ቀጥታ, ኣብ ፓኪስታን ዘተ ክግበር ኣብ ዝተወጠነሉ፡ ኣመሪካ ንመርከብ ኢራን ኣብ ባሕሪ ዖማን ብምቍጽጻራ ወጥሪ ተፈጢሩ

ቀጥታዊ ሸፈነ

1. 20 ሚያዝያ 2026ኣመሪካ፡ ናብ ሱዳን ኣጽዋር ተሰጋግር እያ ዝተባህለት ኢራናዊት ኣብ ቀይዲ ኣትያ

   ሰብመዚ ጸጥታ ኣመሪካ፡ ናብ ሱዳን ኣጽዋር ተሰጋግር'ያ ንዝበልዋ ሓንቲ ኢራናዊት ኣብ ቀይዲ ኣእትዮም።

   ጓል 44 ዓመት ሻሚም ማፊ፡ ናይ ኣመሪካ ቀዋሚ መንበሪ (ግሪን ካርድ) ዘለዋ ኮይና፡ ኣብ ዝሓለፈ ቀዳም'ያ ኣብ ማዕርፎ ነፈርቲ ከተማ ሎስ ኣንጀለስ ተታሒዛ።

   "ድሮናት፡ ቦምባታት፡ ቀለቤት ቦምባታት፡ ከምኡ'ውን ብሚልዮናት ዝቑጸር ኣብ ኢራን ዝተሰርሐ ጠያይቲ ናብ ሱዳን ኣብ ምሻጥ ከም ደላሊት" ከምዝተዋስአት'ዮም ኣኽበርቲ ሕጊ ኣመሪካ ከሲሶም ዘለዉ።

   ብመሰረት እቲ ክሲ፡ መሸጣ ናይቲ ወተሃደራዊ ኣጽዋር ምስ ሚኒስትሪ ምክልኻል ሱዳን ዝተፈጸመ ኮይኑ፡ ናይ 70 ሚልዮን ዶላር ውዕል ሰብ-ኣልቦ ነፈርቲ (ድሮናት) ዘጠቓለለ እዩ።

   እታ ኢራናዊት ነቲ ኣመሪካ ኣብ ልዕሊ ኢራን ዝወሰነቶ እገዳ መሸጣ ንብረት ኢራን ጥሒሳ ተባሂላ'ያ ኣብ ቀይዲ ኣትያ ዘላ። ማፊ፡ ብዛዕባ ዝቐረበላ ክሲ ዛጊት ዝሃበቶ ግብረመልሲ የለን።

   ካብ ካሊፎርኒያ ናብ ቱርኪ ክትበርር ኣብ ዝፈተነትሉ እዋን'ያ ተታሒዛ።

   ተሓላቒ መሰላት ኣምነስቲ ኢንተርናሽናል ከምዝብሎ፡ ስርሓት ሰርቢያ፡ ሩስያ፡ ቻይና፡ ቱርኪን የመንን ዝኾነ ብረታት ኣብቲ ደማዊ ኲናት ሱዳን ኣብ ጥቕሚ ውዒሉ እዩ።

   ንሓይልታት ኣልሰሪዕ ወተሃደራዊ ደገፍ ትህብ'ያ ተባሂላ ዘይትኣደነ መርትዖታት ዝቐርበላ ሕቡራት ኢማራት ዓረብ፡ ንዝቐርበላ ክስታት ክትነጽጎ ምጽንሓ ይፍለጥ።

2. 20 ሚያዝያ 2026ሶፊያ፡ ገስጋሲ ሰልፊ ቡልጋሪያ ተዓዊቱ

   ኣብ ቡልጋሪያ ኣብ ዝተኻየደ ፓርላመንታዊ ምርጫ ተቓዋሚ ሰልፊ 'ገስጋሲት ቡልጋሪያ' ተዓዊቱ።

   እቲ ቅድሚ ኣርባዕተ ኣዋርሕ ዝተመስረተ ፖለቲካዊ ምንቅስቓስ 44.7 ሚእታዊት ድምጺ ብምርካብ'ዩ ዝበዝሐ መናብር ረኺቡ ዘሎ።

   ድሕሪ 1997 ንፈለን እዋን'ዩ ሓደ ሰልፊ ክንድዚ (135) መናብር ብምዕዋት ዓብላሊ ቦታ ክሕዝ በቒዑ ዘሎ።

   ቀዳማይ ሚኒስተር እታ ሃገር ክኸውን ትጽቢት ዝግበረሉ ዘሎ መራሒ ናይቲ ዕዉት ሰልፊ ሩመን ራደቭ "ሓያል ቡልጋሪያ ኣብ ሓያል ሕብረት ኣውሮጳ" ንምህናጽ ክሰርሕ ምዃኑ ቃል ኣትዩ።

   እቲ ሕብረት ኣብ ልዕሊ ሩስያ ዘንበሮ እገዳታት ክነቅፍ ዝጸንሐ ራደቭ፡ ምስ ሞስኮ ሃናጺ ልዝብ ክካይድ'ዩ ዝጠልብ።

   ሰራዊት ቡልጋሪያን ንዩክረይን ዝህቦ ደገፍ ክቃወም'ኳ እንተጸንሐ፡ ምስ ብራስለስ ክራጸም ከምዘይደሊ'ዩ ዝፍለጥ።

3. 20 ሚያዝያ 2026ንሓወልቲ ምስሊ ክርስቶስ ዘዕነወ ወተሃደር እስራኤል ቁጠዐ ፈጢሩ

   ሓደ ካብቶም ናብ ደቡብ ሊባኖስ ዝኣተዉ ሓይልታት ዝኾነ ወተሃደር እስራኤል ኣብቲ ከባቢ ንዝጸንሖ ሓወልቲ የሱስ ክርስቶስ ብምፍራስ ከርክሶ ኣብ ማሕበራዊ መራኸቢታት ተራእዩ።

   ኣብ ማሕበራዊ መራኸቢታት ዝተዘርግሐ ስእሊ ከምዘነጽሮ፡ እቲ ወተሃደር ነቲ ዝወደቐ ሓወልቲ ብማሳ ክድርዕሞ ይርአ።

   ኣምባሳደር ኣመሪካ ኣብታ ሃገር ኣብ ዝሃቦ ግብረመልሲ ኣብ ልዕሊ እቲ ነቲ ተግባር ዝፈጸመ ወተሃደር "ቅልጡፍ፡ ተሪርን ህዝባዊን" መቕጻዕቲ ክውሳድ ጸዊዑ ነይሩ።

