Diagne'nin Senegal bayrağına polis müdahalesini Diyarbakırlılar nasıl yorumladı?

Amedspor'un Senegalli golcü futbolcusu Mbaye Diagne

Kaynak, Yasin AKGUL / AFP via Getty Images

Fotoğraf altı yazısı, Amedspor'un Senegalli golcü futbolcusu Mbaye Diagne
    • Yazan, Hatice Kamer
    • Bildirdiği yer, Diyarbakır
  • Okuma süresi 5 dk

Amedspor'un Senegalli futbolcusu Mbaye Diagne, takımının Süper Lig'e çıkışını kutlamak için deplasmanda oynadıkları Iğdırspor maçının ardından saha içinde ülkesinin bayrağını açtı.

Ancak bayrağın renkleri nedeniyle stadyumdaki emniyet görevlileri futbolcuya müdahale etmek istedi.

MED Gündem adlı internet sitesinde yayımlanan görüntülerde, Iğdır Emniyet Müdürü'nün de sahaya indiği görüldü.

Futbolcunun etrafını saran bazı polislere bayrağın "Kürdistan değil, Senegal bayrağı" olduğunu söylenmesine rağmen kısa süreli bir gerginlik yaşandı.

Spor kulüplerinin şampiyonluk kutlamalarında yabancı oyuncuların kendi bayraklarını açmasına sık rastlanıyor.

BBC Türkçe'ye konuşan Amedspor Kulüp Başkanı Nahit Eren, polisin "Senegal ile Kürdistan bayrağı ilişkilendirilmesinin" örneğinin Diyarbakır'da da yaşandığını belirtti.

Diagne'nin Diyarbakır'daki evinin balkonuna Senegal bayrağı asması üzerine bir ihbar alındığını kaydeden Eren, "Emniyet ekipleri eve gelmiş, bayrağın Senegal'e ait olduğunu ve evin futbolcuya ait olduğunu tespit ettikten sonra herhangi bir işlem yapmadan ayrılmışlar" dedi.

'Seneye ligde böyle mi karşılanacağız?'

Amedspor'un Süper Lig'e çıkmasına çok sevinen Diyarbakırlılara bu durumu sorduk.

Birçoğu, bunu "hem absürt, hem komik" buldu.

Bazılaru bu durumun "Kürt fobisinden" kaynaklandığına inandığını söyledi.

Hatta Senegal bayrağına müdahaleyi yapay zeka şakası sananlar da oldu.

Metin isimli bir kişi, "Kutlamalardan sonra görünce yapay zeka ile tiye almışlar sandım, çok güldüm. Gerçek olduğunu öğrenince hem şaşırdım hem de üzüldüm. Seneye ligde böyle mi karşılanacağız?" dedi.

Afife ise eşi ve çocuğuyla Iğdırspor ile Amedspor maçını Diyarbakır'da meydanda izlediğini anlatıyor.

Kutlamalardan sonra sosyal medyada videoyu gördüğünü söyledi ve "Çok komik yahu, hâlâ renklerden bu kadar korkuyorlar mı?" diye sordu.

Amedspor taraftarları şehirde kutlama yapıyor

Kaynak, Bilal Seckin / Middle East Images / AFP via Getty Images

Fotoğraf altı yazısı, Amedspor taraftarları takımlarının Süper Lig'e çıkmasıyla birlikte Diyarbakır'da büyük sevinç yaşadı

Esnaflık yapan Ali Eker ise durumu hem cehalete hem de ırkçılığa bağlıyor:

"Mesele Kürdistan bayrağı ise polisin o bayrağı tanımadığını gösteriyor. Ama Kürtlerle özdeşleştiği için böyle davrandılar. Önümüzdeki sezon Amedspor'un ve taraftarın işi zor."

Deniz ise videoyu her izlediğinde güldüğünü söylüyor ve olayı Kürt fobisine bağlıyor:

"Senegalli futbolcu birkaç dakikalığına Kürtlüğü yaşadı. Az kalsın PKK propagandasından gözaltına alacaklardı. Cehalet mi desem, trajikomik mi, bilemedim..."

Amedspor Başkanı: Ülkenin normalleşmesi lazım

Dağkapı'da konuştuğumuz esnaf Hayri Çiçek ise konuyu devam eden süreç üzerinden değerlendiriyor:

"Bu durum sadece renklere değil, çözüm sürecine ve Kürtlerin sembollerine de tahammülsüzlüğü gösteriyor.''

Bu konuyla ilgili görüşünü aldığımız Amedspor Kulüp Başkanı Nahit Eren ise kemikleşmiş bazı reflekslerin değişmesi gerektiğini vurguluyor.

Dicle Üniversitesi Öğretim Görevlisi Vahap Coşkun da devletin bu tür korku ve fobilerden arınmasını beklediklerini ifade ediyor.

Kürt Çalışmaları Merkezi Koordinatörü Reha Ruhavioğlu da siyasi iradenin bürokrasiye net bir yön çizemediğini savunuyor.

Nahit Eren, Senegalli futbolcularının bayrağına müdahalesinin belirli kaygı ve korkuların sonucu olduğunu söylüyor ve önümüzdeki sezon için endişe yarattığını ifade ediyor.

Amedspor'un farklı dönemlerde saldırılara maruz kaldığını hatırlatan Eren, "Amedspor'un kimliği, ilkeleri belli. Bundan taviz vermez ama ülkenin de normalleşmesi lazım" diyor.

