Nhân viên nhập cư Anh bị kết tội làm việc cho tình báo Trung Quốc

Một nhân viên nhập cư Anh đã bị kết tội làm việc cho tình báo Trung Quốc trong khuôn khổ của một "hoạt động cảnh sát mật".

Ông Vệ Chí Lương (Chí Lương "Peter" Vệ), 40 tuổi, đã lợi dụng quyền truy cập vào cơ sở dữ liệu di trú trong hệ thống máy tính của Bộ Nội vụ Anh để theo dõi những người bất đồng chính kiến Hong Kong đang sinh sống tại Anh.

Ông Vệ bị kết tội vi phạm Đạo luật An ninh Quốc gia vì hỗ trợ một cơ quan tình báo nước ngoài, cùng ông Viên Tùng Bưu (Tùng Bưu "Bill" Viên), 65 tuổi - người ban đầu là đầu mối liên lạc giữa ông Vệ Chí Lương và giới chức Hong Kong.

Ngoài ra, ông Vệ Chí Lương còn bị kết tội lạm dụng chức vụ.

Sau khi hai người bị tuyên có tội, Bộ Ngoại giao Anh sẽ triệu tập Đại sứ Trung Quốc tại Anh, ông Trịnh Trạch Quang.

Bộ trưởng An ninh Anh, ông Dan Jarvis, cho biết các hoạt động của hai người này đã "xâm phạm chủ quyền của chúng tôi và sẽ không bao giờ được dung thứ".

Ông nói thêm: "Chúng tôi sẽ tiếp tục buộc Trung Quốc phải chịu trách nhiệm và trực tiếp thách thức Bắc Kinh về những hành động gây nguy hiểm đến sự an toàn của người dân trong nước chúng tôi".

Bồi thẩm đoàn không đạt được đồng thuận về cáo buộc hai người này can thiệp từ nước ngoài liên quan đến việc xâm nhập nhà của một người gốc Hong Kong bị tình nghi gian lận tại West Yorkshire.

Bên công tố cho biết sẽ không yêu cầu xét xử lại.

Các bị cáo đã bị tạm giam để chờ tuyên án vào ngày 15/5.

Ông Vệ bắt đầu làm việc với vai trò nhân viên Lực lượng Biên phòng tại Sân bay Heathrow vào tháng 12/2020.

Công việc này cho phép ông ta tiếp cận một cơ sở dữ liệu khổng lồ về công dân nước ngoài tại Vương quốc Anh.

Ông Vệ đã tra cứu các dữ liệu này trong những ngày nghỉ và ngày nghỉ ốm.

Ông ta kiếm thêm tiền bằng cách theo dõi những người Hong Kong đã chạy trốn khỏi các cuộc đàn áp ủng hộ dân chủ cho các đầu mối ở Trung Quốc.

Dường như không có biện pháp kiểm tra nào đối với quyền truy cập cơ sở dữ liệu của ông để ngăn chặn hành vi này.

Tuy nhiên, trước đó, ông ta đã cung cấp thông tin về những người bất đồng chính kiến, gọi họ trong các tin nhắn là "gián".

Ông Viên Tùng Bưu trở thành đầu mối liên lạc của ông Vệ với chính quyền Trung Quốc.

Là một cựu sĩ quan cảnh sát Hong Kong, ông Viên làm quản lý văn phòng của Văn phòng Kinh tế và Thương mại Hong Kong (HKETO) tại London.

Hai người được giới thiệu với nhau vào năm 2017 và đến giữa năm 2021, ông Viên đã trở thành người điều phối trực tiếp của ông Vệ - người mà ông Viên báo cáo trực tiếp về các hoạt động của những người bất đồng chính kiến ​​Hong Kong và những người biểu tình ủng hộ dân chủ ở Anh.

Tòa án cũng được nghe rằng các chính trị gia Anh, như nghị sĩ Đảng Bảo thủ, ông Iain Duncan Smith, đã bị "đặc biệt chú ý".

Ông Helen Flanagan, chỉ huy lực lượng Cảnh sát Chống khủng bố London, cho biết hoạt động của ông Viên và ông Vệ "vừa nham hiểm vừa đáng sợ".