   ቀዳማይ ሚኒስተር እታ ሃገር ብወገኑ፡ ንምፍራስ ናይቲ "ካቶሊካዊ ሃይማኖታዊ ምስሊ" ኣትሪሩ ከምዝኹንኖ ገሊጹ'ሎ።

   በንጃሚን ነታንያሁ ብኤክስ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ "እቶም ኣዝዮም ዝበዝሑ እስራኤላውያን" በቲ ፍጻመ "ከምዝሰንበዱን ከምዝሓዘኑን" ገሊጹ።

   ዝምልከቶም ሓለፍቲ ሰራዊት ነቲ ጉዳይ ይምርምርዎ ከምዘለዉ ብምሕባር ድማ፡ እቲ ወተሃደር "ዝግብኦ ተሪር ዲስፕሊናዊ ስጉምቲ" ክውሰደሉ ምዃኑ ቃል ኣትዩ።

   "እስራኤል ኣብ ማእከእላይ ምብራቕ ናይ ኩሉ ናጽነት ኣምልኾ እተኽበር እንኮ ሃገር እያ። በቲ ፍጻመን ዘስዓቦ ዝኾነ ጓሂን ዝተሰመዓና ጣዕሳ ንገልጽ" ይብል ነታንያሁ።

4. 20 ሚያዝያ 2026ኣመሪካ መርከብ ትዓግት - ኢራን ሓድሽ ሕጊ መጻብቦ ሆርሙዝ ተቕርብ

   ብመጻብቦ ሆርሙዝ ኣቢሉ ናብ ኢራን ዝግበር ምንቅስቓስ ዝዓገተት ኣመሪካ፡ ባንዴራ ኢራን እተውለብልብ ናይ ጽዕነት መርከብ ከምዝዓገተት ፕረዚደንት ዶናልድ ትራምፕ ኣፍሊጡ።ኢራን ብወገና ኣብ መጻብቦ ሆርሙዝ ዘለዋ ቍጽጽር ፈጺማ ኣሕሊፋ ከምዘይትህብ ሓደ ላዕለዋይ ፖለቲከኛ እታ ሃገር ንቢቢሲ ሓቢሩ።

   ሓደስቲ ምዕባለታት ኣብ ጉዳይ ኢራን

5. 20 ሚያዝያ 2026ኢራን፡ ኣብ ልዕሊ መርከባት ኣመሪካ መጥቃዕቲ ድሮን ፈጺማ

   ሓይልታት ባሕሪ ኣመሪካ ባንዴራ ኢራን ዘንበልበለትመርከብ ንግዲ ድሕሪ ምቍጽጻሮም፡ ኢራን ከም ግብረ-መልሲ ኣብ ልዕሊ ወተሃደራዊ መርከባት ኣመሪካ መጥቃዕቲ ድሮን ከም ዝፈጸመት ማዕከናት ዜና እታ ሃገር ሓቢረን።

   ከም ጸብጻብ ናብ መንግስቲ ዝውግን ማዕከን ዜና ታስኒም፡ እቲ መጥቃዕቲ ኣብ ማያት ባሕሪ ዖማን እዩ ተኻይዱ።

   ይዅን እምበር፡ ዛጊት በቲ ዝተፈጸመ መጥቃዕቲ ብዛዕባ ዝወረደ ዕንወት ጸብጻብ ኣይቀረበን።

   ላዕለዋይ ወተሃደራዊ መምርሒ ኢራን ኻታም አል-ኣንቢያ፡ ኣመሪካ ዝወሰደቶ ስጕምቲ "ጥሕሰት ስምምዕ ተዅሲ ደው ምባል" ምዃኑ ብምግላጽ፡ "ነዚ ብሓይልታት ባሕሪ ኣመሪካ ዝተፈጸመ ሽፍትነት ባሕሪ ሕነ ክንፈዲ ኢና፡" ክብል ኣቐዲሙ ኣጠንቂቑ ነይሩ።

6. 20 ሚያዝያ 2026‘ትራምፕ ዓበይቲ ገበናት ኲናት ንምፍጻም የፈራርሕ ኣሎ’ — ናይ ቀደም ሓላፊ ሂዩማን ራይትስ ዎች

   ፕረዚደንት ኣመሪካ ዶናልድ ትራምፕ፡ ምስ ኢራን ስምምዕ እንተ ዘይተበጺሑ፡ ዳግማይ ኣብ ልዕሊ መደበራት ኤለክትሪክን ድልድላትን እታ ሃገር መጥቃዕቲ ክፍጽም ምዃኑ ኣፈራሪሑ ኣሎ።

   ናይ ቀደም ሓላፊ ሂዩማን ራይትስ ዎች ኬነት ሮዝ፡ እዚ ተግባር’ዚ ምስ ገበን ኲናት ዝቝጸር ምዃኑ ይገልጽ።

   ሮዝ ንቢቢሲ ኣብ ዝሃቦ ቃል፡ "ትራምፕ ዓበይቲ ገበናት ኲናት ንምፍጻም የፈራርሕ ኣሎ፡" ኢሉ።

   ቀጺሉ፡ “ንሱ [ትራምፕ] ኣህጉራዊ ሰብኣዊ ሕግታት ኣይክተልን እየ ይብል ይኸውን፤ እንተዀነ መንግስቲ ኣመሪካን ኵላ ዓለምን ነዚ ሕጊ እዚ ከም ዝስዕቡ እዮም ዝገልጹ። እዚ ሕጊ ድማ ከም መደበራት ኤለክትሪክን ድልድላትን ዝኣመሰሉ ሰላማውያን ዜጋታት ዝጥቀሙሎም ትካላት ዒላማ ምግባር ይኽልክል እዩ።”

   ሮዝ ከም ዝገለጾ፡ ትራምፕ እዞም መደበራት ኤለክትሪክን ድልድላትን ወተሃደራት’ውን ስለ ዝጥቀሙሎም፡ "ተውለኣዊ ኣገልግሎት ዝህቡ ትካላት" (dual-use objects) እዮም ብምባል ክከራኸር ይኽእል እዩ፡ "እዚ ግን መወዳእታ ናይቲ ዛንታ ኣይኰነን፡" ኢሉ።

