Đảng luân chuyển cán bộ cấp cao: Ai vào, ai ra, ai lên, ai xuống?

Thứ trưởng Nguyễn Danh Huy vừa chính thức rời Bộ Xây dựng để giữ chức phó chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ.

Trong khi đó, Bộ Xây dựng lại có một thứ trưởng mới thay cho ông Huy là ông Lê Hồng Vinh, người vừa rời ghế chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị.

Thông thường, cứ một người này rời đi là có một người khác đến để lấp đầy chiếc ghế trống.

Thay cho ông Vinh ở Quảng Trị là ông Bùi Hoàng Phương, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ. Ông Phương, ở tuổi 43, đã trở thành vị chủ tịch trẻ tuổi nhất ở địa phương này.

Nhưng ở Bộ Y tế diễn biến lại đang theo một chiều hướng khác: chỉ trong chưa đầy một tháng đã có hai thứ trưởng rời ghế, trong đó một bị bắt giam, và một xin nghỉ "theo nguyện vọng cá nhân".

Bộ máy chính phủ và 34 tỉnh thành mới được "kiện toàn" từ tháng Tư đến nay đã chứng kiến hàng loạt thay đổi của giới lãnh đạo các bộ ngành và địa phương.

Trong khi kiên định mục tiêu tăng trưởng hai con số và nhấn mạnh đến cán bộ là "then chốt của then chốt, vì sao Đảng lại liên tục điều chuyển hàng loạt vị trí?

Chấm điểm theo KPI?

Quảng Trị là địa phương vừa chứng kiến sự thay đổi lãnh đạo mạnh mẽ khi không chỉ chủ tịch UBND mà còn cả bí thư Tỉnh ủy cũng đổi ghế.

Cụ thể, ông Nguyễn Văn Phương đã được Bộ Chính trị điều ra Hà Nội giữ chức phó trưởng ban Chính sách, Chiến lược Trung ương trong ngày 18/9.

Thay ông Nguyễn Văn Phương ở ghế bí thư Tỉnh ủy Quảng Trị là ông Vương Quốc Tuấn.

Ông Tuấn, có bằng tiến sĩ về quản trị, là một người từng làm lãnh đạo Bắc Ninh và Thái Nguyên, hai địa phương mạnh thu hút đầu tư vào các khu công nghiệp.

Quảng Trị đã được Chính phủ giao chỉ tiêu tăng trưởng 10,6% trong năm 2026, và bộ máy lãnh đạo ở đây đã nhiều lần quyết tâm đạt được.

Tuy nhiên, tăng trưởng kinh tế của địa phương duyên hải miền Trung này trong 6 tháng đầu năm chỉ đạt mức 8,1%.

Để có thể đạt được chỉ tiêu mà chính quyền trung ương giao, tỉnh này phải tăng trưởng 12,78% trong 6 tháng cuối năm.

Mục tiêu tăng trưởng hai con số từ 2026-2030 đã được cả hệ thống chính trị Việt Nam thiết lập, cùng với đó là triển khai bộ máy thực hiện.

Cuộc cải cách bộ máy dưới sự lãnh đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã đưa đến việc thiết lập hệ thống chỉ tiêu, thường được gọi là KPI, để đo lường hiệu quả của cán bộ.

Khẩu hiệu "ai không làm thì đứng qua một bên" trước đây được thay bằng chỉ tiêu KPI, và các cán bộ không hoàn thành nhiệm vụ hai quý liên tiếp sẽ bị thay thế.

Điều này cũng đã được Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy TP HCM Trần Lưu Quang nhấn mạnh vào hôm 22/9 tại một hội nghị của đảng bộ địa phương này.

Ông Quang, một mặt yêu cầu sắp xếp lại cán bộ, mặt khác đánh giá hiệu quả công việc bằng KPI và qua phản hồi của doanh nghiệp và người dân.

"Nếu thấy bố trí chưa trúng, tuần sau đổi tiếp, thậm chí đưa cán bộ về vị trí cũ nếu thấy phương án trước đó không phù hợp," ông nói.

Ngay cả người đứng đầu không hoàn thành nhiệm vụ thì phải chịu trách nhiệm.

"Tôi làm Bí thư Thành ủy mà thấy mình không hoàn thành nhiệm vụ cũng phải chấp nhận từ chức," ông Quang nói.

Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng, trong cuộc tiếp xúc cử tri hôm 22/9, cũng đã cho biết hệ thống chính trị thủ đô đang triển khai chấm điểm cán bộ lãnh đạo hằng ngày bằng máy tính.

"Bí thư Thành ủy, trưởng đoàn đại biểu Quốc hội được đánh giá theo 32 chỉ tiêu, chủ tịch UBND TP được đánh giá theo 24 chỉ tiêu," ông Thắng nói.

Kết quả chấm điểm cán bộ, theo ông Thắng, sẽ được công khai hàng tháng và hàng quý.