Tòa án cho biết ông Vệ Chí Lương cũng đã lôi kéo một đồng nghiệp thuộc Lực lượng Biên phòng Anh - cựu lính thủy đánh bộ hoàng gia Matthew Trickett - tham gia vào hoạt động theo dõi các nhân vật bất đồng chính kiến người Hong Kong.

Ông Trickett được phát hiện đã chết trong một vụ nghi tự sát, không lâu sau khi họ bị lực lượng chống khủng bố bắt giữ.

Ông Vệ Chí Lương, người sở hữu cả hộ chiếu Anh và Hong Kong, đã làm nhiều công việc khác nhau - trong đó từng là sĩ quan Cảnh sát Thủ đô London từ năm 2015 đến 2019.

Ông từng phục vụ trong Hải quân Hoàng gia Anh suốt tám năm, đồng thời làm việc cho một công ty cung cấp dịch vụ an ninh cho các sự kiện tại khu Chinatown.

Ông Vệ cũng đã thành lập công ty riêng mang tên D5 Security.

Sau khi rời Cảnh sát Thủ đô London, ông trở thành cảnh sát tình nguyện của lực lượng cảnh sát Thành phố London.

Ông Viên đã chuyển đến London chỉ vài ngày sau khi nghỉ hưu khỏi Lực lượng Cảnh sát Hong Kong năm 2015 để đoàn tụ với vợ và hai con, tận dụng lợi thế song tịch Anh-Hong Kong của mình.

Ngay sau đó, ông bắt đầu làm việc tại HKETO.

Văn phòng này được thành lập để thúc đẩy thương mại giữa Hong Kong và Vương quốc Anh, nhưng ngày càng bị chính trị hóa sau các cuộc biểu tình năm 2019 ở Hong Kong.

Ông Viên và ông Vệ được ông Đặng Trụ Đình (Chu Ting Tang) giới thiệu với nhau tại một nhà hàng ở khu Chinatown của London.

Ông Đặng là một nhân vật có tiếng tăm trong khu vực, được biết đến là người có thiện cảm với các chính sách của chính phủ Trung Quốc tại Hong Kong.

Khi bắt đầu làm việc tại sân bay Heathrow, ông Vệ đã gửi một tin nhắn cho cựu cảnh sát trưởng Cục Tình báo Hình sự Hong Kong, ông Eddie Ma, người vẫn còn liên hệ với nhà nước Trung Quốc.

"Sẽ không để bất kỳ con gián nào vào được," ông Vệ viết.

Sau đó, khi ông gửi cho ông Ma một số thông tin về những người bất đồng chính kiến ​​Hong Kong mới đến, ông Ma đã trả lời: "Tổng hành dinh dường như quan tâm đến những thông tin này."

Sau đó, ông Vệ bắt đầu làm việc với đồng nghiệp của mình, sĩ quan Lực lượng Biên phòng Trickett - người cũng đang làm dịch vụ an ninh tư nhân để bổ sung thu nhập từ Bộ Nội vụ - nhằm thu thập thông tin về những người bất đồng chính kiến ​​Hong Kong.

Năm 2023, Trưởng Đặc khu Hong Kong, ông Lý Gia Siêu, chính trị gia cấp cao nhất ở Hong Kong, đã treo thưởng một triệu đô la Hong Kong cho ai bắt được một số nhà hoạt động ủng hộ dân chủ, đồng thời tuyên bố họ sẽ bị truy đuổi "suốt đời".

Chính phủ Trung Quốc cũng công bố "Chiến dịch Săn cáo" và "Chiến dịch Lưới trời" nhằm truy tìm những người bị coi là trốn truy nã.

Tháng 11/2023, ông Trickett được ông Vệ giao nhiệm vụ theo dõi nhà hoạt động nổi tiếng của Hong Kong, Nathan Law đến Hội sinh viên Oxford.

Ông Nathan Law là một trong những người bị treo thưởng một triệu đô la Hong Kong.