   "ሰብኣዊ ሕጊ፡ ኣብ ልዕሊ ሰላማውያን ዜጋታት ዝወርድ ጉድኣት ካብቲ ዝድለ ወተሃደራዊ ረብሓ ኣዝዩ ዝዓበየ ምስ ዝኸውን፡ ዋላ ወተሃደራዊ ዒላማ እኳ እንተዀነ መጥቃዕቲ ከይፍጸመሉ ይእዝዝ እዩ፡" ክብል ገሊጹ።

   ኣብ ሕቡራትሃገራት ኣምባሳደር ኣመሪካ ማይክ ዋልትዝ ብወገኑ፡ እዚ ተግባር’ዚ ገበን ኲናት ክኸውን ይኽእል እዩ ዝብል ሓሳብ፡ "ጌጋን፡ ስኑዕን መስሓቕን" ምዃኑ ገሊጹ። እቶም ትካላት "ሕጋዊ ወተሃደራዊ ዒላማታት" ምዃኖም ኣስሚርሉ ኣሎ።

7. 20 ሚያዝያ 2026ትራምፕ ቃናኡ ቀይሩ፡ ኣብ ልዕሊ ኢራን ሓያል መጠንቀቕታ ኣመሓላሊፉ

   ፕረዚደንት ትራምፕ ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን፡ ምስ ኢራን ዝግበር ስምምዕ ኣብ ቀረባ ከም ዝፍጸም ተስፋ ብዝመልኦ መንገዲ ተዛሪቡ ነይሩ።

   ሎሚ ግን፡ ነቲ ሓይለ-ቓል ኣዘራርባኡ ብምቕጻል፡ ንመደበራት ኤለክትሪክን ድልድላትን ኢራን ዳግማይ “ከም ዘፍርሶም” ኣፈራሪሑ ኣሎ።

   “ስትራተጂ ምምሕዳር ትራምፕ፡ ነቲ ንሱ ዝደልዮ ስምምዕ ንምርካብ፡ ብናይ ባሕሪ ዕጽዋን ተወሳኺ እገዳታትን ኣቢሉ ኣብ ልዕሊ ኢራን ዝግበር ቍጠባዊ ጸቕጢ ምቕጻል ዝዓለመ ይመስል።

   እዚ ናይ መወዳእታ ምፍርራሕ፡ ኣብዚ ዘተን ተዅሲ ደው ምባልን ተነቃፊ ኰይንሉ ዘሎ እዋን፡ ነቲ ኵነታት ዝያዳ ተኣፋፊ ብምግባር ናብ ዘይርጉእ ሃዋህው ናይ ምእታው ዕድሉ ክብ የብሎ።

   ኢራን ኣብቲ ዘተ ክትሳተፍ ምዃና ወይ ዘይምዃና ዛጊት ኣይተረጋገጸን፤ ስለዚ ኣብ ዝስዕብ መዓልታት ዲፕሎማሲ ክቕጽል ይኽእል ድዩ ኣይክእልን ንምውሳን ወሰንቲ ክዀና እየን።

   ዋይትሃውስ ነቲ ዝመጽእ ዙር ዘተ፡ ናብ ምሉእ ዞባዊ ኲናት ቅድሚ ምእታዉ፡ ከም ናይ መወዳእታ ዲፕሎማስያዊ መዋጽኦ ገይሩ ይገልጾ ኣሎ።

8. 20 ሚያዝያ 2026ኢራን ሕነ ክትፈዲ ከም እትኽእል ኣጠንቂቓ፣ ስምምዕ ምቍራጽ ተዅሲ ኣብ ሓደጋ

   ላዕለዋይ ወተሃደራዊ ኣዛዚ ኢራን ኻታም አል-ኣንቢያ፡ ኣመሪካ ባንዴራ ኢራን ዘንበልበለት ናይ ጽዕነት መርከብ ብምቍጽጻራ ኢራን ግቡእ ምላሽ ክትህብ ምዃና ብምግላጽ፡ እቲ ስጕምቲ "ጥሕሰት ስምምዕ ተዅሲ ደው ምባል" ምዃኑ ገሊጹ።

   መንግስታውያን ማዕከናት ዜና እታ ሃገር ንሓደ ወሃቢ ቃል ብምጥቃስ ከም ዝሓበራኦ፡ ኣመሪካ ነቲ ስምምዕ ተዅሲ ደው ምባል ብምጥሓስ፡ ኣብ ባሕሪ ዖማን ኣብ እትርከብ ናይ ንግዲ መርከብ ኢራን ተዅሲ ከፊታ። ብተወሳኺ፡ ስርዓተ-ጕዕዞ እታ መርከብ ካብ ጥቕሚ ወጻኢ ድሕሪ ምግባር፡ ንኣባላት ብምውራድ ነታ መርከብ ከም ዝተቘጻጸረታ ገሊጸን።

   እቲ መግለጺ ወሲኹ፡ "ዕጡቓት ሓይልታት ኢስላማዊት ሪፓብሊክ ኢራን፡ ነዚ ብሓይልታት ባሕሪ ኣመሪካ ዝተፈጸመ ዕጥቃዊ ቅርሰና ባሕሪ፡ ኣብ ዝሓጸረ እዋን ግቡእ ምላሽ ክህብሉን ሕነ ክፈድዩን እዮም፡" ይብል።

9. 19 ሚያዝያ 2026ኢራን ክልተ ነዳዲ ዝጽዓና መራኽብ ካብ መጻብቦ ሆርሙዝ መሊሳ

   ምስ እስላማዊ ሓለዋ ሰውራ ኢራን ምትእስሳር ዘለዎ ማዕከን ዜና ታስኒም፡ “ኣብ ባሕሪ ኢራን ድሕሪ ዝቐጸለ እገዳ፡ ዕጡቓት ሓይልታት ኢራን ሎሚ ክልተ ተወሳኺ መራኽብ ነዳዲ ብመጻብቦ ሆርሙዝ ከይሓልፋ ንድሕሪት መሊሶም፡” ክብል ብሰንበት ገሊጹ።

