Gwagio cartrefi oherwydd llifogydd ar ôl 'digwyddiad' mewn chwarel

Mae'r gwasanaethau brys yn delio â llifogydd yng Ngwaelod-y-garth ar gyrion Caerdydd ar ôl digwyddiad mewn chwarel gerllaw brynhawn Iau.

Mae sawl eiddo wedi cael eu gwagio, gyda ffyrdd wedi cau a phobl yn cael eu cynghori i osgoi'r ardal tra bo'r ymateb yn parhau.

Dywedodd cwmni Breedon, sy'n gweithredu Chwarel Ffynnon Taf, eu bod yn ymwybodol o ddigwyddiad ar y safle a'u bod yn gweithio gyda'r awdurdodau perthnasol wrth ymateb i'r sefyllfa.

Mae trigolion wedi dweud wrth y BBC eu bod wedi clywed ffrwydrad mawr o gyfeiriad y chwarel tua 12:30 ddydd Iau, a bod y dŵr wedi'u cyrraedd ychydig funudau'n ddiweddarach.

Dywedodd Dŵr Cymru nad yw'r digwyddiad yn gysylltiedig ag unrhyw un o'u hasedau na'u rhwydwaith.

Mae sawl eiddo wedi cael eu gwagio yng Ngwaelod-y-garth ar ôl i lif o ddŵr daro'r ardal brynhawn Iau, gydag adroddiadau bod y dŵr hyd at bum troedfedd o ddyfnder mewn rhai cartrefi.

Mae Gwasanaeth Tân ac Achub De Cymru a Heddlu De Cymru yn bresennol, gyda ffordd ar gau yng nghyffordd Heol Goch a'r Brif Ffordd.

Mae'r gwasanaethau brys wedi annog pobl i osgoi'r ardal er mwyn caniatáu iddyn nhw ddelio â'r digwyddiad.

Dywedodd llefarydd ar ran Breedon: "Rydym yn ymwybodol o ddigwyddiad a ddigwyddodd yn Chwarel Ffynnon Taf y prynhawn yma."

Ychwanegodd fod timau'r cwmni yn gweithio'n agos gyda'r awdurdodau perthnasol ac yn ymgysylltu â'r gymuned leol wrth ymateb i'r sefyllfa.

Dywedodd y cwmni mai cefnogi'r ymateb yw eu blaenoriaeth ac nad oedden nhw mewn sefyllfa i wneud sylw pellach.

Roedd cartref Steven Mordecai yn un o'r rheiny a gafodd eu taro gan "wal o ddŵr".

"Roedd yn dair troedfedd o uchder, a nes i rewi," meddai.

"Weles i ddŵr brown, oedd yn od ynghanol sychder. Nes i ddal fy ngafael yn fy ngiât ar ro'n i'n arnofio.

"Roedd e mor gryf, roedd e'n anghredadwy."

Dywedodd Laura Fergusson, sy'n byw yn y pentref, iddi glywed yr hyn a ddisgrifiodd fel ffrwydrad, cyn i'r dŵr gyrraedd ychydig funudau'n ddiweddarach.

"Roedd ffrwydrad, yn ôl pob tebyg o'r chwarel, ac fe gyrhaeddodd y dŵr ychydig funudau'n ddiweddarach," meddai.

"Roedd y ffrwydrad yn llawer uwch nag arfer, roedd y tŷ cyfan yn crynu ac roedd yn teimlo fel daeargryn bach."

Dilynwch Cymru Fyw ar Facebook, dolen allanol, X, dolen allanol, Instagram, dolen allanol neu TikTok, dolen allanol.

Anfonwch unrhyw syniadau am straeon i cymrufyw@bbc.co.uk, dolen allanol neu cysylltwch drwy WhatsApp ar 07709850033.

Lawrlwythwch yr ap am y diweddaraf o Gymru ar eich dyfais symudol.