نشانه‌های جانشینی در پیونگ‌یانگ؛ رمزگشایی از ظاهر دختر رهبر کره شمالی

دختر کیم جونگ‌اون بیشتر از همیشه با لباس‌هایی از برندهای لوکس طراحان غربی در عکس‌ها ظاهر می‌شود، برندهایی که در کره شمالی به دلیل «ارتجاعی» و «ضدسوسیالیستی» بودن ممنوع‌اند.

اما لباس‌های کیم جو ئه، از لباس‌های چرمی و مدل موی «خروسی» گرفته تا حتی پیراهن با آستین توری، بیش از آنکه نشانه سرکشی نوجوانانه باشد، نشان می‌دهد او برای جانشینی مقام رهبر عالی کره شمالی آماده می‌شود.

گفته می‌شود جو ئه متولد سال ۲۰۱۳ است. او برای نخستین بار در ۹ سالگی، در نوامبر ۲۰۲۲، در حالی که کنار پدرش در برابر یک موشک بالستیک قاره‌پیمای عظیم قدم می‌زد، به شکل رسمی دیده شد. اما همان زمان هم با موهای بسته از پشت، شلوار مشکی و کاپشن سفید پفی، ظاهری حساب‌شده داشت.

از آن زمان، مدل موی او هرچه بیشتر آراسته و شیک شده و پوشش او نیز به‌تدریج ظریف‌تر، مجلل‌تر و پخته‌تر جلوه می‌کند.

در سال ۲۰۲۰، کره شمالی قانون رد ایدئولوژی و فرهنگ ارتجاعی را تصویب کرد که «فرهنگ خارجی» را محدود می‌کند.

اما در سال ۲۰۲۳، خبرگزاری مرکزی کره، رسانه دولتی کره شمالی، ویدیویی از جو ئه منتشر کرد که کنار پدرش در برابر یک موشک بالستیک قاره‌پیما قدم می‌زد. او این بار با کاپشن مشکی پفی که بعدا مشخص شد محصولی هزار و ۹۰۰ دلاری از خانه مد لوکس فرانسوی کریستیان دیور بوده، دیده شد.

سال بعد، بعد از آن‌که کیم جو ئه در مراسم افتتاح مجموعه مسکونی بلندمرتبه خیابان ونگارد در پایتخت، پیونگ‌یانگ، با پیراهن توری ظاهر شد، یک ویدئوی آموزشی منتشر شد که نسبت به مدل موی او و نوع پوشش‌اش هشدار می‌داد.

به گفته یک منبع محلی در استان هامگیونگ شمالی، این موضوع به رادیو آسیای آزاد گزارش شد. در این ویدئو گفته شده بود این ظاهر «ضدسوسیالیستی و غیرسوسیالیستی» است و به تصویر نظام سوسیالیستی لطمه می‌زند و پایه‌های حاکمیت را تضعیف می‌کند؛ رفتاری که باید با آن برخورد شود.»

اما اکنون گزارش‌ها حاکی است که برخی می‌خواهند از سبک شیک و آراسته جو آئه الگوبرداری کنند.

جونگ اون‌لی، رئیس بخش پژوهش کره شمالی در موسسه اتحاد ملی کره، به بی‌بی‌سی کره‌ای می‌گوید: «زمانه تغییر کرده و تحولات نسلی قابل‌توجهی رخ داده است.»

او می‌گوید: «از سال ۲۰۱۰، شمار کارگرانی که برای کسب ارز خارجی به خارج از کره شمالی می‌روند به شکل چشمگیری افزایش یافته است.»

نزدیک به دو هزار کارگر کره شمالی در دوران همه‌گیری کووید ۱۹ در چین ماندند و به گفته جونگ اون‌لی «وقتی به پیونگ‌یانگ بازگشتند، فرهنگ محلی را با خود بردند.»

او می‌افزاید: «در گذشته، کالاهای لوکس به برندهای ژاپنی محدود بود که کره‌ای‌های مقیم ژاپن با خود می‌بردند. این گروه از فرزندان کسانی بودند که در دوران حاکمیت ژاپن بر شبه‌جزیره کره از ۱۹۱۰ تا ۱۹۴۵، گاه برای کار اجباری، به ژاپن رفته بودند. آن‌ها که به کره‌ای‌های زاینیچی معروف هستند، در دهه‌های ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰، اغلب با وعده‌های دروغین، ترغیب شدند با کشتی‌های موسوم به بازگشت به میهن به کره شمالی مهاجرت کنند. اما اکنون به نظر می‌رسد طیف گسترده‌ای از ساکنان کره شمالی از انواع مختلف برندهای خارجی آگاه هستند.»

او می‌گوید: «از آنجا که کیف و لباس، با وجود قاچاق شدن به کره شمالی، بسیار گران هستند، به نظر می‌رسد آن‌ها تجربه استفاده از محصولات خارجی را با عطر آغاز می‌کنند.»

اما جو ئه نخستین نماد مد در خانواده‌اش نیست.