   ታስኒም፡ እዘን ክልተ መራኽብ፡ "ኣብ ትሕቲ ባንዴራ ቦትስዋናን ኣንጎላን ዝጓዓዛ ዝነበራ"፡ እኳ እንተነበራ፡ "ብሰንኪ እዋናዊ ስጉምቲ ዕጡቓት ሓይልታት ኢራን መንገደን ክቕይራን ንድሕሪት ክምለሳን ከም ዝተገደዳ" ይጠቅስ።

   ኣመሪካ ኣብ ወደባት ኢራን ዘንበረቶ እገዳ ክሳብ እተልዕል መጻብቦ ሆርሙዝ ዕጹው ክጸንሕ ምዃኑ ኢራን ገሊጻ እያ።

   መርበብ ሓበሬታ ምክትታል መራኽብ ማሪንትራፊክ፡ ኣብዚ እዋን'ዚ በቲ መጻብቦ ዝሓለፈት መርከብ ከም ዘየላ ዘርኢ ይመስል።

   ብዙሓት ግን ኣብ ዙርያ ወሽመጥ- ብፍላይ ኣብ ገማግም ባሕሪ ዖማንን ኢማራትን - መልሕቐን ዝደርበያ ይመስላ።

   ትማሊ መራኽብ ባሕሪ በቲ ወሳኒ መጻብቦ ማይ ይንቀሳቐስ እኳ እንተነበረ፡ ቴህራን ዳግም ነቲ መስመር ማይ ክትዓጽዎ ምዃና ምስ ኣፍለጠት ግን ኣዝዩ ተዘሓሒሉ።

   ሓያሎ መራኽብ ብፕሮጀክትላይት ከም ዝተሃርማን ሓንቲ መርከብ ድማ ብቐዳም ብጀላቡ ጠበንጃ ኢራን ከም ዝተተኰላን ተገሊጹ።

10. 19 ሚያዝያ 2026ሊባኖስ፡ ኣብ መወዳእታ እዚ ሰሙን ሞት ከም ዝተመዝገበ ተገሊጹ

    ኣብ መንጎ ኣመሪካን ኢራንን፡ ከምኡ’ውን ኣብ መንጎ እስራኤልን ሊባኖስን ዝተኻየደ ተኹሲ ደው ምባል ዝቕጽል ዘሎ ይመስል።

    እንተዀነ፡ ኣብ ሊባኖስ ሞት ዘስዓበ ብርክት ዝበሉ ክስተታት ከም ዘለዉ ተገሊጹ።

    ኣብ ደቡባዊ ሊባኖስ ሓይልታት ምክልኻል እስራኤል እቲ ተኹሲ ደው ምባል ካብ ዝትግበር ንደሓር ክልተ ወተሃደራት ከም ዝሞቱ ይገልጽ።

    ማዕከናት ዜና እስራኤል፡ ሳጅን ባራክ ካልፎን ብዓርቢ ህንጻታት እናጸረገ ብዘጋጠመ ፍንጀራ ከም ዝሞተን፡ ካልኦት ሰለስተ ወተሃደራት እውን ከም ዝቖሰሉን ይሕብራ።

    ካልኦት ትሽዓተ ሰባት እውን ሕክምና ሆስፒታል ይግበረሎም ከምዘሎ ሰራዊት እስራኤል ሎሚ ኣፍሊጡ።

    እቶም ወተሃደራት ዝጓዓዙላ ዝነበሩ መኪና ብነተጉቲ ከም ዝሃረመትን፡ እስራኤል ድማ እቲ ነታጒ መዓስ ከም ዝተቐመጠ ንምርግጋጽ ክትምርምር ምዃናን፡ እዚ ድማ ንውዕላት ተኹሲ ደው ምባል ምጥሓስ ክኸውን ከም ዝኽእልን ማዕከናት ዜና እታ ሃገር ይገልጻ።

    ኣብ ሊባኖስ ምስ ግዝያዊ ሓይሊ ሕቡራት ሃገራት (ዩኒፊል) ዘገልግል ዝነበረ ፈረንሳዊ ዓቃቢ ሰላም እውን ኣብ ሊባኖስ ሞይቱ'ዩ።

    ፕረዚደንት ኢማኑኤል ማክሮን ንሕዝቦላህ ወቒሱ፥ እቲ ብኢራን ዝድገፍ ዕጡቕ ጉጅለ፡ ብድሕሪ እቲ ፍጻመ ከም ዘየሎ ብምግላጽ ነቲ ክሲ ነጺጉ።

11. 19 ሚያዝያ 2026ብዛዕባ 'መለኽቲ' ዝተዛረብኹዎ ንትራምፕ ዒላማ ዝገበረ ኣይኰነን - ጳጳስ ሊዮ

    ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት ሊዮ፡ ኣብ መጀመርታ እዚ ሰሙን ኣብ ዘስምዑዎ ዘረባ፡ "መለኽቲ" ብቢልዮናት ዝቑጸር ገንዘብ ኣብ ኲናት የፍስሱ ኣለዉ ክብሉ ተዛሪቦም ነይሮም።

    ይኹን'ምር ምስ ፕረዚደንት ዶናልድ ትራምፕ ኣብ ውጥጥ ክኣትዉ ከም ዘይደልዩ ገሊጾም።

    እቶም ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት፡ እዚ ምስ ፕረዚደንት ኣመሪካ ናብ ዘይቅዳው ድሕሪ ምእታዎም ድሕሪ ሒደት መዓልታት ዘስምዑዎ ዘረባ፡ "እቲ ፕረዚደንት ብዛዕባይ ርእይቶ ቅድሚ ምሃቡ፡" ቅድሚ ሒደት መዓልታት ዝተጽሓፈ እዩ ኢሎም።

    ትማሊ ቐዳም ናብ ኣንጎላ ኣብ ዝኸድሉ ዝነበረ እዋን ኣብ ነፋሪት ንጋዜጠኛታት ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፡ "ዳግም ምስቲ ፕረዚደንት ክመላለስ ከም ዝፈተኑ ተገይሩ'ኳ እንተተወሰደ፡ ከምኡ ዝኣመሰለ ዕላማ የብለይን፡" ኢሎም።

