زنده, ذوالقدر: تنگه هرمز تا پذیرش شش خواسته ایران از سوی آمریکا باز نمی‌شود

پوشش زنده

1. ۱۲ دقیقه پیششروط ایران امیدها به توافق قریب‌الوقوع را کمرنگ‌تر می‌کند, سباستین اشر، خبرنگار امور بین‌الملل بی‌بی‌سی

   شروطی که محمدباقر ذوالقدر مطرح کرده، در اصل تکرار همان شرایطی است که در توافق چارچوبی ماه ژوئن میان ایران و آمریکا آمده بود. اما اکنون دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران آنها را به‌عنوان پیش‌شرط بازگشت کامل تنگه هرمز به وضعیت عادی مطرح کرده است.

   این شروط شامل کاهش تحریم‌ها، پرداخت غرامت جنگی و پایان فوری محاصره بنادر ایران از سوی آمریکا است. اگر این اظهارات را مبنا قرار دهیم، امیدهایی را که دونالد ترامپ بار دیگر درباره دستیابی قریب‌الوقوع به توافق با ایران مطرح کرده بود، بیشتر کاهش می‌دهد.

   در همین حال، ایران و عمان همچنان درباره ایجاد مسیر تازه‌ای برای عبور کشتی‌ها از تنگه مذاکره می‌کنند؛ مسیری که دو کشور مسئولیت آن را به‌طور مشترک بر عهده خواهند داشت و از عبور کشتی‌ها هزینه دریافت خواهند کرد.

   چنین توافقی، در صورت نهایی شدن، تنها بخشی از مسیر دستیابی به راه‌حلی گسترده‌تر برای این مناقشه را باز می‌کند، اما ممکن است برای فراهم کردن راهی برای خروج دونالد ترامپ از جنگ کافی باشد.

2. یک ساعت پیشذوالقدر: تنگه هرمز تا پذیرش شش خواسته ایران از سوی آمریکا باز نمی‌شود

   

   منبع تصویر، Jamaran News

   محمدباقر ذوالقدر، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، می‌گوید که تنگه هرمز تا زمانی که آمریکا شش خواسته تهران را برآورده نکند باز نخواهد شد.

   از جمله این خواسته‌ها، کاهش تحریم‌ها، پرداخت غرامت جنگی، پایان فوری محاصره دریایی بنادر ایران، توقف تهدیدها علیه ایران و آزادسازی دارایی‌های مسدودشده این کشور عنوان شده است.

   به گفته تحلیلگران، اظهارات آقای ذوالقدر اگرچه بخش زیادی از خواسته‌های پیشین تهران را تکرار می‌کند، نشان‌دهنده سخت‌تر شدن موضع ایران در مذاکرات مربوط به تنگه هرمز است.

   این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که ایران و عمان در روزهای اخیر مذاکرات درباره ترتیبات تازه برای عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز را «مثبت و سازنده» توصیف کرده‌اند.

   عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، نیز گفت که مذاکرات با عمان در مراحل نهایی قرار دارد، اما تاکید کرده که دستیابی به توافق به معنای باز شدن فوری تنگه هرمز نیست و بازگشایی این آبراه «تابع شرایط دیگری» است.

   یک روز پیش، باراک راوید، خبرنگار آکسیوس، به نقل از یک دیپلمات از یکی از کشورهای میانجی گزارش داده بود که مذاکره‌کنندگان ایرانی برای نهایی شدن توافق با عمان و آمریکا منتظر تایید نهایی شورای عالی امنیت ملی ایران هستند.

   این دیپلمات گفته بود که انتظار می‌رود این تایید «به‌زودی» صادر شود.

   رویترز نیز به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داده بود که در مذاکرات ایران و عمان درباره تنگه هرمز پیشرفت حاصل شده و واشنگتن انتظار دارد توافقی در این زمینه به‌زودی حاصل شود.

