'Waxaan ku bixiyay $6,000 safar Koobka Adduunka ah balse albaabka ayaan ku xayirmay'

Markii Sergio Enrique Alvarado Montalvo uu ku bixiyay $1,700 (£1,300) bogga StubHub si uu aabbihiis kedis uga dhigo tigidhada Koobka Adduunka, wuxuu sawirtay Maalinta Aabbaha oo aan la illaawi karin inuu aabbihiis u sameeyo isagoo daawanaya Lionel Messi oo ciyaaraya.

Laakiin, kadib markii uu waalidkiis ka soo duuliyay Mexico una qaaday Dallas si ay u daawadaan ciyaarta Argentina iyo Austria, oo uu ku bixiyay ku dhowaad $6,000 (£4,600) safarka iyo hoteellada, qoyska waxaa lagu xayiray bannaanka albaabka garoonka.

Maalin keliya ka hor intaysan u safrin Dallas, StubHub si lama filaan ah ayay ugu wargelisay Montalvo in iibiyuhu uusan keeni karin tigidhada, iyadoo diidday inay bixiso beddel la mid ah sababo la xiriira qiimaha oo cirka isku shareeray.

Waxay haddana tageen garoonka, iyagoo rajaynaya inay weli heli karaan tigidhada, Montalvo ayaana telefoon kula jiray StubHub ilaa saacad ka hor bilaabshada ciyaarta.

Riyadii xumayd ee Montalvo waa qayb ka mid ah waxa dadka ku jira waaxda tigidhada ay ku tilmaamayaan mid ka mid ah burburkii ugu waaweynaa ee nidaamka iibinta tigidhada taariikhda. Iyadoo Koobka Adduunka ee 2026 uu ka socdo 16 magaalo oo ku kala yaalla Maraykanka, Canada iyo Mexico, taageerayaal badan ayaa ogaanaya in riyooyinkoodii safarka iyo daawashada tartanka ay burbureen sababo la xiriira baajinta daqiiqaddii ugu dambaysay ee ka dhacaysa suuqyada dib-u-iibinta tigidhada.

Sababta ugu weyn ayaa la rumaysan yahay inay tahay dhaqan ka jira waaxda oo loo yaqaan "iibinta tigidhada mala-awaalka ah", halkaas oo iibiyeyaal aan haysan tigidhada ay xayaysiiyaan tigidh aan weli gacantooda ku jirin, iyagoo rajaynaya inay hadhow ku helaan qiimo jaban marka ay munaasabaddu soo dhowaato.

Marka qiimaha tigidhadu si weyn kor ugu kaco, iibiyeyaashani waxay ka laabtaan heshiiska si ay tigidhada ugu sii iibiyaan faa'iido ka badan intii hore. Taasina waxay ka dhigtaa iibsadayaal sida Montalvo inay gacmo madhan ku hadhaan, iyagoo helaya oo keliya lacagtii tigidhada loogu soo celiyey, taas oo aan daboolayn kharashaadkii qaaliga ahaa ee safarkooda.

'Wiilkaygu aad buu uga niyad jabay'

Eben Pingree, oo 44 jir ah kana soo jeeda magaalada Boston, ayaa isaguna la kulmay xaalad la mid ah, kadib markii xaaskiisa Caitlin ay ku bixisay $2,800 bogga StubHub si ay ugu iibsato tigidhada ciyaarta Scotland iyo Haiti, iyadoo doonaysay inay kedis ugu sameyso wiilkooda 11 jirka ah, Cole.

Waxay si wadajir ah ula qorsheeyeen safar ballaaran aabbe iyo wiil kale, balse maalintii ciyaarta ayay tigidhadii si lama filaan ah u waayeen.

"Waxay asal ahaanba nooga tagaan halkaas, wiilkayguna aad buu uga niyad jabay," ayuu Pingree u sheegay BBC.

Markii ay ku noqdeen Dallas, Montalvo iyo qoyskiisu waxay fiidkii ciyaarta ku qaateen xaflad taageerayaal oo deegaanka lagu qabtay, halkii ay ciyaarta kaga daawan lahaayeen garoonka.

"Waxay ahayd dhammaad usbuuc aad u murugo badan... gudaha iyo dibaddaba... balse ugu yaraan waan ku raaxaysanay waqtigii aan wada qaadannay," ayuu Montalvo raaciyay.

Dhanka kale, laba taageere oo Koobka Adduunka ah ayaa Talaadadii dacwad ka gudbiyay StubHub, iyagoo doonaya in dacwadda loo aqoonsado dacwad-wadareed. Waxay ku eedeeyeen madasha dib-u-iibinta tigidhada inay ku guuldarraysatay inay u keento tigidhadii ay lacagta ka bixiyeen.

Dacwadda waxaa gudbiyay Julie Reeker Moghal iyo Reuben Renteria, kuwaas oo qoraalka maxkamadda ku sheegay inay matalayaan naftooda iyo dhammaan dadka kale ee la kulmay xaalad la mid ah.

Labadan qof waxay sheegeen inay midkiiba StubHub ku bixiyeen ugu yaraan $1,900 si ay u helaan tigidhada Koobka Adduunka, balse tigidhadaas weligood lama soo gaarsiin.

"Taageerayaasha waxaa loo sheegay wax aan run ahayn, waxaana lagu qanciyay inay lacag aad u badan ku iibsadaan tigidhada Koobka Adduunka, ugu dambayna waxay la kulmeen khasaare dhaqaale oo baaxad leh," ayaa lagu yiri dacwadda.

StubHub way ka gaabsatay inay wax faallo ah ka bixiso dacwadda. Sidoo kale, FIFA si toos ah ugama hadlin dacwadda markii ay BBC la xiriirtay.

Shirkadaha oo eedda isku tuurtuuraya

Baaxadda dhibaatadan ayaa dhalisay shirkado si weyn isu eedeynaya, iyadoo dhinac walba uu isku dayayo inuu mas'uuliyadda dusha ka saaro dhinaca kale.

Dhammaan tigidhada Koobka Adduunka waxaa lagu geli karaa oo keliya bogga internetka ama barnaamijka (app-ka) ee qabanqaabiyaha tartanka, FIFA. Sidaa darteed, tigidh kasta oo laga soo iibsado suuqyada dib-u-iibinta sida StubHub waa in la wareejiyaa iyada oo la adeegsanayo nidaamka FIFA.

StubHub ayaa eedda dusha ka saartay FIFA, iyadoo sheegtay in app-ka cusub ee tigidhada ee FIFA, oo la soo saaray wax yar ka hor billowga tartanka, uu la kulmay cillado farsamo oo waaweyn, kuwaas oo saameeyay wareejinta tigidhada ee dhammaan goobaha dib-u-iibinta.

FIFA ayaa si toos ah uga jawaabtay arrintaas, iyadoo sheegtay in madasheeda rasmiga ahi ay tahay kanaalka keliya ee la dammaanad qaadayo in tigidhada si sax ah looga iibsado, isla markaana aysan mas'uul ka noqon karin tigidhada laga soo gato dhinacyo saddexaad.

Hay'adda maamusha kubbadda cagta adduunka ayaa sidoo kale sheegtay inay si buuxda u diidayso eedeymaha sheegaya in dhibaatooyinka farsamo ee saameeyay suuqyada dib-u-iibinta ay ka dhasheen nidaamka tigidhada ee FIFA.

Waxay intaas ku dartay in nidaamkeeda tigidhadu uu si kalsooni leh u shaqeynayay, isla markaana in ka badan shan milyan oo qof ay ilaa hadda ka soo qaybgaleen ciyaaraha Koobka Adduunka.