    ዶናልድ ትራምፕ ብሰኑይ፡ ኣብ ኢራን ንዝካየድ ዘሎ ወተሃደራዊ ወፍሪ ኣመሪካን እስራኤልን ንዝነቕፉ ዝነበሩ ጳጳስ ሊዮ "ኣብ ፖሊሲ ​​ወጻኢ እቲ ዝኸፍአ" ክብል ነቒፉዎም'ዩ።

    ኣብ ኣፍሪቃ ምብጻሕ ዝገብሩ ዘለዉ ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት ሊዮ፡ ነቲ ትራምፕ ዝሃቦ ርእይቶ ዝፈጠሮ “ፖለቲካዊ ሃዋህው” ብምጥቃስ፡ “ገለ ዘይቅኑዕ ተረኽ” ከም ዝተፈጥረ ገሊጾም።

    ብሓሙስ ኣብ ካሜሩን ኣብ ዘስምዑዎ መደረ፡ “ቢልዮናት ዶላራት ንምቕታልን ዕንወትን ክውዕል ርእዮም ከም ዘይርኣዩ ዝሓልፉ መራሕቲ፡ ንጥዕና፡ ትምህርትን ህንጸትን ጸጋታት ከም ዘድሊ ረሲዖም ኣለዎ፡" ኢሎም።

    ወሲዀም ድማ፡ "ጐይቶት ውግእ፡ ንምጥፋእ ሓደ መዓልቲ ጥራይ ከም ዝወስድ፡ ንምህናጽ ግን ዕድመ ምሉእ ከም ዝወስድ ዘይፈልጡ'ዮም ዝመስሉ፡" ክብሉ ተዛሪቦም።

    ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት፡ ኣብቲ ንዓሰርተታት ዓመታት ግጭት ዝዓሰላ “ብደም ዝተበከለ” ዞባ ካሜሩን፡ “መወዳእታ ዘይብሉ ዑደት ጥፍኣትን ሞትን” ምህላዉ ኰኒኖም።

    ንርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት ሊዮን ትራምፕን ዘየሳነያ ሰለስተ ጕዳያት ክትፈልጡ እንተደሊኹም ነዚ መላግቦ ብምስዓብ ኣንብቡ።

12. 19 ሚያዝያ 2026ኣመሪካን ኢራንን ዘካይድኦ ክልትኣዊ ዘተ እንታይ ይመስል?

    ኣብ መንጐ ኣመሪካን ኢራንን ዝካየድ ዝርርብ እንታይ ይመስል?

    28 ለካቲት፡ ኣመሪካን እስራኤልን ኣብ ልዕሊ ኢራን መጥቃዕቲ ድሕሪ ምፍጻመን፡ ክልቲአን ሃገራት ዝጀመርኦ ዲፕሎማስያዊ ዝርርብ ኣፈሪሱ፡ ግጭት ተላዒሉ።

    6 መጋቢት፡ ዶናልድ ትራምፕ፡ ብዘይካ "ብዘይ ቅድመ ኩነት ኢድ ምሃብ" ዝዀነ ስምምዕ ከም ዘይህሉ ገሊጹ።

    21 መጋቢት፡ ትራምፕ ናይ መወዳእታ ግዜ ገደብ ሂቡ፤ ኢራን መጻብቦ ሆርሙዝ ክትከፍት እንተዘይተሰማሚዓ ንመሰረተ ልምዓት ጸዓት ዒላማ ክገብር ምዃኑ ድማ ኣፈራሪሑ።

    23 መጋቢት፡ ትራምፕ "ውጽኢታዊ ዝርርባት" ከም ዝተኻየዱ ብምጥቃስ እቲ ዘቐመጠኦ ግ ገደብ ኣወንዚፉዎ

    7 ሚያዝያ፡ ትራምፕ እቲ መጻብቦ እንተዘይተኸፊቱ “ምሉእ ስልጣነ ክዓኑ እዩ” ክብል ኣጠንቂቑ

    8 ሚያዝያ፡ ፓኪስታን፡ ከም መንጎኛ ኰይና ንኽልቲአን ሃገራት ከተሸማግል ምዃና፤ ንተወሳኺ ዝርርብ ኣብ መንጐ ኣመሪካን ኢራንን ንኽልተ ሰሙን ዝጸንሕ ተኹሲ ደው ምባል ከም ዝግበር ኣፍሊጣ

    11 ሚያዝያ፡ ምክትል ፕረዚደንት ጄዲ ቫንስን ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ኢራን ዓባስ ኣራግቺን ዝርከብዎም ላዕለዎት ሰበስልጣን ኣመሪካን ኢራንን ኣብ ፓኪስታን ተራኺቦም። ድሕሪ 21 ሰዓታት ዝወሰደ ዝርርብ፡ ዋሽንግተንን ቴህራንን ኣብ ቁልፊ ነጥብታት ከይተሰማምዓ ተሪፈን

    12 ሚያዝያ፡ ትራምፕ ወደባት ኢራን ከም ዝዕጾ ኣፍሊጡ

    17 ሚያዝያ፡ ሚኒስትሪ ጉዳይ ወጻኢ ኢራን ኣራግቺ፡ እቲ መጻብቦ እቲ ንኽልተ ሰሙን ዝተበጽሐ ተኹሲ ደው ምባል ክሳብ ዝውዳእ ክፉት ክኸውን’ዩ ኢሉ። ትራምፕ ድማ እገዳ ኣመሪካ ክቕጽል እዩ ይብል።

    18 ሚያዝያ፡ እስላማዊ ሓለዋ ሰውራ ኢራን ነቲ መጻብቦ ዳግማይ ክዓጽዎ ምዃኑ ገሊጹ። ትራምፕ ኣብዚ እዋን "ኣዝዩ ጽቡቕ ዝርርባት" ይካየድ ኣሎ'ኳ እንተበለ፡ ኣመሪካ ግን ብሰንኪ እቲ መስመር ማይ "ታህዲድ" ክበጽሓ ከም ዘይብሉ ይዛረብ።

13. 19 ሚያዝያ 2026'ነቲ መጻብቦ ንሕና ኢና ንቈጻጸሮ' - ላዕለዋይ ተደራዳሪ ኢራን

    ላዕለዋይ ተደራዳሪ ኢራን ኣፈኛ ባይቶ ኢራን መሓመድ ባገር ጋሊባፍ፡ ምስ ኣመሪካ ኲናት ንምቁራጽ ኣብ ዝካየድ ዘሎ ዝርርብ "ገስጋስ ተራእዩ" ኢሉ።

