واکنش‌ها به سخنرانی پزشکیان در سازمان ملل؛ از تعبیر «سیلی به گوش ترامپ» تا «سنگ تمام برای اقلیت پنج درصد»

سخنرانی مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران در هشتاد و یکمین نشست سالانه مجمع عمومی سازمان ملل، در ایران و جهان بازتاب گسترده‌ای داشته است. آقای پزشکیان گفته است متن از پیش تعیین شده‌اش را پس از سخنرانی دونالد ترامپ که در آن ایران را به نابودی تهدید کرده بود تغییر داده است.

آقای پزشکیان در این سخنرانی، با اشاره به «ترور» علی خامنه‌ای، رهبر ایران در روز نخست جنگ و کشته شدن کودکان مدرسه میناب، ایران را «قربانی تروریسم» خواند و گفت ایران «در برابر زورگویی زانو خم نمی‌کند.» او درحالی که حملات ایران به کشورهای همسایه را دفاع این کشور از خود دانست، به تمایل ایران برای رسیدن به راه حل دیپلماتیک اشاره کرد.

روز قبل از آن، دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا در سخنرانی خود گفته بود در صورت عدم حصول توافق بین دو کشور، «جمهوری اسلامی» را به «نابودی» تهدید کرد.

آقای پزشکیان روز پنجشنبه به خبرنگاران ایرانی درباره تغییر متن سخنرانی خود گفت پس از سخنرانی ترامپ، «سعی کردیم واقعیت‌هایی را که آمریکا بر ملت ما و دنیا اعمال می‌کند، بیان کنیم؛ چرا که آنها بر خلاف تمام قوانین بین‌المللی و چارچوب‌های انسانی عمل می‌کنند و جز اعمال زور و کار‌های ضد بشری، اقدام دیگری انجام نمی‌دهند.»

مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا در واکنش به سخنرانی مسعود پزشکیان و در پاسخ به سوال خبرنگاران درباره اظهارات او، ایران را سردمدار نقض قوانین بین‌المللی در دنیا خواند و گفت «قصابی‌کردن ده‌هزار نفر از مردم در اعتراضات» هم خلاف قوانین بین المللی است.

او گفت ایران در حالی که با حمایت از «گروه‌های تروریستی» به زیرساخت‌های انرژی کشورهای همسایه حمله می‌کند، در موقعیتی نیست که درباره ساز و کارهای بین‌المللی و حقوق بشر «نطق» کند.

اما در ایران، چهره‌ها و جریان‌های سیاسی مختلف، از طرفداران حکومت تا طیف گسترده‌ای از منتقدان دولت از سخنرانی مسعود پزشکیان استقبال کردند و بالا بردن تصویر علی خامنه‌ای و کودکان مدرسه میناب توسط او را ستودند هر چند کاربران معترض در شبکه‌های اجتماعی و خانواده‌های کشته‌شده‌های دی‌ماه به این سخنرانی اعتراض کردند.

محمد باقر قالیباف رئیس مجلس، رئیس‌جمهور را «صدای مقتدرِ شجاعت، تاب‌آوری و صلابت جمهوری اسلامی ایران» توصیف کرد. محمد مخبر، مشاور مجتبی خامنه‌ای، رهبر ایران، مسعود پزشکیان را «صدای همه ایرانیان» خواند و «پیام رئیس‌جمهور را به مثابه امتناع از تسلیم شدن در برابر زورگو، فراموش نکردن شهدای ایران و بی‌پاسخ نگذاشتن تجاوز دانست.»

سرلشکر علی عبدالهی، فرمانده قرارگاه خاتم الانبیاء که مدیریت جنگ در ایران را بر عهده دارد هم در تمجید از این سخنرانی گفته است: «مردم شریف ما با دست دکتر پزشکیان، در برابر دیدگان جهانیان، به رئیس‌جمهور جنایتکار آمریکا سیلی زدند.»

