Amfani da illolin madarar shanun da ba a tafasa ba

An wallafa
Lokacin karatu: Minti 4

Idan za mu yarda da ikirarin da ake yi game da amfanin madarar da ba a tafasa ba, to za a ga kamar maganin kowace matsala ce, tun daga ƙarfafa garkuwar jiki, har zuwa inganta tsarin narkewar abinci.

A cikin shekaru goma da suka gabata, neman irin wannan madara a Google a ƙasashen Birtaniya da Amurka ya ƙaru matuƙa. Haka kuma, a Instagram an yi kusan wallafe-wallafe 260,000 da ke ɗauke da alamar #rawmilk, yayin da fitattun mutane a kafafen sada zumunta ke ci gaba da tallata ta tare da jaddada amfaninta.

Mene ne sirrin ƙaruwar neman madarar da ba a sarrafa ba?

Me yasa mutane ke shan madarar da ba a tafasa ba

Yawancin nau'ikan madarar da ake sayarwa a kasuwa suna bi ta wani tsari na dumama madara a wani takamaiman zafi domin kashe ƙwayoyin cuta masu haɗari da kuma ƙara tsawon lokacin da za a iya adana ta ba tare da ta lalace ba.

A daya bangaren kuma, madara marasa tafasa (raw milk) da kirim marar tafasa ana tatsar su ne daga saniya, tunkiya ko akuya sannan a zuba su kai tsaye cikin kwantena ba tare da an yi musu wani sarrafawa ba.

Saboda haka, suna ci gaba da kasancewa a yanayinsu na asali, tare da sinadaransu na gina jiki da kuma dukkan ƙwayoyin halittun da ke cikinsu.

Wasu fitattun mutane masu son shan madara marasa tafasa, ciki har da jaruma Gwyneth Paltrow, sun yi imanin cewa suna iya kasancewa masu sauƙin narkewa a jiki.

Haka kuma, ana yawan yabon ɗanɗanon madara marasa tafasa, inda ake cewa ya fi na madarar da aka sarrafa daɗi kuma ya fi kasancewa na asali.

Bugu da ƙari, ikirarin cewa suna ɗauke da ƙwayoyin halitta masu amfani ga jiki, kuma suna iya taimakawa wajen inganta lafiyar hanji, ya bazu sosai a kafafen sada zumunta.

Sai dai masana harkar lafiya suna gargadin cewa yawancin ikirarin da ake yi game da amfanin madara marasa tafasa ba a tabbatar da su gaba ɗaya ta hanyar binciken kimiyya ba. Suna kuma jaddada cewa irin wannan madara na iya ɗauke da ƙwayoyin cuta masu haɗari da ke haddasa cututtuka.

Wace madara ce tafi lafiya tsakanin wadda aka tafasa da wadda ba a tafasa ba?

Mutane da yawa suna shan madara saboda tana ɗauke da muhimman sinadarai masu gina jiki, ciki har da furotin, alli (calcium), bitamin da ma'adanai daban-daban.

Wasu mutane na damuwa cewa sarrafa ko tafasa madara na iya rage yawan bitamin da ke cikinta, domin wasu bitamin suna iya sauyawa idan sun fuskanci zafi.

Sai dai wani bincike da aka gudanar a ƙasar Canada ya gano cewa sarrafa madara na da ɗan ƙaramin tasiri ne kawai ga darajarta ta sinadaran gina jiki. Hakan kuwa ya faru ne saboda madara ba ta ƙunsar yawa daga cikin bitamin da zafi ke lalatawa cikin sauƙi.

Duk da haka, tafasawa ko sarrafa madara na kashe ƙwayoyin halittar da ke cikinta, ciki har da waɗanda za su iya kasancewa masu amfani ga jiki, da kuma ƙwayoyin cuta masu haɗari waɗanda za su iya haddasa gubar abinci.

Wani bincike na baya-bayan nan da aka gudanar kan ɗaliban makarantar girki ta Ballymaloe Culinary School ya gano bambance-bambance a tsarin ƙwayoyin halittar hanji tsakanin waɗanda suka sha madara marasa tafasa da kayayyakinta da sauran mahalarta binciken. Haka kuma an samu bambanci a irin yanayin lafiyar da suka bayyana da kansu.

