vi xâm hại cô nhưng lại van xin cô giữ im lặng.

Abah đội chiếc mũ kufi màu đen, mặc bộ vest đen cùng cà vạt đen và áo sơ mi trắng, với dải băng vắt chéo qua một bên vai có hai màu đen và vàng. Ông đang phát biểu tại bục, phía trước là một chiếc micro

Nguồn hình ảnh, Abu Barokat Facebook

Chụp lại hình ảnh, Ahmad Abah Sumar – người được các học trò gọi là "Abah" (nghĩa là "Cha") – đã yêu cầu Zia và Sukma giữ kín những trải nghiệm của mình

Về phần mình, Sukma kể lại rằng cô được gọi đến nhà Abah và thấy hai cảnh sát cùng một luật sư của tổ chức NWDI đang đợi sẵn. Cô cho biết họ đã ép cô ký vào một văn bản thừa nhận rằng tất cả những cáo buộc của cô đều là dối trá.

Lời kể của cô được xác thực bởi một đoạn ghi âm bí mật mà cô thực hiện sau đó khi đối chất với Hurmiati – vợ của Abah.

Trong đoạn ghi âm, người ta nghe thấy Hurmiati yêu cầu cô tôn trọng "thỏa thuận" rằng không có chuyện gì xảy ra cả, đồng thời nói thêm: "Cô có muốn chuyện này ám ảnh mình suốt đời không? Cô có muốn nó làm hỏng cơ hội kết hôn của mình không?"

Áp lực còn leo thang khi Abah yêu cầu cha mẹ của Yusron bay đến Jakarta để tìm anh tại trường đại học. Họ không tìm thấy anh – lúc đó anh đang trốn trong một khách sạn – nhưng cú sốc này là quá sức chịu đựng đối với mẹ của Yusron. Bà nói với con trai rằng sự căng thẳng đang giết chết bà.

Vì vậy, Yusron miễn cưỡng dừng cuộc điều tra của mình.

Trong khi đó, mối quan hệ giữa anh và Zia dần trở nên khăng khít hơn. Tình bạn của họ đã chuyển thành một mối quan hệ yêu xa và hai người thường xuyên trò chuyện qua điện thoại.

"Và tôi thấy cô ấy thực sự đang phải vật lộn... Cô ấy hay nói những câu đại loại như: 'Tại sao mình cứ mãi nghĩ về những gì [Abah] đã làm nhỉ?'"

Yusron rơi vào thế giằng xé giữa việc giúp đỡ cô gái mà mình đang yêu và lời hứa đã cam kết với mẹ.

Rồi tám tháng sau, Yusron biết tin về một nhóm đang nỗ lực nâng cao nhận thức về nạn xâm hại tình dục tại các trường Hồi giáo.

Nhóm này được một phụ nữ trẻ tên là Ayu Masruroh – người từng giúp bạn mình đòi lại công lý sau khi người bạn đó bị một giáo viên tên là Moch Subchi Azal Tsani xâm hại tình dục tại một ngôi trường khác – lập ra.

Lúc bấy giờ, Ayu tích cực đăng tải thông tin trên mạng xã hội về tầm quan trọng của việc lên tiếng.

Điều này đã truyền cảm hứng để Zia đăng một lời kêu gọi trên Instagram, mời bất kỳ học sinh người Indonesia nào từng bị xâm hại hãy liên hệ với cô.

Và cô bàng hoàng phát hiện ra rằng, bất chấp những lời thanh minh và hứa hẹn thay đổi, Abah dường như vẫn tiếp tục hành vi sai trái.

Một nữ sinh từng học cùng trường với Zia đã liên hệ và cho biết cô cũng từng bị Abah xâm hại tình dục.

Vụ việc bị cáo buộc này xảy ra gần một năm sau khi ông ta đưa ra những lời hứa với Zia và Yusron.

"Điều đó khiến tôi nhận ra rằng [Abah] thực sự chẳng hề thay đổi chút nào... tất cả những gì ông ta nói về việc dừng lại... tất cả chỉ là dối trá," Zia nói.