    እንተዀነ፡ ክልቲኦም ወገናት "ኣብ ናይ መወዳእታ ዘተ ከም ዘይበጽሑ፡" ሓቢሩ።

    ሓደ ካብ ተደራደርቲ ኢራን ዝዀነ ጋሊባፍ፡ ዝሓለፈ ሰሙን ምስ ምክትል ፕረዚደንት ጄዲ ቫንስ ዝርከብዎም ልኡኻት ኣመሪካ ኣብ ፓኪስታን ከምዝነበረ ይፍለጥ።

    ዝቕጽል ዙር ዝርርብ ዝካየደሉ ዕለት ኣይተቐመጠን።

14. 19 ሚያዝያ 2026መጻብቦ ሆርሙዝ ዳግም ተዓጽዩ

    መዓልታዊ ኣብ ማእከላይ ምብራቕ ንዘለዉ ምዕባለታት እንገብሮ ቀጥታዊ ሽፋን ቀጺሉ ኣሎ።

    ሎሚ 19 ሚያዝያ 2026፡ ዝተራእዩ ምዕባለታት ብሓጺሩ እነሆ፤

    መጻብቦ ሆርሙዝ መሊሱ ተዓጽዩ

    • እቲ ቁልፊ መስመር መራኽብ፡ ብዓርቢ ብኢራን ንሓጺር እዋን ድሕሪ ምኽፋቱ ተዓጽዩ ኣሎ። ኣመሪካ ኣብ ወደባት ኢራን ዘንበረቶ እገዳ ክሳብ እተልዕል ከም ዝዕጾ ድማ፡ ሓይሊ ባሕሪ ሓለዋ እስላማዊ ሰውራ ኢራን ኣፍሊጡ።
    • ብመሰረት እገዳ ኣመሪካ፡ ሓይልታት ኣመሪካ፡ ካብ ገማግም ባሕሪ ኢራን ወይ ናብ ገማግም ባሕሪ ኢራን ዝጓዓዛ መራኽብ ክዕገታ ወይ ንድሕሪት ክመልሳ ምዃነን ተገሊጹ ነይሩ። ዶናልድ ትራምፕ፡ እቲ እገዳ ክሳብ ኣብ ስምምዕ ሰላም ዝብጻሕ ክቕጽል ምዃኑ ገሊጹ።

    መራኽብ መጥቃዕቲ ከም ዝበጽሐን ይሕብራ

    • ኣብ ገማግም ባሕሪ ዖማን ሓንቲ መርከብን ናይ ጽዕነት መርከብን መጥቃዕቲ ከም ዝበጽሐን ስርሒታት ንግዲ ባሕሪ ዓባይ ብሪጣንያ (UKMTO) ኣፍሊጡ። እዚ ድሕሪ ልዕሊ 10 መዓልታት ኣብ ልዕሊ መራኽብ ተፈጸሙ ዝተባህለ ናይ መጀመርታ መጥቃዕቲ ምዃኖም።
    • እዚ ከምዚ ኢሉ እንከሎ፡ ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ህንዲ፡ ክልተ ባንዴራ ህንዲ ዘለወን መራኽብ ኣብቲ መጻብቦ "ፍጻመ መልውዋጥ ተኹሲ" ከም ዘጋጠመን ይገልጽ።

    ኣመሪካን ኢራንን ብዛዕባ ዘተ ሰላም

    • ትራምፕ ምስ ኢራን "ኣዝዩ ጽቡቕ ዝርርብ" ይካየድ ከምዘሎ እኳ እንተገለጸ፡ ኢራን ግን ብሰንኪ ምዕጻው መጻብቦ ሆርሙዝ ንኣመሪካ "ክትህድዳ" ኣይትፈቅድን ኢሉ።
    • ላዕለዋይ ቤት ምኽሪ ሃገራዊ ድሕነት ኢራን፡ ቴህራን "ኣብዚ እዋን'ዚ ትግምግሞ ዘላ፡ ክሳብ ሕጂ ድማ መልሲ ዘይሃበትሉ" ሓደስቲ እማመታት ብኣመሪካ ከም ዝቐረቡ ገሊጹ።

    ኣብ መላእ እቲ ዞባ

    • ፕረዚደንት ፈረንሳ ኢማኑኤል ማክሮን፡ ኣብ ሊባኖስ ኣብ እዋን ተልእኾ ዓቃብ ሰላም ዝነበረ ሓደ ፈረንሳዊ ወተሃደር ከም ዝተቐትለ ገሊጹ። ሕዝቦላህ ኣብዚ ጉዳይ ኢድ ከም ዘይብሉ ገሊጹ።
    • ሓይልታት ምክልኻል እስራኤል (IDF)፡ ኣብ ደቡባዊ ሊባኖስ ናይ ጸጥታ መዐቀኒታት ከም ዘቐመጠ ገሊጹ። ብተወሳኺ "ነቲ ተኹሲ ደው ምባል ዝጠሓሱ [ኣሸበርቲ]" ከም ዝሃረመ ገሊጹ።

    እዋናዊ ሓበሬታ ሒዝናልኩም ክንመጽእ ኢና፡ ምሳና ጽንሑ።

15. 17 ሚያዝያ 2026መጻብቦ ሆርሙዝ ካብ ሎሚ ጀሚሩ ከምዝተኸፍተ ኢራን ኣፍሊጣ

    ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ እታ ሃገር ዓባስ ኣራግቺ ብትዊተር ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ፡ እቲ ማሕንቖ ቀረብ ነዳዲ ኮይኑ ዝቐነየ መጻብቦ 'ምሉእ ብምሉእ ተኸፊቱ ኣሎ" ክብል ሓቢሩ።

    ፕረዚደንት ኣመሪካ ዶናልድ ትራምፕን ዋና ጸሓፊ ሕቡራት ሃገራት ኣንቶንዮ ጉተረዝን ዝርከብዎም መራሕቲ ዓለም ሓጎሶም ይግልጹ ኣለዉ።

    እንተኾነ ግን፡ ትራምፕ'ውን ኣመሪካ ዝኣወጀቶ ዕጽዋ ናይቲ መጻብቦ ክቕጽል ምዃኑ ምግላጹ ኣብ ምልክት ሕቶ ኣእትይዎ ይርከብ።

    ኣብ ፈረንሳ ክዘራረቡ ዝወዓሉ መራሕቲ ኣውሮጳ ብወገኖም፡ ነቲ ሓድሽ ዜና ብምንኣድ፡ እቲ መጻብቦ ብዘይ ገደብን ክፍሊት ንሓዋሩ ክኽፈት ጸዊዖም ኣለዉ።

    ትካላት መጓዓዝያ ባሕሪ'ውን መግለጺ ቴህራን ኣብ ግብሪ ክሳብ ዝርአ ምጽባይ ከምዘድሊ የጠንቅቑ ኣለዉ።

16. 17 ሚያዝያ 2026ብዛዕባ ምቁራጽ ተኹሲ ሊባኖስን እስራኤልን እንታይ ንፈልጥ?