حمایت چهره‌های تندرو از سخنرانی پزشکیان

چهره‌های سیاسی و حتی رسانه‌های تندرو نیز اتحاد خود با دولت را به نمایش گذاشتند و سخنرانی مسعود پزشکیان را ستودند.

علیرضا زاکانی، شهردار اصولگرای تهران، این سخنرانی را «پاسخی محکم به اظهارات زشت ترامپ علیه ملت ایران» توصیف کرد و گفت «سربلند باشی که یاد امام شهید و شهدای مظلوم‌مان را در سازمان ملل زنده کردی.»

حسین شریعتمداری، مدیرمسئول روزنامه کیهان با تمجید از مسعود پزشکیان گفت او «سازمان ملل را به دادگاه جنایات آمریکا و اسرائیل تبدیل کرده است.»

آقای پزشکیان در صحن سازمان ملل تجمع حامیان حکومت در خیابان‌ها را به حمایت مردم کشور تعبیر کرد. رسانه‌های دولتی مانند صدا و سیما و فرهیختگان، در میان تجمع‌کنندگان حامی حکومت در میدان‌ها رفتند و تمجید آنان از سخنرانی رئیس جمهوری را گزارش کردند.

در واکنش، صادق زیباکلام در توییتی سخنرانی او را «سنگ تمام برای اقلیت ۵ درصد» خواند و گفت راه دوری نمی‌رفت اگر «دوکلام برای بهبود وضعیت ۹۵درصد» می‌گفتید.

رسانه‌های غربی از جمله واشنگتن تایمز و تایمز سخنرانی پزشکیان را پاسخی جسورانه به ترامپ دانستند و گفته‌های او مبنی بر «جنگیدن ایران تا آخرین نفس» و «زانو خم نکردن» در برابر زور را تیتر کردند.

جروازلم پست، در تیتر خود به این گفته رئیس جمهور ایران که «بمب اتم در اسرائیل است ولی بازرسان در ایران هستند»، پرداخت.

اعتراض خانواده‌های کشته‌شدگان اعتراضات دی به سخنان مسعود پزشکیان در سازمان ملل

در حالی که طیف‌های مختلف حکومت در ایران سخنرانی مسعود پزشکیان در هشتاد و یکمین نشست سالانه مجمع عمومی سازمان ملل را تجلیل کردند، مخالفان حکومت و خانواده‌های جان‌باختگان اعتراضات دی ماه به اظهارات او اعتراض کرده‌اند.

آقای پزشکیان در بخشی از سخنرانی خود، در اظهاراتی که به نظر می‌رسید اشاره‌ای به اعتراضات دی‌ماه باشد، گفت: «ملت ایران در هفت ماه گذشته، مردم ما هر شب در خیابان بودند برای اینکه از ایران‌مان دفاع کنند و برای اینکه اجازه ندهند کسانی را که آمریکا و اسرائیل تهییج کرده بود، اسلحه دست‌شان داده بود، بیایند و ناامنی در داخل کشور ایجاد کنند.»

رئیس جمهور ایران در این سخنرانی، تجمع‌های خیابانی از زمان جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران را نشان‌دهنده حمایت مردم ایران از حکومت و قدرت آن دانست.

برخی از خانواده‌های کشته‌شدگان اعتراضات دی در شبکه اجتماعی ایکس با تگ کردن حساب سازمان ملل، در متنی به انگلیسی گواهی داده‌اند که زمانی که عزیزانشان «توسط جمهوری اسلامی کشته شدند مسلح نبودند و از طرف هیچ کشور خارجی فعالیت نمی‌کردند.»

آنها نوشته‌اند: «ما به دنبال پذیرش مسئولیت، حقیقت و عدالت هستیم.»