   به گفته این مقام، پس از اعلام توافقی که عبور بدون مانع کشتی‌های تجاری از تنگه هرمز را تضمین کند، آمریکا محاصره بنادر ایران را لغو خواهد کرد.

   اظهارات تازه محمدباقر ذوالقدر از این جهت اهمیت دارد که از سوی دبیر همان نهادی بیان شده که گزارش‌ها حاکی از آن بود تصمیم نهایی تهران درباره توافق در اختیار آن است.

   همزمان، گمانه‌زنی‌هایی درباره احتمال کناره‌گیری آقای ذوالقدر از دبیری شورای عالی امنیت ملی ایران مطرح شده است.

   در گزارش‌هایی آمده است که او استعفای خود را ارائه کرده، اما مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، با آن مخالفت کرده و از او خواسته است به کار خود ادامه دهد.

   آقای پزشکیان نیز در واکنش به پرسشی درباره این گزارش‌ها گفته است: «یک سری اختلافات مطرح است که تلاش می‌کنیم برطرف شود.» او درباره ماهیت این اختلافات توضیح بیشتری نداده است.

3. یک ساعت پیشجی‌دی ونس: آمریکا برنامه هسته‌ای ایران را نابود کرده و در صورت تغییر نکردن رفتار تهران فشار ادامه می‌یابد

   جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، می‌گوید که ایالات متحده برنامه هسته‌ای ایران را «نابود کرده»، توانایی‌های نظامی متعارف آن کشور را از میان برده و ظرفیت نظامی نامتقارن تهران را نیز به‌شدت کاهش داده است.

   آقای ونس روز شنبه در گفت‌وگو با شبکه فاکس نیوز گفت که واشنگتن در حال ارزیابی این موضوع است که آیا ایران آماده انجام تغییرات بلندمدتی است که بتواند به بهبود روابط با آمریکا منجر شود یا نه.

   او گفت که اگر ایران حاضر به چنین تغییراتی نباشد، ایالات متحده به اعمال فشار ادامه خواهد داد.

   آقای ونس همچنین گفت که دولت آمریکا در پی افزایش تولید نفت و گاز در خاورمیانه است تا با افزایش عرضه انرژی، هزینه سوخت و انرژی برای آمریکایی‌ها کاهش یابد.

4. یک ساعت پیشهمزمان با اعلام پیشرفت مذاکرات درباره هرمز، امارات ایران را به حمله به نفتکش خود متهم کرد

   امارات متحده عربی ایران را به حمله موشکی به یک نفتکش متعلق به شرکت ملی نفت ابوظبی در تنگه هرمز متهم کرده است؛ حمله‌ای که همزمان با اعلام ایران و عمان درباره پیشرفت مذاکرات بر سر نحوه اداره این آبراه صورت گرفته است.

   وزارت خارجه امارات روز شنبه آنچه را «حمله خصمانه ایران» به نفتکش شرکت ملی نفت ابوظبی «ادناک»، خواند محکوم کرد و گفت این حمله تلفاتی نداشته است.

   شرکت ملی نفت ابوظبی پیش‌تر اعلام کرده بود که از زمان آغاز جنگ، ۱۵ فروند از کشتی‌هایش هنگام عبور از تنگه هرمز هدف حملات موشکی و پهپادی قرار گرفته‌اند که سه مورد آن در هفته اخیر بوده است.

   ایران عملا محدودیت شدیدی بر عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز اعمال کرده و خواهان دریافت هزینه برای عبور از این آبراه است. آمریکا با دریافت چنین عوارضی از سوی ایران مخالف است.

   بر اساس تفاهم ماه ژوئن، ایران و عمان، به‌عنوان دو کشور ساحلی تنگه هرمز، در حال مذاکره درباره ترتیبات مربوط به «اداره آینده» این آبراه هستند. عمان روز شنبه گفت که این مذاکرات در فضایی «مثبت و سازنده» پیش می‌رود.