Một người khác bị nhóm của ông Vệ nhắm mục tiêu theo dõi là Finn Lau, cũng trong danh sách treo thưởng một triệu đô la Hong Kong.

Ông Finn Lau là một người biểu tình dân chủ nổi tiếng vào năm 2019 và 2020, đã trốn thoát sau khi bị bắt ở Hong Kong.

Ông cũng bị hành hung một cách bí ẩn ở London cách đây năm năm.

"Thẳng thắn mà nói, tôi không cảm thấy an toàn ở Anh trước nguy cơ bị theo dõi," ông Lau nói với BBC.

"Đó là lý do tại sao chúng tôi đã thực hiện nhiều biện pháp khác nhau để tìm cách bảo vệ bản thân - như luôn thận trọng, quan sát xung quanh, thậm chí cố gắng áp dụng một số chiến thuật chống bị theo dõi."

Vào tháng 4/2023, ông Vệ - khi đó vẫn là một sĩ quan Lực lượng Biên phòng - đã đảm bảo an ninh cho chuyến thăm London của Bộ trưởng Tài chính Hong Kong Christopher Hui.

Sử dụng thẻ ngành của cảnh sát Thành phố London, ông Vệ đã đe dọa bắt giữ một người biểu tình phản đối chuyến thăm của ông Hui, mặc dù ông không có vai trò cảnh sát chính thức nào vào ngày hôm đó.

Đến năm 2024, cơ quan an ninh MI5 đã biết được các hoạt động của ông Vệ và nhóm của ông.

Nhóm người này đã bắt đầu một chiến dịch tìm kiếm một phụ nữ tên là Monica Kwong, người bị cáo buộc ăn cắp tiền của chủ lao động ở Hong Kong - điều mà bà kịch liệt phủ nhận.

Sử dụng quyền truy cập vào cơ sở dữ liệu Atlas, ông Vệ đã lần ra nơi ở của bà tại một căn hộ ở Pontefract, nơi bà sống cùng con trai nhỏ.

Ông Vệ đã xác nhận sự hiện diện của bà bằng cách giả vờ giao một bưu kiện.

Ông Vệ bắt đầu một chiến dịch giám sát căn hộ của bà Monica Kwong và vào ngày 30/4/2024, Tina Zou, người phụ nữ tuyên bố bà Kwong nợ mình, đã bay đến Heathrow cùng với một nhóm cộng sự và các cựu cảnh sát Hong Kong.

Trong một chiến dịch do ông Vệ và Trickett tổ chức - ông Viên biết rõ chiến dịch này - bà Zou và một số nhân viên đã đến Pontefract, dường như để đối chất trực tiếp với bà Kwong.

Do bà Kwong không mở cửa căn hộ, nhóm người này càng cố gắng tìm mọi cách để gặp bà.

Họ thậm chí đã dùng camera luồn dưới cửa để quay phim nhà bà Kwong.

Ông Trickett để lại một mẩu giấy tự xưng là "Dave từ bộ phận bảo trì", sau đó đổ nước dưới cửa nhà bà Kwong, nói rằng có rò rỉ nước.

Cuối cùng, vào ngày 1/5/2024, nhóm này đã đột nhập vào căn hộ và phát hiện nơi này không có người.

Một thiết bị nghe lén do MI5 cài lại đã ghi lại toàn bộ sự việc.

Khi cảnh sát ập vào, ông Vệ đã ném một tấm thẻ cảnh sát giả, ghi ông ta là một chỉ huy cấp cao của Cảnh sát Thành phố London, ra khỏi cửa sổ.

Bồi thẩm đoàn không thể thống nhất liệu các sự kiện ở Pontefract có cấu thành "sự can thiệp của nước ngoài" hay không.

Sau khi ông Viên, ông Vệ và ông Trickett bị buộc tội và ra hầu tòa lần đầu, ông Trickett được tìm thấy đã chết tại Công viên Grenfell, ở Maidenhead, trong một vụ nghi là tự tử.

Cuộc điều tra về cái chết của ông này sẽ được tổ chức vào tháng 11.

Maia Davies tường thuật bổ sung