خواهر سینا کاظمی، از کشته‌شدگان دی‌ماه نوشت: «چقدر سخت است در دنیایی زندگی کنی که به قاتل عزیزت تریبون می‌دهند و کسی صدای تو را نمی‌شنود…»

خواهر عماد مودتی پور نیز نوشت: «لطفا کاری کنید صدای جاویدنام‌ها و خانواده‌هاشون به گوش دنیا برسه. عزیزان ما کاملا مسالمت آمیز با آرزوی آزادی به خیابان رفتن، اما با گلوله جنگی رو به رو شدن. خانواده‌هامون از هم پاشید، زندگی‌هایمان تغییر کرد و آرزوها و آینده بچه‌هایمان نابود شد.»

ساجده خسروانی، خواهر احمد خسروانی، بسکتبالیست ایرانی نیز در جلسه‌ای در سازمان ملل از احتمال اعدام علی زارعی، جوان معترضی که پس از اعتراضات به ایران بازگشت صحبت کرد و نوشت: «جمهوری اسلامی خانواده‌های دادخواه و داغدار بسیاری پدید آورده است.»

او در توییتی نوشت: «نگذاریم خانواده علی زارعی نیز به سرنوشت ما دچار شوند.»

خشایار سپیدی، فعال حقوق بشر و زندانی اعتراضات ۱۴۰۱ در ایران نوشت: «‏این اتهام که در اعتراضات دی‌ماه مردم به‌طور سازمان‌یافته مسلح شده بودند، اتهامی است که جمهوری اسلامی باید آن را به‌طور مستند و دقیق ثابت کند. ‏در پرونده‌هایی که منجر به صدور حکم اعدام شد، چند نفر از متهمان مسلح بودند؟»

حسین رزاق، فعال سیاسی در اکس (توییتر سابق) خطاب به آقای پزشکیان گفت: «شما که هنوز رد خون هزاران نفر از مردم در دی‌ماه بر دستانتان خشک نشده، صلاحیت ندارید از کشته‌شدگان میناب و لامرد و دیگر مردم بی‌گناه بگویید».

در واکنشی دیگر، مهدی محمودیان، فعال سیاسی که به تازگی از زندان آزاد شده‌ نیز روز جمعه ۳ مهر با اشاره به اظهارات آقای پزشکیان درباره «حق اعتراض» در ایران ویدیویی از اجساد کشته شدگان دی‌ماه در سردخانه‌ها منتشر کرد و نوشت: «آقای پزشکیان در سازمان ملل فرموده‌اند: 'هر کسی که بخواهد اعتراض کند، کاملا حق این کار را دارد. ما با بسیاری از این معترضان صحبت کردیم و با آن‌ها گفت‌وگو کردیم.' این تصاویر، آخرین نمونه از صحبت و گفت‌وگوی نهادهای نظامی، انتظامی و امنیتی جمهوری اسلامی و دولت آقای پزشکیان با معترضان در روزهای ۱۸ و ۱۹ دی‌ماه است.»

اعتراضات دی ماه پس از بالا رفتن قیمت دلار در بازار تهران و شهرهای دیگر آغاز و سپس به شهرهای سراسر ایران کشیده شد.

ایران شمار کشته‌شدگان این اعتراضات را بیش از سه هزار نفر اعلام کرد اما گروه‌های حامی حقوق بشر تعداد کشته‌شدگان را بسیار بیشتر می‌دانند. از جمله، ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، هرانا، در تاریخ ۴ اسفند ۱۴۰۴، طی یک گزارش مفصل به نام «زمستان سرخ» که درباره ۵۰ روز نخست اعتراضات سراسری در دی‌ ۱۴۰۴ است، آمار هفت هزار و هفت نفر از کشته‌‌ها را منتشر کرد.‌

در این اعتراضات هزاران نفر هم زخمی و بازداشت شدند.

هم‌‎زمان با ادامه سخنرانی رهبران کشورهای جهان در هشتاد و یکمین نشست سالانه مجمع عمومی سازمان ملل، معترضان ایرانی از طیف‌های مختلف در مقابل محل این سخنرانی‌ها تجمع‌های اعتراضی برپا کرده‌اند.