چونگ سونگ - چانگ، معاون موسسه سجونگ، به بی‌بی‌سی کره‌ای می‌گوید: «به نظر می‌رسد به‌عنوان راهی برای پنهان کردن سن جو ئه، همان لباس‌های کت‌وشلواری را که مادرش ری سول جو می‌پوشد، تن او می‌کنند. یک زن جوان که با لباس‌های شیک به سبک غربی پیشرو مد باشد؟ چنین چیزی در کره شمالی تقریبا ناممکن است.»

چونگ سونگ - چانگ می‌گوید: «جو ئه و ری سول جو با پوشیدن لباس‌هایی با طراحی غربی، یک راهبرد تمایز را به نمایش می‌گذارند؛ اینکه جایگاه اجتماعی آن‌ها اساسا با مردم عادی متفاوت است. دلیل اینکه جو ئه و ری سول جو می‌توانند بدون نگرانی چنین کارهایی انجام دهند، جایگاه ممتاز آن‌هاست.»

اما سلیقه او در لباس پوشیدن تنها به مادرش محدود نمی‌شود.

پروفسور لی وو - یونگ از دانشگاه مطالعات کره شمالی می‌گوید: «اگرچه شلوار جین در کره شمالی به‌عنوان یک پوشش غربی ممنوع است، اما کیم جونگ اون با جین دیده شده است. کره شمالی هر قدر هم که فرهنگ خارجی را ممنوع کند و حتی قانون وضع کند، جایی است که رهبر عالی در آن از انجام هیچ کاری ناتوان نیست.»

جو ئه همچنین چندین بار کت چرمی پوشیده است؛ موضوعی که به گفته چونگ سونگ – چانگ، نشان می‌دهد اداره تبلیغات و تهییج حزب کارگران کره کار خود را برای جدا کردن او از شهروندان عادی به درستی انجام می‌دهد.

او می‌گوید: «پوشیدن لباسی از چرم با کیفیت، معنای نمایش جایگاه ویژه فرد را دارد. لباس چرمی در میان ساکنان کره شمالی چندان رایج نیست. برندهای لوکس، کت‌های چرمی و پالتوهای خز لباس‌های ارزشمندی هستند که مردم عادی کره شمالی نمی‌توانند بپوشند.»

در کره شمالی، کپی کردن مد نسل‌های قبلی برای «بازتولید تصویری ومشابه» از رهبران قبلی، با هدف حف‍ظ قدرت رهبر فعلی، بارها دیده شده است. از جمله پدر جو ئه که در سال‌های آغازین رهبری‌اش کوشید با تکرار کلاه فدورا و پالتوی پدربزرگش کیم ایل سونگ، مشروعیت خود را تثبیت کند.

چونگ سونگ - چانگ می‌گوید: «اداره تبلیغات و تهییج کره شمالی نقش بسیار مهمی در طراحی مجموعه‌ای از روندها ایفا کرد که احترام به کیم ایل سونگ، بنیان‌گذار کره شمالی و رهبر آن برای بیش از ۴۵ سال را به شکل طبیعی به کیم جونگ اون منتقل کرد.»

او می‌افزاید: «گفته می‌شود ساکنان کره شمالی وقتی کیم جونگ اون برای نخستین بار ظاهر شد، شگفت‌زده شدند. اما دلیل اینکه کارشناسان کره جنوبی نیز شگفت‌زده شدند این بود که نخستین تصویر از کیم جونگ اون بسیار شبیه کیم ایل سونگ جوان بود.»

چونگ سونگ - چانگ می‌گوید:‌ «محدودیت‌هایی که کیم جونگ اون جوان به عنوان جانشین با آن روبه‌رو بود، مانند کمبود تجربه و سن پایین، صرفا با این واقعیت که او شبیه کیم ایل سونگ بود قابل جبران بود.»

چونگ سونگ - چانگ، معاون موسسه سجونگ، به بی‌بی‌سی کره‌ای می‌گوید: «کار به جایی رسید که در میان مردم کره شمالی شایعاتی پیچید مبنی بر اینکه کیم ایل سونگ دوباره متولد شده است.»

پروفسور چونگ یونگ-ته از دانشگاه دونگ‌یانگ کره جنوبی می‌گوید: «در کره شمالی، کیم ایل سونگ عملا یک خداست.» و این الوهیت از نسلی به نسل دیگر، به کیم جونگ اون و اکنون به جو ئه منتقل شده است.

جو ئه در کره شمالی از هم‌اکنون با عنوان «شاهزاده» شناخته می‌شود و همین نام‌گذاری نیز به تبار به‌اصطلاح مقدس نیاکان او اشاره دارد.

ریو هیون‌وو، که زمانی سرپرست سفارت کره شمالی در کویت بود و سپس به کره جنوبی پناهنده شد، می‌گوید: «مقام‌های بلندپایه کره شمالی تا مدتی پیش از تولد کیم جو آئه، برای [خواهر کیم جونگ‌اون] کیم یو جونگ از عنوان شاهزاده استفاده می‌کردند. دلیلش این بود که وقتی [پدرشان و پسر کیم ایل سونگ] کیم جونگ ایل زنده بود، کیم یو جونگ را شاهزاده می‌نامیدند.»