Azərbaycanda hicab mübahisəsi: etirazlar ölkə xaricinə yayılıb

qızlar, qadınlar əllərində posterlər tutaraq yürüyüş edir. onların başı bağlıdır, biri mavi başörtüsü geyib, digəri ağ, başqa biri qara, digəri çəhrayı
Şəklin alt yazısı, Berlin, Azərbaycandakı hicab qadağasına etiraz aksiyası, 18 oktyabr, 2026
Çap edildi
Oxuma vaxtı: 3 dəq

BBC News Azərbaycanca Xidmətinin hazırladığı xəbərləri, təhlilləri və videoları birbaşa WhatsApp Kanalımızda izləyin. Qoşulmaq üçün linkə klikləyin.

Azərbaycanda hicablı şagird və müəllimlərin məktəblərə buraxılmaması ilə bağlı başlayan etirazlar ölkə xaricində də davam edib. Həftəsonu Azərbaycanın London, Berlin və Ankaradakı diplomatik nümayəndəlikləri qarşısında aksiyalar keçirildiyi bildirilir.

Londonda həftəsonu Azərbaycan səfirliyi qarşısına toplaşan şəxslər "hicabıma toxunma" kimi şüarlar səsləndiriblər. Sosial mediada yayılmış videolarda çıxış edən şəxslər "hicabın şəxsi hüquq olduğu və buna görə təhsil hüququna maneə olmadığını", "hicabından vaz keçməyən qadınların yanında olduqlarını" bildiriblər. Onlar hər cümə günü səfirliyin qabağına toplaşacaqlarını bildiriblər.

Türkiyə paytaxtı Ankarada Azərbaycan səfirliyinin qarşısına toplaşan şəxslər isə "təhsil hüquqdur, qarşısı alına bilməz" şüarı səsləndiriblər.

Almaniya paytaxtı Berlindən yayılan videolarda isə etirazçıların yürüş edərək "Hicaba azadlıq" şüarı səsləndirdikləri görünür.

Əllərində bayraq və posterlər olan şəxslər hicaba azadlıq qışqıran yerdə çəkilmiş foto
Şəklin alt yazısı, Ankara, Türkiyə, Azərbaycanda məktəbli və müəllimlərə hicab qadağasına etiraz aksiyası

Nə baş verib?

Mübahisə bəzi məktəblərin oktyabrın 12-dən yeni geyim qaydalarını hicablı şagird və müəllimlərə də tətbiq etməsindən sonra başlayıb. Qaydalarda hicabın adı birbaşa çəkilməsə də, bəzi təhsil müəssisələri hicab taxan şagird və müəllimləri məktəbə buraxmayıb. Bəzi məktəblərinsə onları ayrıca bir otağa yığaraq, söhbət aparıldıqdan sonra evə göndərildikləri bildirilir.

Elm və Təhsil Nazirliyi isə hələ də qaydaların hicablı müəllim və məktəblilərə necə tətbiq olunmalı olduğuna dair bütün məktəblər üçün vahid və aydın yazılı izahat verməyib.

Azərbaycan Daxili İşlər Nazirliyi oktyabrın 12-də Bakıda keçirilmiş etirazlar zamanı 37 nəfərin saxlanıldığını bildirib. Fəallar isə saxlanılanların sayının 200-dən çox olduğunu deyiblər. Onların əksəriyyətinin sonradan sərbəst buraxıldığı bildirilsə də, hazırda neçə nəfərin həbsdə qaldığı məlum deyil. Amnesty International Azərbaycanı hicab qadağasına görə "yalnız dinc etirazlarda iştirak etdiyinə görə saxlanılan şəxslərin dərhal azad olunmasına" çağırıb.

Amnesty International Azərbaycan hakimiyyətini "hicablı şagird və müəllimlərə tətbiq olunan məhdudiyyətləri" də aradan qaldırmağa çağırıb.

Hicablı qadınlar yürüyüşdə etiraz aksiyasında
Şəklin alt yazısı, Berlin, 18 oktyabr, 2026

Hicablı müəllim və şagirdlərin məktəblərə buraxılmamasına görə məktəblərin qarşısında və digər yerlərdə etiraz edərək həbs olunanlardan başqa, sosial şəbəkə paylaşımlarına görə cəzalandırılan şəxslərin olduğu da bildirilir. Amnesty International həmçinin, hicablı qızlar üçün pulsuz onlayn dərslər təşkil edən fəal İlkin Hüseynovun oktyabrın 14-də naməlum şəxslərlə evindən ayrıldıqdan sonra itkin düşdüyü barədə məlumatlara diqqət çəkib.

Hazırda əsas cavabsız sual hicabın yeni məktəb geyim qaydalarına daxil olub-olmamasıdır. Valideynlər və müəllimlər Elm və Təhsil Nazirliyindən cavab tələb etsələr də, hələ ki, belə bir izahat verilməyib.