ذبیح‌الله مجاهد: سال گذشته ۱/۳ میلیون ولادت در شفاخانه‌ها ثبت شدند

تصویر شماری از مادران در وارد ولادی یک شفاخانه در افغانستان

منبع تصویر، Getty Images

    • نویسنده, ببرک احساس
    • شغل, بی‌بی‌سی، کابل
  • منتشر شده در
  • زمان مطالعه: ۳ دقیقه

سخنگوی حکومت طالبان می‌گوید که در یک سال گذشته یک میلیون و ۳۰۰ هزار ولادت در شفاخانه‌های مرکز و ولایات افغانستان، ثبت شده است.

ذبیح‌الله مجاهد این آمار را روز چهارشنبه (۱۸ سنبله) در کنفرانس خبری در کابل ارائه کرد، اما جزئیات نداد که چه تعداد این ولادت‌ها موفق بوده‌اند و چه تعداد مادر یا کودک حین ولادت جان‌شان را از دست داده‌اند.

آماری که آقای مجاهد ارائه کرده ارقام رسمی‌است و شمار ولادت‌هایی که در خانه‌ها انجام شده‌ یا ثبت نشده‌اند، مشخص نیست.

ملل متحد، مرگ و میر مادران در افغانستان را یکی از جدی‌ترین بحران‌های صحی در این کشور می‌داند. این سازمان هشدار داده، در حال حاضر، در هر ۱۰۰ هزار تولد زنده در افغانستان، ۵۲۱ مادر براثر عوارض مرتبط با بارداری جان خود را از دست می‌دهند.

موردی که حکومت طالبان نیز در گذشته تأیید کرده است.

در گزارشی که وزارت صحت عامه پیشتر منتشر کرد، آمده است که مرگ و میر مادران در افغانستان نسبت به سال ۲۰۲۱ حدود ۵۰ درصد افزایش یافته است.

از سویی هم سوءتغذیه در میان کودکان و مادران در افغانستان از مشکلات دیگری‌است که خانواده‌ها در سال‌های اخیر با آن دست و پنجه نرم می‌کنند.

کاهش شدید کمک‌های بین‌المللی و تأثیر آن بر نظام صحی به شمار کودکان مبتلا به سوءتغذیه افزوده است.

ملل متحد در گزارشی در ماه آگست امسال، هشدار داد که یک میلیون کودک افغان به‌دلیل سوءتغذیه شدید با خطر مرگ مواجه‌اند.

به گفته صندوق حمایت از کودکان ملل متحد (یونیسف) ۳ میلیون و ۷۰۰ هزار کودک در این کشور دچار کاهش شدید وزن ناشی از سوءتغذیه حاد هستند.

این نهاد وابسته به ملل متحد گفته است که این بحران در حال تشدید است و کشور را با وضعیت نگران‌کننده‌ای روبه‌رو کرده است.

با این‌حال، سخنگوی حکومت طالبان در گزارشش به ثبت بیش از دو میلیون کودک زیر پنج سال در برنامه‌های مبارزه با سوء تغذیه وزارت صحت عامه اشاره کرد.

او افزود که در یک سال گذشته، حدود دو میلیون مادر و کودک هم مواد غذایی غنی‌شده دریافت کرده اند.

سازمان نجات کودکان (سیف د چلدرن) می‌گوید که در سه‌ماه دوم سال ۲۰۲۶، وضعیت سوءتغذیه حاد کودکان در شماری زیادی از ولایت‌های افغانستان، در مقایسه با دوره مشابه سال گذشته، بدتر شده است.

این سازمان می‌گوید که در چهار سال گذشته، سوءتغذیه حاد در میان کودکان زیر پنج سال ۱۴ درصد افزایش یافته و در سال ۲۰۲۶ حدود سه میلیون و ۷۰۰ هزار کودک را تحت تأثیر قرار داده است.

تأثیر کمک‌های بین‌المللی بر عملکرد سیستم صحی

تصویر یک نرس در حال رسیدگی به یک بیمار زن در شفاخانه‌ای در ولایت هرات

منبع تصویر، Getty Images

نهادهای بین‌المللی می‌گویند که در چهار سال گذشته، کمک‌های بشردوستانه به افغانستان نزدیک به ۷۰ درصد کاهش یافته است.

میزان این کمک‌ها در سال ۲۰۲۲ سه میلیارد و ۲۷میلیون دالر بود، اما بر اساس آمار نهادهای بین‌المللی تا سال ۲۰۲۵ به یک میلیارد دالر در سال کاهش یافته است.

موردی که سبب شده است سیستم صحی تا جایی فلج شده و خدمات رسیدگی به مادران و نوزادان کندتر شوند.

سازمان نجات کودکان می‌گوید که در حالی‌که ۹ ماه از سال ۲۰۲۶ سپری شده است، تنها ۴۳۸ میلیون دالر کمک بشردوستانه تاکنون برای افغانستان تأمین شده است؛ ۷۴ درصد از بودجه مورد نیاز برای افغانستان.

ذبیح‌الله مجاهد در پاسخ به سئوال من در باره تأثیر کاهش کمک‌های بین‌الملی بر خدمات صحی، ضمن تأکید بر اهمیت کمک‌های بین‌المللی در این بخش گفت:

«با آن‌که وزارت صحت عامه در مورد کاهش کمک‌های بین‌المللی در عرصه خدمات صحی با نهادهای بین‌المللی در تماس است اما وزارت صحت عامه تلاش می‌کند با استفاده از بودجه و امکانات موجود، در این بخش توجه بیشتری داشته باشد.»

گزارش سالانه وزارت صحت عامه از ارائه خدمات صحی به بیش از ۱۰۰ میلیون نفر خبر داد.

ذبیح‌الله مجاهد گفت که بیش از ۲۵ هزار معتاد مواد مخدر و بیش از ۹۹ هزار بیمار مبتلا به سرطان در شفاخانه‌های این کشور مداوا شده اند.

سخنگوی حکومت طالبان افزود که قرار است در هر ولسوالی یک شفاخانه ۳۰ بستر ساخته شود.

آقای مجاهد می‌گوید که شفاخانه ۲۰۰ بستری تشخیص و درمان بیماری‌های سرطانی در کابل نیز فعالیت خود را آغاز کرده است.

در حالی‌که نزدیک به چهار سال است زنان از دانشگاه‌ها و نهادهای آموزشی طبی فارغ نشده‌اند، در گزارش ارائه شده از سوی آقای مجاهد در رابطه به تأثیر کمبود کارمندان صحی زن بر کیفیت خدمات صحی و دسترسی زنان به خدمات صحی توضیحی داده نشده است.

صندوق حمایت از کودکان ملل متحد، سال گذشته گفته بود که اگر این محدودیت‌ها تا سال ۲۰۳۰ ادامه یابد، افغانستان با کمبود پنج هزار و ۴۰۰ کارمند صحی زن روبه‌رو خواهد شد.

کندی سیستم صحی و عدم دسترسی به امکانات پزشکی نگرانی جدی شماری از شهروندان افغانستان را نیز برانگیخته است.

شماری از آنان می‌گویند که میان خدمات صحی در مراکز درمانی دولتی و خصوصی تفاوت زیادی وجود دارد.

به گفته آنان دسترسی به خدمات جراحی رایگان و باکیفیت در شفاخانه‌های دولتی محدود است.