Sai dai binciken ya ƙunshi mahalarta kaɗan ne, saboda haka ba za a iya amfani da sakamakonsa a matsayin hujja kai tsaye cewa shan madara marasa tafasa ne ya haifar da waɗannan bambance-bambancen ba, ko kuma cewa suna da wasu tabbatattun fa'idodin lafiya.

A gefe guda kuma, haɗarin da ke tattare da yiwuwar madara marasa tafasa su ƙunshi ƙwayoyin cuta masu haɗari yana ci gaba da kasancewa.

Da gaske ne madarar da ba a tafasa ba na kare jiki daga rashin lafiya?

Wasu binciken sa ido, musamman waɗanda suka shafi yara da ke zaune a al'ummomin manoma, sun gano akwai alaƙa tsakanin shan madara marasa tafasa da ƙarancin kamuwa da asma da kuma wasu nau'ikan rashin lafiyan jiki.

Sai dai waɗannan sakamakon ba su tabbatar da cewa madara marasa tafasa ne ke haifar da raguwar waɗannan matsalolin ba, domin wasu abubuwa na muhalli da salon rayuwa su ma na iya taka muhimmiyar rawa.

Saboda haka, masu bincike da masana harkar lafiya na ci gaba da yin gargadi game da amfani da madara marasa tafasa, saboda haɗarin kamuwa da cututtukan da ƙwayoyin cuta masu haɗari da ka iya kasancewa a cikin irin wannan madara ke haifarwa.

Ko shan madarar da ba a tafasa ba tana kara lafiya

Hukumar Kula da Ka'idojin Abinci ta Birtaniya (UK Food Standards Agency) ta sanya madara marasa tafasa da ake sha kai tsaye cikin jerin abincin da ke da babban haɗarin lafiyar jama'a, tana gargadin cewa za su iya ɗauke da ƙwayoyin cuta masu haɗari da ke haifar da gubar abinci.

Hukumar ta kuma ce jarirai, ƙananan yara, tsofaffi, mata masu juna biyu da kuma mutanen da ke da raunin garkuwar jiki kada su sha madara marasa tafasa saboda haɗarin kamuwa da munanan cututtuka.

"Daga mahangar tsaron abinci, shan madara marasa tafasa ba shi da aminci," in ji Dakta Jorge Gutierrez Merino, babban malami mai koyar da ilimin ƙwayoyin halittar abinci.

Ya ƙara da cewa: "Madara marasa tafasa na iya ɗauke da nau'o'i daban-daban na ƙwayoyin halittar da ke haddasa cututtuka, ciki har da wasu ƙwayoyin cuta masu matuƙar haɗari waɗanda za su iya haifar da munanan kamuwa da cuta har ma da mutuwa, musamman ga yara, tsofaffi da mutanen da ke da raunin garkuwar jiki."

Ko ya lasta a sha madarar da ba a tafasa ba?

Ba kamar madarar da aka tafasa da ake sayarwa a manyan shaguna ba, a Birtaniya, Wales da Arewacin Ireland, ana iya sayar da madara marasa tafasa ta shanu ne kawai ta hannun gonaki da aka yi wa rajista. Ana sayar da su kai tsaye a gona, ta hanyar na'urorin sayar da madara, ta yanar gizo, a kasuwannin manoma ko kuma ta motocin rarraba madara.

A Scotland kuwa, doka ta haramta sayar da madarar dabbobi da ba a dumama ko tafasa ba.

A ƙasashe da dama na Larabawa, ana tsara samarwa da rarraba madara ne ta hanyar dokoki da ƙa'idojin lafiya da suka bambanta daga ƙasa zuwa ƙasa.

A Morocco, dokoki suna kula da yadda ake samarwa, tattarawa da kuma safarar madara marasa tafasa. A Tunisia kuma, masu sayar da madara da kayayyakin madara wajibi ne su kasance da lasisi tare da bin ƙa'idojin tsaron abinci.

A Saudi Arabia da Lebanon, hukumomin lafiya sun sha yin gargadi game da haɗarin amfani da madarar da ba a tafasa ba, tare da jaddada muhimmancin tafasa ko sarrafa ta da zafi domin kawar da ƙwayoyin cuta masu haɗari.