    መራሕቲ እስራኤልን ሊባኖስን ክልቲኦም ነቲ ተበግሶ ዕርቂ ብሓጎስ ከምዝተቐበልዎ ይግለፅ ኣሎ።

    ቀዳማይ ምኒስተር ነታንያሁ ድማ "ታሪኻዊ ስምምዕ ሰላም ንምግባር ዓብዪ ዕድል" ክብል ተዛሪቡ።

    ውዕል ስምምዕ እቲ ተኹሲ ደው ምባል፡ ን10 መዓልታት ዝጸንሕ ዀይኑ፡ እቲ ልዝብ እናተመሓየሸ እንተኸይዱ ድማ፡ "ብሓባራዊ ስምምዕ ክናዋሕ" ከምዝኽእል ይገልጽ።

    ብመሰረት ካብ ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኣመሪካ ዝተረኽበ ሓበሬታ፡

    • እስራኤል "ኣብ ዝኾነ እዋን፡ ኣንጻር ዝዀነ ዝተወጠነ መጥቃዕቲ፡ ​​መሰል ዓርሰ-ምክልኻል” ዝተሓለወ ከምዝዀነ፤
    • ሊባኖስ፡ ንሕዝቦላህ ሓዊሱ ካልኦት ኩሎም "ዕጡቓት ጉጅለታት" ኣብ ልዕሊ እስራኤል መጥቃዕቲ ከይፍጽሙ "ትርጉም ዘለዎ ስጉምትታት" ክትወስድ፤
    • እቶም ኣብዚ ልዝብ ዝሳተፉ ኣካላት፡ ጸጥታ ሊባኖስ ኣብ ምሕላው ሙሉእ ሓላፍነት ዘለዎም ሓይልታት ጸጥታ ሊባኖስ ከምዝዀነ ይግንዘቡ፤
    • እስራኤልን ሊባኖስን፡ ኣመሪካ “ካልኦት ዝተረፉ ጉዳያት ንምፍታሕ" ዝያዳ ቀጥታዊ ዝርርብ ምምችቻው ክትቅጽል ሓቲተን።

    እቲ መግለጺ ወሲኹ፡ እቲ ዕርቂ ኣብ መንጎ ክልቲኦም ወገናት "ናብ ቀዋሚ ስምምዕ ጸጥታን ሰላምን ዝወስድ" ልዝብ ንምክያድ ዝዓለመ፡ ኣብ ሰናይ ድሌት እስራኤል ዝተመርኰሰ ምዃኑ ኣመልኪቱ።

    እቲ ብኢራን ዝድገፍ ዕጡቕ ጉጅለ ሕዝቦላህ ብወገኑ፡ ኣብቲ ሰምምዕ ሰላም ንምስታፍ ድሌት ከምዘለዎ'ኳ እንተ'መልከተ፡ ኣብ መላእ ሊባኖስ "ዝዀነ መጥቃዕቲ ከይፍፀምን፡ ቀይዲ በተኽ ምንቅስቓስ ሓይልታት እስራኤል" ምግታእን ዘጠቓልል ክኸውን ጠሊቡ።

17. 17 ሚያዝያ 2026ማላካ፡ "መትኒ" ንግዲ ዓለም ዝዀነ ካልእ መጻብቦ ባሕሪ

    ኣብቲ ንዓለምና ወሳኒ መስመር ማይ መጻብቦ ሆርሙዝ ዝካየድ ዘሎ ዕጽዋ ከይኣክል፡ "መትኒ" ንግዲ ዓለም ዝዀነ ካልእ መስመር መጓዕዝያ ባሕሪ ቈላሕታ ክረክብ ጀሚሩ ኣሎ።

    ኣመሪካ ኣብ ልዕሊ ግዝኣት ኢንዶነዥያ ወተሃደራዊ በረራታት ንምክያድ ዘቕረበቶ ሕቶ፡ ነቲ ኣብ ደቡብ ምብራቕ እስያ ዝርከብ መጻብቦ ማላካ ዓለምለኻዊ ቈላሕታ ክረክብ ገይሩዎ ኣሎ።

    ንምዃኑ መጻብቦ ማላካ ኣበይ እዩ? ስለምንታይ እዩኸ ኣገዳሲ ዝኸውን?

    ሙሉእ ዛንታ ነዚ መላግቦ ጠዊቕኩም ክተንብቡ ትኽእሉ፡

18. 17 ሚያዝያ 2026ኒዩክሌር ዘለወን ሃገራት በዓል መን'የን፤ ብኸመይ ከ ወኒነንኦ?

    ሓላፊ ኣህጉራዊ ኤጀንሲ ኣቶማዊ ጸዓት ራፋኤል ግሮሲ ብረቡዕ ኣብ ሴኡል ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፡ ኣብ ዮንግብዮን ኣብ ዝርከብ ህንጻር ኒዩክሌር፡ ሰሜን ኮርያ "ቅልጡፍ ወሰኽ" ምንቅስቓስ ኒዩክሌር ከም ዝተራእየ ብምግላጽ፡ ነቲ ኣብ ዓቕሚ ኒዩክለሳዊ ኣጽዋር "ኣዝዩ ከቢድ ወሰኽ" ክብል ዝገለጾ ኣመልኪቱ።

    ዛጊት ትሽዓተ ሃገራት ኒዩክሌሳዊ ኣጽዋር ከም ዘለወን ይፍለጣ፤ ከመይ ጌረን እየን ኣጥሪየንኦ፣ ሕጂ ድማ ካልኦት ክስዕባኦ ይደልያ'ዶ? ዝብል ሕቶ ድማ እዚ ትንታነ ዳህሲስዎ ኣሎ፤

    ኒዩክሌር ዘለወን ሃገራት በዓል መን እየን?