Diagne, Fatih Karagümrük forması giydiği 2022-23 sezonunda formasının altında "Başın sağ olsun Türkiyem" yazılı tişörtünü gösteriyor

Kaynak, Ahmad Mora/DeFodi Images via Getty Images

Fotoğraf altı yazısı, 34 yaşındaki Mbaye Diagne daha önce Türkiye'de Kasımpaşa, Galatasaray ve Fatih Karagümrük formaları da giydi

Dicle Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Görevlisi Vahap Coşkun, sosyal medyada konuya eleştirel yaklaşan isimlerden birisi oldu.

Coşkun, "İzahı olmayan şeyin mizahı olur" diyerek Senegal bayrağına müdahaleyi tiye alan bir paylaşım yaptı.

Paylaşımında, "Eğer mümkünse Senegal bayrağını değiştirsin. O mümkün değilse Diagne vatandaşlığını değiştirsin. İçinde yeşil, sarı, kırmızı bulunmayan bir ülkenin vatandaşlığına geçsin" ifadelerini kullandı.

BBC Türkçe'ye de konuşan Vahap Coşkun'a göre bu olay Türkiye'de güvenlik güçlerinin yeşil, sarı ve kırmızı renklere duyduğu "Kürt fobisinin" bir sonucu.

Coşkun, "Trafik lambalarının renginden bile rahatsızlık duyulmuştu. Diyarbakır'da uzun süre yeşil yerine mavi lamba kullanıldı" diye hatırlattı.

Kürtlerin bu üç rengi ulusal renkleri olarak gördüğünü, devletin ise uzun süre bunu tehdit algısı olarak gördüğünü savunuyor.

Coşkun, "Örneğin bir Arjantin vatandaşı mavi-beyaz bayrak açsa kimse dönüp bakmaz. Ama yeşil, sarı, kırmızı görünce hemen Kürt algısı devreye giriyor" diyor.

Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi'nden resmi davetle gelen Kürt siyasetçilerin Kürdistan bayrağı ile karşılandığı hatırlatan Vahap Coşkun zamanla "devletin bu korkularından, bu fobilerinden biraz arınmış olmasını beklediklerini" ifade ediyor.

"Renklerden ve anlamsız korkulardan, Kürtleri çağrıştıracak her türlü sembole bir şekilde yasaklanması gereken veya tedbir alması gereken bir nesne gibi yaklaşmak anlaşılır bir durum değil" diyor.

'Amedspor, Kürtler için Barcelona gibi karşılık görüyor'

Kürt Çalışmaları Merkezi'nin iki yıl önce hazırladığı "Yeşil, Sarı, Kırmızı: Amedspor" raporu, bu takımın sadece bir spor kulübü olmadığını, aynı zamanda bir sivil toplum hareketinin parçası olduğunu belirtiyor.

Raporda şu tespite yer veriliyor:

"Amedspor, Kürtler için Athletic Bilbao, Barcelona ve Celtic gibi bir karşılık görüyor."

İspanya La Liga'da mücadele eden Athletic Bilbao, ülkedeki Bask Bölgesi'nin futbol takımı. Bu takım sadece Bask bölgesinde doğan veya yetişen oyuncularla mücadele etme geleneğine sahip.

Barcelona ise La Liga'da Katalonya bölgesini temsil eden bir takım. Kulüp, bağımsızlık tartışmalarında Katalan kültürünü ve kimliğini temsil ediyor. Barcelona taraftarları Katalonya bayrağını Nou Camp'taki maçlarda sık sık sallıyor.

Celtic futbol kulübü ise İskoçya'nın Glasgow şehrinden. Kulüp, tarihsel ve kültürel olarak İskoçya'da ayrılıkçı ve İrlanda cumhuriyetçisi eğilimlere sahip bir taraftar kitlesine sahip.

Bu çalışmayı yürüten Reha Ruhavioğlu, Amedspor'un Kürtler için en geniş kamusal alan haline geldiğini, Süper Lig'e çıkışının son 20-30 yılın en istisnai olaylarından biri olduğunu savunuyor.

"Hatta bu coşku, 7 Haziran 2015 seçim coşkusunun bile ötesinde bir etki yarattı" diyor.

İrlanda bayrağı sallayan Celtic taraftarları

Kaynak, Julian Finney/Getty Images

Fotoğraf altı yazısı, Celtic taraftarları maçlarda sık sık İrlanda bayrağı sallıyor

Senegalli futbolcunun bayrağına müdahaleyi de çözüm süreci üzerinden ele alan Ruhavioğlu şöyle devam ediyor:

"Silah tutan bir örgüt savaşmayı bıraktığını açıklıyorsa, Kürt kültürüne ve bu örgüte ait olduğuna inandıkları semboller üzerinden yaratılan paranoyaların da son bulması gerekir."

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli'nin Amedspor'u tebrik etmesini, kulübün meşruluğu ve kabul edilebilirliği açısından çok önemli bir siyasi adım olarak gören Ruhavioğlu, bayrak olayınınsa, ilişkilerin "normalleşmesi için bir alan açılmadığını, uygulamada eski reflekslerin devam ettiğini gösterdiğini" savundu.

''Burada futbolcunun ülkesinin bayrağını açması, Kürtlükle ilgili bir şey yapıyor hissi doğuyorsa, absürtlük, Kürt meselesinde henüz bürokrasinin, güvenlik bürokrasinin normalleşemediğini de gösteriyor" değerlendirmesini yaptı.

Ruhavioğlu şöyle devam etti:

"Süreç, çok ağır aksak, kaygılı, temkinli yürüdüğü için güvenlik bürokrasisi, değişen bir şey olmadığını düşünüp rahat hareket ediyor. Bu da sürecin metodolojisiyle ilgili bir problem olduğunu bize gösteriyor."