5. یک ساعت پیشسنتکام: آمریکا تاکنون ۵۳ کشتی تجاری را در چارچوب محاصره ایران تغییر مسیر داده است

   

   منبع تصویر، CENTCOM

   فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، می‌گوید که تا روز شنبه ۱۷ مرداد/ هشتم اوت، نیروهای آمریکایی در چارچوب محاصره دریایی ایران ۵۳ کشتی تجاری را تغییر مسیر داده، دو کشتی را از کار انداخته و وارد دو کشتی دیگر شده‌اند.

   سنتکام همچنین اعلام کرد که ارتش آمریکا به بیش از ۳۰ کشتی حامل کمک‌های بشردوستانه اجازه عبور از محدوده محاصره را داده است.

   این فرماندهی همزمان تصاویری از عملیات تعمیر و نگهداری جنگنده‌های اف/ای-۱۸ سوپر هورنت بر عرشه ناو هواپیمابر «یواس‌اس آبراهام لینکلن» منتشر کرده و گفته است این اقدامات برای حفظ آمادگی عملیاتی نیروهای ناوگروه ضربت و اجرای محاصره ایران انجام می‌شود.

6. یک ساعت پیشوزیر خارجه ترکیه: پیمان دفاعی با عربستان و پاکستان مانند ناتو، حمله به یک عضو را حمله به همه می‌داند

   هاکان فیدان، وزیر خارجه ترکیه، می‌گوید که پیمان دفاعی مشترک میان ترکیه، پاکستان و عربستان سعودی از نظر فنی مشابه ماده ۵ پیمان آتلانتیک شمالی، ناتو، است که حمله به یک عضو را حمله به همه اعضا تلقی می‌کند.

   آقای فیدان روز شنبه گفت که این پیمان علیه ایران یا کشور دیگری شکل نگرفته و هدف آن ایجاد تعهدی عمومی برای حمایت از امنیت سه کشور عضو است.

   ترکیه، پاکستان و عربستان سعودی روز جمعه «توافق دفاع مشترک مکه» را امضا کردند. بر اساس بیانیه مشترک سه کشور، حمله مسلحانه به هر یک از اعضا، حمله به هر سه کشور تلقی خواهد شد.

   به گفته رویترز، این توافق سه متحد عمدتا سنی‌مذهب آمریکا را در شرایطی در یک پیمان دفاعی گرد هم آورده که گسترش جنگ در منطقه و حملات موشکی ایران به کشورهای عربی حوزه خلیج فارس، نگرانی‌های امنیتی آنها را افزایش داده است.

   وزیر خارجه ترکیه گفت که در صورت حمله به یکی از اعضا، سه کشور از طریق مشورت درباره میزان، نوع و شکل حمایتی که لازم است تصمیم خواهند گرفت و تا زمانی که یکی از اعضا هدف حمله قرار نگیرد، هیچ کشوری تهدید تلقی نخواهد شد.

   او همچنین گفت که رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه، خواهان گسترش این پیمان به کشورهای دیگر منطقه است و مصر می‌تواند پس از حل برخی مسائل فنی به آن بپیوندد.

   به گفته هاکان فیدان، مذاکرات برای نهایی کردن این توافق بیش از دو سال و نیم ادامه داشته است. قرار است یک کمیته وزیران مشابه سازوکار موجود در ناتو تشکیل شود و دبیرخانه عمومی این پیمان نیز در عربستان سعودی مستقر باشد.

7. یک ساعت پیشپوشش زنده خبری تحولات ایران و آمریکا

   تازه‌ترین خبرها و گزارش‌های تصویری تحولات ایران و آمریکا و منطقه را در روز یکشنبه ۱۸ مرداد ۱۴۰۵ برابر با ۹ اوت ۲۰۲۶ از صفحه زنده بی‌بی‌سی فارسی دنبال کنید.

   برای دریافت آنچه دیروز شنبه گذشت اینجا را بخوانید.