19. 17 ሚያዝያ 2026ኢራን ነቲ ዝሃብተመ ዩራንየም ንኣመሪካ ከተረክብ ተሰማሚዓ- ትራምፕ

    ፕረዚደንት ዶናልድ ትራምፕ፡ ኢራን ነቲ ዝተሃብተመ ዩራንየም ከተረክቦ ከም ዝተሰማምዐት ገሊፁ።

    እዚ ጠለብ፡ ሓደ ካብቶም ኲናት ኢራን ንኸብቅዕ ክፍተኑ ዝቐነዩ ልዝባት ቀንዲ ማሕንቘ ኰይኑ ዝጸንሐ ነጥብታት እዩ ነይሩ።

    ትራምፕ ግን፡ ሓድሽ ዝርርብ ኣብዚ ሰሙን መወዳእታ ክጅምር ከም ዝኽእልን፡ ዋሽንግተንን ቴህራንን ኣብ ስምምዕ ክበጽሓ "ኣዝየን ቀሪበን" ከምዘለዋን ገሊጹ።

    እዚ ድማ ትራምፕ፡ እቲ ኲናት ካብ ዝጅምር ኣትሒዙ፡ ካብ ዝተዛረቦም፡ ኣዝዩ ተስፋ ዝህብ ገምጋም እዩ ተባሂሉ።

    እቲ ኲናት "እናዓሞቐ" ይኸይድ ከምዘሎን ናይ ግድን ኣብ ቀረባ እዋን ክውዳእ ከምዘለዎን ገሊጹ።

    ኣቐዲሙ ኣብ ዋይት ሃውስ ኢራን ኒዩክለሳዊ ኣጽዋር ከይትረክብ ከም ዝተሰማምዐት ገሊፁ ነይሩ።

    እቲ ዝሃብተመ ዩራንየም፡ ኣብ ዝሓለፈ ዓመት ኣመሪካን እስራኤልን፡ ብመጥቃዕቲ ነፈርቲ ናብ ሓመድ ከም ዝቐየረኦ፡ ኣብ ትሕቲ መሬት ከም ዝተቐብረን እዩ ዝእመን ።

    ኢራን ብዛዕባ’ቲ ፕረዚደንት ትራምፕ ዝሃቦ መግለጺ ዝኾነ ርእይቶ ኣይሃበትን ኣላ።

    ሓድሽ ዙርያ ‘ፊትንፊት’ ዝርርብ ከምዝቐረበ ርግጸኛ ዝዀነ ትራምፕ፡ ድሕሪ ሓሙሽተ መዓልታት ዘብቅዕ ምስ ኢራን ዝተገብረ ተኹሲ ደው ምባል ምንዋሕ ከምዘድሊ ርግጸኛ ከምዘይኮነ ገሊጹ።

20. 16 ሚያዝያ 2026እስራኤልን ሊባኖስን ምቊራጽ ተዂሲ ክግበር ተሰማሚዐን

    እስራኤልን ሊባኖስን ን10 መዓልቲ ዝጸንሕ ምቊራጽ ተዂሲ ክግበር ከምዝተሰማምዓ ፕረዚደንት ኣመሪካ ኣፍሊጡ።

    ዶናልድ ትራምፕ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፡ ምስ መራሕቲ ክልቲአን ሃገራት ከምዝተዘራረበን "ኣብ መንጐ ክልቲአን ሃገራት ሰላም ንምስፋን" ነቲ ስምምዕ ከምዝበጽሓ ጠቒሱ።

    "ምስቲ ኣዝዩ ዝተኸበረ ፕረዚደንት ሊባኖስ ጆሰፍ ዓውን፡ ከምኡ'ውን ቀዳማይ ሚኒስተር እስራኤል ቢቢ [በንጃሚን] ነታንያሁ ጨለ ዝኾነ ልዝብ ጌረ ነይረ።"

    "እዞም ክልተ መራሕቲ፡ ኣብ መንጐ ሃገራቶም ሰላም ንምውሓስ ን10 መዓልቲ ዝጸንሕ ምቁራጽ ተጻብኦታት ተሰማሚዖም ኣለዉ" ክብል'ዩ ትራምፕ ገሊጹ።

    "ብሰሉስ፡ ክልቲአን ድሕሪ 34 ዓመት ንፈለማ እዋን ኣብዚ ኣብ ዋሽንግተን ተራኺበን ነይረን፡ ሳላ ዓቢይ ጸሓፊ ወጻኢ ጉዳያት፡ ማርኮ ሩብዮ።"

    ንምክትል ፕረዚደንት ጀይዲ ቫንስ፡ ሩብዮን ኣዛዚ ሰራዊት ኣመሪካ ጀነራል ዳን ኬንን ምስ ነባሪ ሰላም ንምርግጋጽ ምስ ክልቲአን ሃገራት ብምስራሕ ክከታተልዎ መምርሒ ከምዝሃቦም ትራምፕ ገሊጹ'ሎ።

    እቶም እስራኤል ዒላማ ክትገብሮም ዝጸንሐት ዕጡቓት ሕዝቡላህ ግን ኣብቲ መግለጺታት ኣይተጠቕሱን።

    እቲ ጉጅለ ኣብ ዝሃቦ ግብረመልሲ፡ ኣብ ደቡብ ሊባኖስ ዝርከቡ ሓይልታት እስራኤል ናይ ምንቅስቓስ ናጽነት ከይህልዎም ጸዊዑ'ሎ።

    እዚ ስምምዕ፡ ነቲ ምስ ኢራን ዝግበር ዘሎ ዘይቀጥታዊ ዝርርብ'ውን ድርኺት ዝፈጥር ክኸውን ትጽቢት ይግበር።

    ሕብረት ኣውሮጳ ዝርከቦም ወገናት ድሮ ነቲ ውሳነ ዘለዎም ናእዳ ብምግላጽ፡ እፎይታ ዝፈጥር ምዃኑ ይእምቱ ኣለዉ።