Thủ tướng Lê Minh Hưng, trong phiên họp thường kỳ đầu tháng 7, cũng đã đề cập đến chuyện thay đổi, sắp xếp lại cán bộ.

Đã có một thành viên rời nội các là ông Đỗ Thanh Bình, Bộ trưởng Bộ Nội vụ, vào cuối tháng 7/2026.

Vì sao luân chuyển?

Đảng cũng đẩy mạnh việc phân quyền mạnh mẽ, đồng thời cổ xúy các cán bộ "dám nghĩ, dám làm", trong đó có một số cán bộ được coi là "trẻ" đảm nhiệm các cương vị mới như ông Bùi Hoàng Phương ở Quảng Trị.

Ông Trần Quân, con trai của cố Chủ tịch nước Trần Đại Quang, cũng sinh năm 1983, bằng tuổi với ông Bùi Hoàng Phương, được phân công làm phó bí thư tỉnh ủy Lạng Sơn vào hôm 19/9.

Tại TP HCM, ông Trương Minh Huy Vũ, 43 tuổi, Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TP HCM, vừa trở thành phó chủ tịch UBND thành phố này.

Một loạt thứ trưởng và chủ tịch tỉnh trong thời gian qua đã liên tục được điều động, thay đổi chức vụ, trong đó Thứ trưởng Bộ Công thương Nguyễn Sinh Nhật Tân đến TP HCM giữ chức phó bí thư Thành ủy.

Ông Tân được coi là một "Thái tử Đảng" khi ông là con trai của cựu Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng.

Chủ trương luân chuyển cán bộ của Đảng trước đây nhằm một số mục đích, bao gồm tích lũy kinh nghiệm, chống tham nhũng, tiêu cực.

Trong cuộc làm việc với lãnh đạo TP HCM vào ngày 13/6, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã yêu cầu thay thế cán bộ nếu các quý liên tiếp không hoàn thành nhiệm vụ, không đáp ứng yêu cầu công việc, dù chưa đến mức phải xử lý kỷ luật.

TP HCM hồi tháng Bảy cũng đã điều chuyển Phó chủ tịch UBND Bùi Văn Cường đến phường Sài Gòn giữ chức bí thư Đảng ủy.

Ông Cường là người phụ trách lĩnh vực đầu tư công thời điểm đó, nhưng việc giải ngân đầu tư công, theo Chủ tịch Nguyễn Văn Được, luôn "lẹt đẹt cuối bảng" khiến mỗi lần họp Chính phủ, TP HCM luôn bị phê bình.

"Nếu thấy bố trí chưa trúng, tuần sau đổi tiếp, thậm chí đưa cán bộ về vị trí cũ nếu thấy phương án trước đó không phù hợp", ông Trần Lưu Quang nói khi kết luận Hội nghị Ban Chấp hành Đảng bộ TP HCM lần thứ 9, chiều 22/9.

Trong khi đó, Bộ Chính trị cũng đẩy mạnh chủ trương khuyến khích, bảo vệ cán bộ "dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm", theo Nghị quyết 24 do ông Tô Lâm ký hồi tháng Tám.

Đảng không công bố vì sao lại bố trí sự thay đổi cán bộ, hay luân chuyển trong thời gian qua.

Tuy nhiên, ông Nguyễn Tiến Dĩnh, cựu Thứ trưởng Bộ Nội vụ đánh giá rằng công tác cán bộ đang được thực hiện trên quan điểm "vì việc tìm người" chứ không phải "vì người tìm việc", theo báo Tiền phong.

Một trong những mục đích của luân chuyển cán bộ là để phòng chống tham nhũng, theo Quy định về phòng ngừa, phát hiện, ngăn chặn vi phạm của tổ chức Đảng, Đảng viên do Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú ký ban hành vào tháng 4/2025.

Luân chuyển cũng nhằm "thử thách" và "rèn luyện" các cán bộ, điều mà giới lãnh đạo Đảng gọi là "có vào, có ra, có lên, có xuống", nhằm loại bỏ cái mà họ gọi là từ duy nhiệm kỳ, hay tình trạng "sống lâu lên lão làng".

Tờ báo này cũng dẫn nhận định của ông Nguyễn Viết Chức, Phó Chủ nhiệm Hội đồng tư vấn về Văn hóa - Xã hội thuộc Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, rằng các cán bộ trẻ "vẫn còn non kinh nghiệm", vì thế một mặt "giao nhiệm vụ", nhưng cũng phải "kiểm tra, đôn đốc".

"Ai hoàn thành tốt nhiệm vụ thì tiếp tục, còn ai không hoàn thành nhiệm vụ thì phải xem xét thay thế", ông Chức nói.

Dù vậy, sự thay đổi liên tục và thường xuyên các cán bộ cũng được một số nhà quan sát nhận định là khiến cho hệ thống "thiếu ổn định".

