ترامپ ساعاتی پس از دیدار با شی‌ جین‌پینگ، به تایوان درباره اعلام استقلال هشدار داد

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا، به تایوان هشدار داد که از اعلام رسمی استقلال از چین خودداری کند.

رئیس‌جمهور امریکا در پایان نشست دوروزه خود با شی‌جین‌پینگ، همتای چینی‌اش در بیجنگ، روز جمعه به شبکه فاکس‌نیوز گفت: «من به دنبال این نیستم که کسی [به سمت] مستقل شدن برود.»

لای چینگ‌ته، رئیس‌جمهور تایوان، پیش از این اعلام کرده بود که تایوان نیازی به اعلام استقلال رسمی ندارد، زیرا از قبل خود را کشوری دارای حاکمیت ملی می‌داند.

ایالات متحده مدت‌هاست که از تایوان حمایت می‌کند و حتی طبق قانون موظف است ابزارهای دفاع از خود را در اختیار این جزیره قرار دهد؛ اما همواره مجبور بوده است میان این اتحاد نظامی و حفظ روابط دیپلماتیک خود با چین، توازن برقرار کند.

ترامپ پیش از این گفته بود که درباره این جزیره خودگردان — که چین آن را بخشی از قلمرو خود می‌داند و استفاده از زور برای تصرف آن را رد نکرده است — «هیچ تعهدی به هیچ‌یک از دو طرف نداده است».

موضع دیرینه و رسمی واشنگتن این است که از استقلال تایوان حمایت نمی‌کند و ادامه روابطش با بیجنگ، مشروط به پذیرش این اصل است که تنها یک حکومت واحد برای چین وجود دارد.

بیجنگ همواره مخالفت شدید خود را با رئیس‌جمهور تایوان ابراز کرده و پیش از این او را یک «آشوب‌طلب» و «نابودکننده صلح در دو سوی تنگه» توصیف کرده است.

بسیاری از مردم تایوان خود را بخشی از یک ملت مستقل می‌دانند؛ با این حال، اکثر آن‌ها موافق حفظ «وضعیت موجود» هستند؛ وضعیتی که در آن تایوان نه اعلام استقلال رسمی می‌کند و نه با چین متحد می‌شود.

ترامپ در مصاحبه خود با فاکس‌نیوز بار دیگر تاکید کرد که سیاست ایالات متحده در این زمینه تغییری نکرده است.

او گفت: «می‌دانید، از ما انتظار می‌رود برای جنگیدن در یک نبرد، ۹۵۰۰ مایل (۱۵۲۸۹ کیلومتر) سفر کنیم. من به دنبال چنین چیزی نیستم. من می‌خواهم آن‌ها آرام شوند. می‌خواهم چین آرام شود.»

رئیس‌جمهور امریکا در پرواز بازگشت به واشینگتن به خبرنگاران گفت که او و شی‌جین‌پینگ درباره این جزیره «بسیار زیاد» گفت‌وگو کرده‌اند، اما گفت از بحث درباره اینکه آیا امریکا از تایوان دفاع خواهد کرد یا خیر، خودداری کرده است.

ترامپ گفت که شی‌جین‌پینگ نسبت به این جزیره «تعصب و حساسیت بسیار شدیدی دارد» و «نمی‌خواهد شاهد جنبشی برای استقلال باشد.»

به گزارش رسانه‌های دولتی چین، شی در این گفت‌وگوها هشدار داده است: «مسئله تایوان مهم‌ترین موضوع در روابط چین و امریکا است.» او افزود: «در صورت برخورد نادرست با این موضوع، دو کشور ممکن است با یکدیگر اصطکاک پیدا کنند یا حتی وارد درگیری شوند.»

وقتی از ترامپ سؤال شد که آیا احتمال درگیری با چین بر سر تایوان را پیش‌بینی می‌کند، او گفت: «نه، این‌طور فکر نمی‌کنم. فکر می‌کنم مشکلی نخواهیم داشت. [شی] خواهان جنگ نیست.»

چین در سال‌های اخیر مانورهای نظامی خود را در اطراف جزیره تایوان افزایش داده است؛ اقدامی که به تنش‌ها در منطقه دامن زده و توازنی را که واشنگتن ایجاد کرده، به چالش کشیده است.

