Umugore yatewe inda n'abagabo babiri icyarimwe, siyanse ibivugaho iki?

Mu 2018, umugore yaje muri Laboratwari y'irangamimerere muri Kaminuza Nkuru ya Colombia: yari afite impanga z'abahungu yari yarabyaye imyaka ibiri mbere yaho, ashaka kumenya se w'abana be.

Laboratwari yakoze ikizamini gisanzwe hanyuma. Ibisubizo byabonetse byaratangaje kuko byerekanye ko : impanga zari zifite nyina umwe ariko ba se batandukanye.

Iki ni ikintu kidasanzwe cyane cyitwa 'heteropaternal superfecundation'.

Abantu bagera kuri makumyabiri gusa nibo bagaragaye ku isi hose bashoboye kubyara abana nkabo, nk'uko inyandiko za siyanse zibivuga.

Nubwo bari bazi ko ikintu nk'iki gishoboka, impuguke z'iyo Kaminuza zari zitarahura n'iki kibazo mu buryo butaziguye.

Birumvikana ko byakuruye amatsiko ya siyanse.

Bigenda bite kugirango abana nkaba bavuke?

Kugira ngo bamenye se wa buri mwana, abahanga mu bya siyansi bo muri Laboratwari y'ubushakashatsi muri Kaminuza y'Igihugu ya Colombia bakoresha ikoranabuhanga ryitwa "microsatellite markers".

Muri rusange, ibi bigizwe no gusesengura ibice bya ADN by'umwana, nyina, n'uvugwa ko ari se, no kubigereranya.

Porofeseri William Usaquén, ukuriye laboratwari, yabwiye BBC Mundo ati: "Dufata ADN aho tureba hagati y'ingingo 15 na 22, zitwa microsatellites, hanyuma tukazigereranya imwe ku yindi."

Ariko ntibyoroshe nko gushyira ADN munsi ya mikorosikopi ikomeye.

Nyuma yo gufata amaraso ku rutoki, abahanga mu bya siyanse bakora uburyo bwo gutandukanya ADN n'izindi ..

Hanyuma, kuko ADN ari ntoya cyane, bakayikoresha mu gikoresho cyihariye kugira ngo igaragare.

Amazi avamo avangwa n'ikintu gitanga urumuri kizwiho kugaragaza utudomo 15 kugeza kuri 22 (microsatellites) bashaka kubona, hanyuma kikanyura mu yindi mashini ishobora gusoma microsatellites muri buri gipimo no kuzihinduramo imibare y'uruhererekane. Ubu buryo bwitwa electrophoresis.

Amaherezo, abashakashatsi bakora isesengura kugira ngo bamenye niba umugabo ari we se w'umwana.

Iyo kimwe cya kabiri cy'imiterere y'umwana gihuye n'iya nyina n'ikindi gice kigahura n'iy'uwo bivugwa ko ari se, umubyeyi we aremezwa.

Ibisubizo bitangaje

Ku bijyanye n'impanga zifite ba se batandukanye zavumbuwe mu 2018, abahanga mu bya siyansi bo mu kigo cy'ubushakashatsi ku bumenyi bw'uturemangingo muri Kaminuza Nkuru ya Colombia basesenguye microsatellites 17 muri ADN ya nyina, abana babiri, na se uvugwaho kuba yaraje gupimwa.

Bavumbuye ko ADN ya se ihuye n'iy'umwe mu bana, ariko undi mwana yari uwundi mugabo.

Byari ibidasanzwe.

Ibi bibaho bite?

Porofeseri William Usaquén yasobanuye impamvu iki kintu kibaho gake cyane mu binyabuzima.

"Ubwa mbere ibi bibaho iyo, umugore aryamanye n'abantu babiri, icya kabiri, agomba kuryamana n'abagabo babiri mu gihe gito, byongeye kandi hagomba kubaho intanga-ngabo ebyiri hanyuma zombi zigafata hakaba gutwitira abagabo bombi."

Muri rusange, mu gihe igi ry'umugore risohora amagi arenze rimwe, rimwe rimaze gusama, andi ahita apfa.

Niyo mpamvu ibi bidakunze kubaho: kuko intanga ngabo ishobora kubaho mbere yuko igi ritarabyara ripfa.

Nk'uko abahanga mu bya siyansi bo mu kigo cy'ubushakashatsi ku binyabuzima (Institute of Genetics) babivuga, intanga ya kabiri igomba kubaho mu masaha 24 kugeza kuri 36, ari na cyo gihe igi rishobora kubaho nyuma yo kurekurwa ntirihure n'ikintu icyo ari cyo cyose cyangiza intanga.

Ariko, Andrea Casas asobanura ko "bishobora kuba atari ngombwa ko amagi arekurwa icyarimwe."

Yongeyeho ati: "Hari igihe, rimwe mu magi rirekurwa, maze nyuma y'iminsi ibiri cyangwa itatu irindi rikarekurwa ", ibi bikaba byongera amahirwe yo gufata intanga mu bihe bibiri bitandukanye.