Khi ông Nguyễn Sinh Nhật Tân ra mắt Ban Chấp hành Đảng bộ TP HCM vào sáng 22/9, chiếc ghế thứ trưởng mà ông để lại ở Bộ Công thương đã có người khác thay thế: ông Nguyễn Việt Sơn, Vụ trưởng Vụ Dầu khí và Than.

Trong khi đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng có một tân thứ trưởng là ông Lê Trọng Yên, trước đó là phó chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng.

Một thứ trưởng của bộ này, ông Lê Công Thành, vào ngày 24/9, cũng đã được điều làm Trợ lý của Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường trong thời gian qua đã có một thứ trưởng bị khởi tố và bắt giam.

Cụ thể, Thứ trưởng Hoàng Trung đã bị Bộ Công an khởi tố, bắt tạm giam để điều tra hành vi "nhận hối lộ".

Bộ máy của Chính phủ trong thời gian từ tháng 4 đến nay đã có hai thứ trưởng bị khởi tố và bắt giam.

Ngoài ông Trung của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, ông Trần Văn Thuấn, Thứ trưởng Bộ Y tế, cũng đã bị khởi tố, bắt giam với cáo buộc nhận hối lộ "số tiền lớn".

Trong khi đó, vào ngày 23/9, Thủ tướng Lê Minh Hưng cũng đã ký quyết định để ông Nguyễn Tri Thức, Thứ trưởng Bộ Y tế, nghỉ công tác.

Điều này khiến cho bộ máy lãnh đạo Bộ Y tế hiện tại, ngoài Bộ trưởng Đào Hồng Lan, còn bốn thứ trưởng gồm ông Vũ Mạnh Hà (thường trực), Đỗ Xuân Tuyên, Lê Đức Luận, và bà Nguyễn Thị Liên Hương.

Trong đợt bổ nhiệm các thứ trưởng lần này, Bộ Y tế vẫn chưa có thêm thứ trưởng mới thay cho ông Thuấn và ông Thức.

Trong khi đó, một cơ quan ngang bộ là Thanh Tra Chính phủ cũng có thêm hai lãnh đạo khác, gồm ông Phạm Thành Ngại – Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Tháp, và Thiếu tướng Nguyễn Thanh Tuấn - Giám đốc Công an Thành phố Huế.

Thanh tra Chính phủ trong thời gian qua đang tiếp nhận khá nhiều nhân sự từ lực lượng công an theo cơ chế sĩ quan biệt phái. Lực lượng này trong thời gian qua cũng đã chuyển nhiều hồ sơ cho Bộ Công an xử lý.

Không ít trong số đó đã trở thành các vụ án hình sự, điển hình như vụ án xảy ra tại hai cơ sở của Bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức khiến cho cựu Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến phải ra trước tòa, lãnh án tù.

Bộ Công an điều chuyển hàng loạt cán bộ

Việc điều động các ủy viên Trung ương Đảng như ông Phương và ông Tuấn thuộc quyền của Bộ Chính trị. Trong khi đó, việc luân chuyển các cán bộ thuộc chủ tịch ủy ban nhân dân (không phải ủy viên Trung ương), hay các thứ trưởng, là do Ban Bí thư.

Trong khi đó, Bộ Công an cũng thực hiện một loạt các thay đổi nhân sự là các lãnh đạo công an tỉnh/thành.

Đại tá Nguyễn Đình Dương, Phó Giám đốc Công an TP HCM, đã được bổ nhiệm là giám đốc Công an thành phố Huế trong quyết định được công bố vào ngày 21/9.

Vào hôm 17/9, Đại tá Nguyễn Đại Đồng, Phó Giám đốc Công an Đà Nẵng, được điều ra Hà Nội đề giữ chức cục trưởng Cục An ninh chính trị nội bộ.

Cục An ninh chính trị nội bộ trước đó do Trung tướng Đinh Văn Nơi lãnh đạo.

Hồi giữa tháng Bảy, Ban Bí thư đã điều tướng Nơi về An Giang giữ chức phó bí thư Tỉnh ủy địa phương này. Ông Nơi còn kiêm nhiệm cả chức vụ bí thư Đảng ủy Đặc khu Phú Quốc, hòn đảo đang có khá nhiều dự án lùm xùm về đất đai và xây dựng trái phép.

Một trong những giám đốc công an thăng tiến trong thời gian qua là Thiếu tướng Tô Anh Dũng.

Ông Dũng được Bộ Công an điều từ Cục Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội làm giám đốc Công an tỉnh Hà Nam từ năm 2022, sau đó vào giữa năm 2025 được điều về làm giám đốc Công an tỉnh Thanh Hóa.

Một loạt các vụ án đã được đưa ra ánh sáng.

Cuối tháng 7 năm nay, ông Dũng được thăng lên làm phó bí thư tỉnh, và sau đó được bầu làm chủ tịch UBND tỉnh này.