اواخر سال گذشته، دولت ترامپ از یک بسته تسلیحاتی ۱۱ میلیارد دالری برای فروش به تایوان خبر داد که شامل راکت‌اندازهای پیشرفته و انواع موشک‌ها می‌شد؛ اقدامی که با محکومیت بیجنگ مواجه شد.

ترامپ با بیان اینکه به‌زودی درباره نهایی شدن این قرارداد فروش تصمیم‌گیری خواهد کرد، افزود که او و شی در این باره «با جزئیات کامل» گفت‌وگو کرده‌اند.

او اضافه کرد: «می‌خواهم بگویم که باید با شخصی که در حال حاضر... خودتان می‌دانید چه کسی است... همان کسی که اداره تایوان را بر عهده دارد، صحبت کنم.»

ایالات متحده روابط دیپلماتیک رسمی با تایوان ندارد، هرچند روابط غیررسمی گسترده‌ای را با آن حفظ کرده است. رؤسای جمهور امریکا بر حسب سنت، مستقیما با رهبر تایوان گفت‌وگو نمی‌کنند و انجام چنین کاری احتمالا تنش‌های شدیدی را با بیجنگ به همراه خواهد داشت؛ چرا که چین، لای چینگ‌ته، رئیس‌جمهور تایوان را یک «جدایی‌طلب» می‌داند.

چن مینگ-چی، معاون وزیر امور خارجه تایوان، روز شنبه گفت که تایوان باید مفهوم دقیق اظهارات ترامپ را روشن کند.

چن همچنین گفت که فروش تسلیحات امریکا به تایوان موضوعی است که در قوانین ایالات متحده تایید شده است.

او افزود: «فروش تسلیحات میان تایوان و امریکا همواره سنگ بنای صلح و ثبات منطقه‌ای بوده است.»

خبرگزاری رویترز به نقل از سخنگوی رئیس جمهور لای نوشت که فروش تسلیحات امریکایی بخشی از «تعهد امنیتی ایالات متحده» به تایوان است و «به عنوان یک عامل بازدارنده مشترک در برابر تهدیدات منطقه‌ای عمل می‌کند.»

ترامپ همچنین به فاکس‌نیوز گفت: «ما به دنبال جنگ نیستیم و اگر اوضاع را به همین شکلی که هست حفظ کنید، فکر می‌کنم چین با آن مشکلی نخواهد داشت. اما ما به دنبال این نیستیم که کسی بگوید "بیایید اعلام استقلال کنیم چون ایالات متحده پشت ماست".»

امریکا پیش از این نیز به دلیل آنچه ملایم‌تر شدن موضعش در قبال استقلال تایوان به نظر می‌رسید، خشم چین را برانگیخته بود.

وزارت امور خارجه این کشور در فبروری ۲۰۲۵، بیانیه‌ای را که بر مخالفت واشینگتن با استقلال تایوان تاکید می‌کرد، از وب‌سایت خود حذف کرد؛ اقدامی که بیجنگ آن را «ارسال سیگنالی اشتباه به نیروهای جدایی‌طلب» خواند.

مقامات امریکایی در تایوان در آن زمان اعلام کردند: «ما از مدت‌ها پیش تصریح کرده‌ایم که با هرگونه تغییر یک‌جانبه در وضعیت موجود (استاتوس کو) از سوی هر دو طرف مخالفیم.»

استاتوس کو (Status quo) یک اصطلاح سیاسی-حقوقی به معنای «حفظ وضعیت موجود» و ابقای شرایط فعلی جامعه یا روابط بین‌الملل، بدون ایجاد هرگونه تغییر یا تحول اساسی است.

لین چیا-لونگ، وزیر خارجه تایوان، اعلام کرد که تیم او نشست سران امریکا و چین را زیر نظر داشته و ارتباطات خوبی را با ایالات متحده و سایر کشورها حفظ کرده است تا «از تعمیق پایدار روابط تایوان و امریکا اطمینان حاصل کند و از منافع تایوان محافظت نماید.»

او با بیان اینکه تایوان همواره «نگهبان صلح و ثبات» در منطقه بوده است، چین را متهم کرد که با «اقدامات نظامی تهاجمی و سرکوبگری اقتدارگرایانه» خود، به سطح خطرات دامن می‌زند.