Cuối cùng, cha mẹ Yusron cũng đồng ý để anh hỗ trợ Zia và Sukma tiếp tục hành trình đòi công lý.

Tuy nhiên, lần này nhóm bạn quyết định thay đổi cách thức hành động. Họ liên hệ với Ayu và cô đưa ra lời khuyên dứt khoát: hãy tìm luật sư.

Cô giới thiệu họ với một luật sư giàu kinh nghiệm trong việc đại diện cho các nạn nhân bị xâm hại tình dục. Vị luật sư này nhận định rằng vụ việc của Sukma là trường hợp có cơ sở vững chắc nhất để tiến hành khởi tố.

Chúng tôi đã liên hệ với Abah và Hurmiati về những cáo buộc nhằm vào họ, nhưng cả hai đều không phản hồi.

Phía NWDI cho biết họ vẫn đang tiến hành điều tra nội bộ về các cáo buộc này và phủ nhận việc từng cố gắng che giấu các vụ xâm hại tình dục.

Tổ chức này khẳng định họ có "trách nhiệm bảo vệ uy tín của tổ chức trước những hành vi sai trái bị cáo buộc của các cá nhân".

Sukma đã nộp đơn tố cáo Abah lên cảnh sát vào tháng 2 năm ngoái. Cô vẫn đang chờ đợi cơ quan chức năng hành động, trong khi Abah vẫn tiếp tục giữ chức vụ của mình.

"Tôi không muốn chuyện đã xảy ra với mình lại tái diễn với bất kỳ học sinh nào khác. Tôi muốn đòi lại công bằng," cô chia sẻ với BBC.

Tuy nhiên, quá trình điều tra cũng đã giúp Zia và Yusron trở nên gắn bó hơn. Vào tháng Hai năm ngoái, sau ba năm duy trì liên lạc qua tin nhắn và trò chuyện, Yusron quyết định chuyển đến Cairo để được ở bên cô.

Zia đeo một chiếc túi cói trên vai, mặc áo trắng và quàng khăn hijab màu hồng; cô đặt tay lên đầu Yusron. Yusron đang khoác tay qua người cô, mặc quần nỉ màu xám và áo phông đen.
Chụp lại hình ảnh, Zia và Yusron tại Cairo – họ cho biết mình đã xây dựng được lòng tin thông qua những thử thách đã trải qua

"Tôi đã kiệt sức. Thời gian ở Jakarta rất căng thẳng vì tôi phải liên tục giải quyết vụ việc liên quan đến cảnh sát. Thế nên khi gặp Zia... cảm giác như được chữa lành vậy," anh chia sẻ với BBC.

Zia kể rằng cô vui đến mức "cứ nói chuyện không ngừng".

"Đó là lúc tôi biết anh ấy thực sự nghiêm túc. Anh ấy đã lặn lội đến tận Ai Cập vì tôi. Tôi tin tưởng anh ấy. Đó là lý do tôi ở bên anh ấy."

Niềm tin ấy được xây dựng, một phần, dựa trên việc cả hai cùng theo đuổi công lý. Tháng trước, hai người đã kết hôn.

Luật sư của họ, ông Joko Jumadi, cho biết ông vô cùng ấn tượng trước lòng dũng cảm và sự cẩn trọng của họ.

Ông chia sẻ rằng những đoạn ghi âm mà họ bí mật thu thập được đã ghi lại chân thực áp lực buộc phải im lặng ngay tại thời điểm sự việc diễn ra và chúng có giá trị rất quan trọng.

"Có nhiều nạn nhân được nhắc đến – và chính kẻ đó đã thừa nhận hành vi của mình. Đây là những bằng chứng then chốt," ông nói.

Trong ba năm qua, ông Joko cùng đội ngũ của mình đã xử lý 20 vụ xâm hại tình dục liên quan đến các trường nội trú Hồi giáo tại tỉnh Tây Nusa Tenggara và ông tin rằng đây "chỉ là phần nổi của tảng băng chìm".